Әсер ету механизмі
Валганцикловир - ганцикловирдің L-валил (ізашары) эфирі болып табылады. Пероральді қабылдағаннан кейін валганцикловир ішек және бауыр эстеразаларының есебінен ганцикловирге дейін тез және белсенді метаболизденеді. Ганцикловир 2'-дезоксигуанозиннің синтетикалық аналогы болып табылады және герпес вирусының in vitro және in vivo репликациясын басады. Адамның сезімтал вирустарына адам цитомегаловирусы (HCMV), 1 және 2 типті қарапайым герпес вирустары (HSV-1 және HSV-2), 6, 7 және 8 типті герпес вирустары (HHV-6, HHV-7, HHV8), Эпштейн-Барр вирусы (EBV), желшешек вирусы (VZV) және В гепатиті вирусы (HBV) жатады.
ЦМВ-жұқтырған жасушаларда ганцикловир бастапқыда pUL97 вирустық протеинкиназа арқылы ганцикловир монофосфатына дейін фосфорланады. Одан әрі фосфорлану ганцикловиртрифосфат түзетін жасушалық киназалардың көмегімен жүреді, содан кейін ол жасуша ішінде баяу метаболизденеді. Трифосфат метаболизмі қарапайым герпес вирусын және адамның цитомегаловирусын жұқтырған жасушаларда, жасушадан тыс ганцикловир жойылғаннан кейін, жартылай шығарылу кезеңі 18 және 6-дан 24 сағатқа дейін болатындығы көрсетілген. Фосфорлану көбінесе вирустық киназаға байланысты болғандықтан, ганцикловирдің фосфорлануы негізінен вирус жұқтырған жасушаларда болады.
Ганцикловирдің вирустық белсенділігі вирустық ДНҚ синтезінің тежелуіне байланысты: (1) вирустық ДНҚ полимеразасының ДНҚ-ға дезоксигуанозин трифосфатының қосылуын бәсекеге қабілетті тежеу және (2) вирустық ДНҚ-ның тоқтап қалуына немесе одан әрі ұзаруына әкелетін вирустық ДНҚ-ға ганцикловиртрифосфаттың қосылуы.
Вирусқа қарсы әсері
ЦМВ қарсы IC50 ганцикловир ретінде өлшенген in vitro вирусқа қарсы әсері 0,08 мкМ (0,02 мкг/мл) бастап 14 мкМ (3,5 мкг/мл) дейінгі ауқымда болады.
Валганцикловирдің клиникалық вирусқа қарсы реакциясы алғаш рет ЦМВ ретинит диагнозы қойылған ЖИТС бар пациенттерді емдеу кезінде көрсетілді. Несеппен ЦМВ бөлінуі валганцикловирмен төрт аптадан кейін пациенттерді зерттеуге қосқан кезде пациенттердің 46% - дан (32/69) 7% - ға (4/55) дейін төмендеді.
Клиникалық тиімділік және қауіпсіздік
Ересектер
ЦМВ ретинитін емдеу
ЦМВ-ретинит диагнозы алғаш қойылған пациенттер тәулігіне екі рет 900 мг дозада валганцикловирмен немесе тәулігіне екі рет 5 мг/кг дозада ганцикловирмен жүргізілетін индукциялық ем үшін бір зерттеуде рандомизацияланды. 4-ші аптада ЦМВ-ретиниттің фотографиялық үдеуі бар пациенттердің үлесі емдеудің екі тобында да салыстырылды: тиісінше ганцикловир мен валганцикловир вена ішіне енгізу топтарында үдеуі бар 7/70 және 7/71 пациент.
Индукциялық емнен кейін осы зерттеудегі барлық пациенттер тәулігіне бір рет 900 мг дозада валганцикловирмен демеуші ем алды. Рандомизациядан бастап валганцикловирмен индукциялық және демеуші ем алған топта ретиниттің ЦМВ үдеуіне дейінгі орташа (медианалық) уақыт 226 (160) күнді құрады, ал венаға ганцикловирмен индукциялық ем алған және валганцикловирмен демеуші ем алған топта 219 (125) күнді құрады.
Транспланттау кезіндегі ЦМВ-ауруының профилактикасы
Жүрек, бауыр және бүйрек трансплантациясы жоғары ЦМВ ауруы (D+/R-) қаупі бар пациенттерде трансплантациядан кейін 10 күннен бастап және трансплантациядан кейін 100 күнге дейін валганцикловир (тәулігіне бір рет 900 мг) немесе пероральді ганцикловир алған белсенді қосарлы фиксациялық компаратордың салыстырмалы жасырын клиникалық зерттеуі (зерттеуге өкпе және асқазан-ішек жолдары трансплантациясы бар пациенттер енгізілмеген) жүргізілді. Трансплантациядан кейінгі алғашқы 6 ай ішінде ЦМВ-аурудың жиілігі (ЦМВ-синдром + тіндердің инвазиялық ауруы) пероральді ганцикловир (n = 125) тобындағы 15,2% - бен салыстырғанда валганцикловир (n = 239) тобында 12,1% - ды құрады. Жағдайлардың басым көпшілігі профилактика тоқтатылғаннан кейін (100-ші күннен кейін) болды, ал валганцикловир тобындағы жағдайлар пероральді ганцикловир тобына қарағанда орта есеппен кешірек пайда болды. Алғашқы 6 айда жедел бас тарту жиілігі пероральді ганцикловир тобындағы 36,0% - бен салыстырғанда валганцикловир қабылдау үшін рандомизацияланған пациенттерде 29,7% - ды құрады, бұл ретте трансплантатты жоғалту жиілігі баламалы болды және әрбір топтағы пациенттердің 0,8% - ында кездесті.
