Жағымсыз әсерлерді мейлінше аз уақыт кезеңі ішінде ең төмен тиімді дозаны пайдалану арқылы азайтуға болады.
Циклооксигеназа-2 селективті тежегіштерін қоса, Артоксан мен қабынуға қарсы стероидты емес басқа препараттарды бір мезгілде тағайындаудан аулақ болу керек.
Жүрек-қантамыр және церебральді васкулярлық әсерлер
Артоксанды анамнезінде артериялық гипертензиясы немесе жүрек жеткіліксіздігі бар пациенттерге сақтықпен тағайындау керек, өйткені ісінудің дамуы және қабынуға қарсы стероидты емес препараттарды қолдану аясында сұйықтықтың іркілуі туралы хабарланған.
Артоксанды тағайындау (әсіресе ұзақ уақыт бойы жоғары дозада) миокард инфарктісі немесе инсульт сияқты артериялық тромбоздық асқынулар қаупінің шамалы артуымен байланысты болуы мүмкін. Теноксикам үшін мұндай қауіпті жоққа шығару үшін деректер жеткіліксіз.
Бақыланбайтын артериялық гипертензиясына, іркілісті жүрек жеткіліксіздігіне, диагностикаланған жүректің ишемиялық ауруына, шеткері артериялар және/немесе цереброваскулярлық ауруларына шалдыққан пациенттерге Артоксанды жағдайды мұқият талдағаннан кейін, сондай-ақ жүрек-қантамыр аурулары дамуының қауіп факторлары (артериялық гипертензия, гиперлипидемия, қант диабеті, шылым шегу сияқты) бар пациенттерге препаратпен ұзақ емдеуді бастар алдында тағайындау керек.
Жүрек-қантамыр, бауыр және бүйрек жеткіліксіздігі
Артоксанды тағайындау простагландиндер түзілуінің дозаға тәуелді төмендеуін туындатуы және бүйрек жеткіліксіздігіне түрткі болуы мүмкін. Бүйрек аурулары болған кезде мұндай реакцияның жоғары қаупіне ие пациенттер мен егде жастағы пациенттер. Мұндай пациенттерде бүйрек функциясын мұқият бақылауы керек.
Қан сарысуындағы трансаминазалардың немесе бауыр функциясының басқа көрсеткіштерінің жоғарылауы туралы хабарламалар болды. Көп жағдайда бұл шамалы және өтпелі өзгерістер болды. Егер ауытқулар елеулі немесе тұрақты болса, Артоксан қабылдауды тоқтатып, қалыпты мәндер қалпына келгенше бауыр функциясы көрсеткіштерінің деңгейін бақылауды жалғастыру қажет. Артоксанды бауыр жеткіліксіздігі бар пациенттерге сақтықпен қолдану керек.
Қабынуға қарсы стероидты емес препараттарды қолдану сирек жағдайларда интерстициальді нефрит, гломерулонефрит, папиллярлы некроз және нефроздық синдромды туындатуы мүмкін. Мұндай препараттар бүйректегі қан ағымы мен қан көлемі төмендеген пациенттерде бүйрек перфузиясын сақтауда қосалқы роль атқаратын бүйрек простагландиндерінің синтезін тежейді. Қабынуға қарсы стероидты емес препараттарды қолдану бүйрек жеткіліксіздігін туындатуы мүмкін, ол препаратты тоқтатқаннан кейін бірден өтеді.
Пациенттер бүйрек аурулары (оның ішінде бүйрек функциясы бұзылған қант диабетіне шалдыққан пациенттер), нефроздық синдром, дегидратация, бауыр аурулары, іркілісті жүрек жеткіліксіздігі болған кезде, сондай-ақ олар диуретиктермен немесе әлеуетті нефроуытты препараттармен ем алып жүрсе, мұндай реакцияның жоғары қаупіне ие болады. Мұндай пациенттерге бүйрек, бауыр және жүрек функцияларын мұқият бақылау қажет, ал доза пациенттердің басқа тобына қарағанда төмен болуы керек.
Дерматологиялық әсерлер
Қабынуға қарсы стероидты емес препараттарды қолдану кезінде терінің ауыр реакцияларының дамуы туралы сирек хабарланды, олардың кейбіреулері, соның ішінде эксфолиативті дерматит, Стивенс-Джонсон синдромы және уытты эпидермальді некролиз өлімге әкеп соғуы мүмкін. Бұл реакциялардың даму қаупі емдеудің басында болады. Көп жағдайда реакцияның басталуы емнің бірінші айында болады. Артоксан қабылдауды теріде алғаш бөртпе пайда болғанда, шырышты қабықтың зақымдануында немесе аса жоғары сезімталдықтың кез келген басқа белгілерінде тоқтату керек. Ерте диагноз қою және кез-келген күмән туындататын препаратты дереу тоқтату арқылы СДС және УЭН емдеуде ең жақсы нәтижелерге қол жеткізіледі. Ерте тоқтату жақсы болжаммен байланысты.
Егер пациентте теноксикамды қолдану аясында СДС немесе УЭН дамыған болса, ешбір жағдайда осы пациентке теноксикамды қабылдауды қайта бастауға болмайды.
Фертильділіктің әлсіреуі
Артоксанды қолдану әйелдердің фертильділігін нашарлатуы мүмкін, сондықтан оны жүкті болғысы келетін әйелдерге тағайындау ұсынылмайды.
Бала бітуде қиындыққа тап болған немесе бедеулікке байланысты тексеруден өтіп жүрген әйелдерде препаратты тоқтату туралы мәселені қарастыру керек.
Асқазан-ішектен қан кету, ойық жараның пайда болуы және тесілу
Қабынуға қарсы стероидты емес препараттарды анамнезінде асқазан-ішек аурулары бар пациенттерге сақтықпен тағайындау керек. Сақтандыру симптомдарымен немесе оларсыз немесе анамнезінде бұрыннан ауыр асқазан-ішек аурулармен барлық қабынуға қарсы стероидты емес препараттар үшін емдеудің кез келген сатысында асқазан-ішектен қан кету, ойық жаралану немесе өліммен аяқталған жағдай қаупі бар тесілу тіркелген.
Анамнезінде әсіресе ауыр қан кету немесе тесілу кезінде ойық жарасы бар пациенттерде, сондай-ақ егде жастағы пациенттерде асқазан-ішектен қан кету, ойық жараның пайда болу немесе тесілу қаупі Артоксанның жоғары дозаларын қолдану кезінде жоғары болады. Бұл пациенттер емді төмен дозадан бастауы тиіс. Осындай пациенттер мен ацетилсалицил қышқылының немесе басқа дәрілік заттардың қатарлас төмен дозасын қажет ететін пациенттер үшін ас қорыту жолы үшін қауіпті төмендету үшін қорғаныш дәрілермен (мысалы, мисопростол немесе протонды сорғы тежегіштері) біріктірілген ем болуы мүмкін.
Асқазан-ішек жолының уытты зақымдануы бар пациенттер, әсіресе егде жастағы пациенттер асқазан-ішек жолының тұсында пайда болатын кез-келген әдеттен тыс симптомдар (әсіресе асқазан-ішектен қан кету) туралы хабарлауы керек. Бұл әсіресе емдеудің бастапқы кезеңдерінде маңызды.
Ойық жара немесе қан кету қаупін арттыруы мүмкін қатарлас препараттарды қабылдайтын пациенттер, мысалы, пероральді кортикостероидтар, варфарин сияқты антикоагулянттар, серотонинді кері сіңірудің селективті тежегіштері немесе ацетилсалицил қышқылы сияқты тромбозға қарсы дәрілер препаратты қабылдау кезінде сақтық таныту қажеттілігі туралы хабардар етілуі тиіс.
Артоксан қабылдайтын пациенттерде асқазан-ішектен қан кету немесе ойық жара пайда болған жағдайда препаратпен емдеуді тоқтату керек.
Артоксанды анамнезінде асқазан-ішек аурулары (спецификалық емес ойық жаралы колит, Крон ауруы) бар пациенттерге сақтықпен тағайындау керек, өйткені бұл аурулардың өршуі орын алуы мүмкін.
Гематологиялық әсерлер
Теноксикам тромбоциттердің агрегациясын төмендетеді және қан кету уақытын ұзартуы мүмкін. Мұны ауқымды операциялық араласымнан өткен пациенттер жағдайында (мысалы, буындарды ауыстыру) және қан кету уақытын анықтау қажет болған кезде есте ұстаған жөн.
Офтальмологиялық әсерлер
Артоксан препаратымен емдеу кезінде көру қабілетінің бұзылуын байқаған пациенттер емдеуді тоқтатып, офтальмологиялық тексеруден өтуі тиіс.
Респираторлық бұзылыстар
Артоксанды бронх демікпесімен ауыратын немесе анамнезінде ол бар пациенттерге сақтықпен тағайындау керек, себебі теноксикам мұндай пациенттерде бронх түйілуін туындатуы мүмкін деп хабарланған.
Жүйелі қызыл жегі және дәнекер тіннің аралас аурулары
Жүйелі қызыл жегіге және дәнекер тіннің аралас ауруларына шалдыққан пациенттерде асептикалық менингиттің даму қаупі жоғары болуы мүмкін.
Егде жастағылар
Егде жастағы адамдарда ҚҚСП-ға жағымсыз реакциялар, әсіресе өлімге әкеп соғуы мүмкін, асқазан-ішектен қан кету және тесілу жиілігі жоғарылайды. Әлсіреген пациенттердің басқаларға қарағанда ойық жаралану мен қан кету көтерімділігі нашар болады. ҚҚСД қабылдаумен байланысты асқазан-ішек ауруларының көбі егде жастағы және/немесе әлсіреген пациенттерде пайда болды.
Қатарлас еммен ықтимал өзара әрекеттесуді анықтау үшін, сондай-ақ ҚҚСД әсер етуі мүмкін бүйрек, бауыр және жүрек-қантамыр жүйесі функцияларын тексеру үшін егде жастағы пациенттерді тұрақты бақылауға ерекше назар аудару керек.
Ыстық түсіретін әсері
Басқа қабынуға қарсы препараттар сияқты, Артоксан инфекцияның әдеттегі белгілерін бүркемелеуі мүмкін.
Зертханалық тесттер
ҚҚСД бүйрек простагландиндерінің синтезін тежейді, сондықтан бүйрек гемодинамикасы мен су-тұз теңгеріміне жағымсыз әсер етуі мүмкін. Артоксанды бүйрек жеткіліксіздігінің даму қаупін бұрыннан бар бүйрек аурулары, диабетпен ауыратындардағы бүйрек функциясының бұзылуы, бауыр циррозы, іркілісті жүрек жеткіліксіздігі, гиповолемия немесе әлеуетті нефроуытты препараттармен, диуретиктермен және кортикостероидтармен қатарлас емдеу сияқты жай-күйі бар пациенттерге тағайындаған кезде жүрек және бүйрек функциясына (АМК, креатинин, ісінудің дамуы, дене салмағының артуы және т.б.) ерекше акценті бар пациенттерге талапқа сай бақылауды жүргізу керек. Пациенттердің бұл тобы ауыр қан жоғалту мүмкіндігіне байланысты пери- және операциядан кейінгі кезеңдерде үлкен хирургиялық араласымдарға ерекше қауіп төндіреді. Сондықтан олар операциядан кейінгі және қалпына келтіру кезеңдерінде мұқият бақылауды қажет етеді.
Теноксикамның плазма ақуыздарымен жоғары байланысуына байланысты плазмадағы альбумин деңгейінің айтарлықтай төмендеуі кезінде сақтық қажет.
Қосымша заттар
Артоксан құрамында лактоза бар, сондықтан сирек тұқым қуалайтын галактоза көтере алмаушылығымен, лактаза жеткіліксіздігімен немесе глюкоза-галактоза мальабсорбциясымен сипатталатын аурулары бар пациенттерге бұл дәрілік препаратты қабылдауға болмайды.
Арнайы сақтандырулар
Педиатрияда қолданылуы
18 жасқа дейінгі пациенттерде Артоксанды дозалау бойынша ұсынымдар жоқ, себебі пациенттердің бұл санатында препаратты қолданудың клиникалық тәжірибесі жоқ.
Препараттың көлік құралын және қауіптілігі зор механизмдерді басқару қабілетіне әсер ету ерекшеліктері
Дәрілік препаратты қолданған кезде ұйқышылдық, бас айналу және көру қабілетінің бұзылуы сияқты жағымсыз реакциялар дамуы мүмкін, олар автокөлікті жүргізу және механизмдерді басқару қабілетіне әсер етуі мүмкін, сондықтан олар туындаған жағдайда автокөлікті жүргізуден және механизмдерді басқарудан бас тарту қажет.