Салыстырмалы жасырын плацебо-бақыланатын зерттеу трансплантациядан кейін 100-ден 200 күнге дейін валганцикловир ЦМВ профилактикасын ұзарту тиімділігі мен қауіпсіздігін бағалау үшін ЦМВ-ауруының (D+/R-) жоғары қаупі бар бүйрек трансплантациясын жасатқан 326 пациенттің қатысуымен жүргізілді. Пациенттер трансплантациядан кейінгі 10 күн ішінде не трансплантациядан кейінгі 200 күнге дейін, не трансплантациядан кейінгі 100 күнге дейін, кейіннен 100 күндік плацебо қабылдаумен валганцикловир таблеткаларын (тәулігіне бір рет 900 мг) қабылдау үшін рандомизацияланды (1:1).
Трансплантациядан кейінгі алғашқы 12 ай ішінде ЦМВ ауруы дамыған пациенттердің үлесі төмендегі кестеде көрсетілген.
ЦМВ-инфекциясы бар бүйрек трансплантаты бар пациенттердің пайызы 1, 12 айда іріктемеге енгізілген популяцияА
Валганцикловир 900 мг тәулігіне бір рет 100 күн ішінде (N = 163) — Валганцикловир 900 мг тәулігіне бір рет 200 күн ішінде (N = 155) — Емдеу топтары арасындағы айырмашылық
Расталған немесе болжамды ЦМВ-ауруы бар пациенттер 2 — 71 (43,6%) [35,8%; 51,5%] — 36 (23,2%) [16,8%; 30,7%] — 20,3% [9,9%; 30,8%]
ЦМВ-ауруы расталған пациенттер — 60 (36,8%) [29,4%; 44,7%] — 25 (16,1%) [10,7%; 22,9%] — 20,7% [10,9%; 30,4%]
1 ЦМВ-ауру ЦМВ-синдромы немесе тіндік инвазиялық ЦМВ ретінде анықталады.
2 ЦМВ расталған - бұл ЦМВ-ауруының клиникалық расталған жағдайы. Егер пациенттерде 52-ші аптада тексеру болмаса және осы уақытқа дейін ЦМВ ауруы расталмаса, пациенттерде ЦМВ ауруы бар деп болжалды.
A 24 айға дейін алынған нәтижелер 12 айға дейінгі нәтижелерге сәйкес келді: расталған немесе болжанатын ЦМВ-ауру емдеу тобында 100 күн ішінде 48,5% - ды құрады, емдеу тобында 200 күн ішінде 34,2% - бен салыстырғанда; емдеу топтары арасындағы айырмашылық 14,3% - ды [3,2%; 25,3%] құрады.
Бүйрек трансплантациясы қаупі едәуір төмен пациенттерде ЦМВ-трансплантациядан кейін 100 күнге дейін валганцикловир көмегімен ЦМВ профилактикасын алған пациенттермен салыстырғанда трансплантациядан кейін 200 күнге дейін валганцикловирдің профилактикасынан кейінгі ауру дамыды.
Трансплантаттың өмір сүру деңгейі, сондай-ақ биопсиямен расталған жедел ажырау жиілігі емдеудің екі тобында да бірдей болды. Трансплантациядан кейін 12 айдан соң трансплантаттың бітісуі 100 күндік дозалау режимі үшін 98,2% (160/163) және 200 күндік дозалау режимі үшін 98,1% (152/155) құрады. Трансплантациядан кейін 24 айға дейін трансплантат жоғалуының төрт қосымша жағдайы туралы хабарланды, барлығы қабылдау тобында 100 күн ішінде. Трансплантациядан кейін 12 айдан кейін биопсиямен расталған жедел қабылданбай ажырау жиілігі 100 күндік дозалау режимі үшін 17,2% (28/163) және 200 күндік дозалау режимі үшін 11,0% (17/155) құрады. Трансплантациядан кейін 24 айға дейін қабылдау тобында 200 күн ішінде бір қосымша жағдай туралы хабарланды.
Вирустық төзімділік
Ганцикловирге төзімді вирус ганцикловирдің монофосфорлануына жауапты вирустық киназа генінде (UL97) және/немесе вирустық полимераза генінде (UL54) мутацияны іріктеу арқылы валганцикловирді ұзақ қабылдағаннан кейін пайда болуы мүмкін. Клиникалық изоляттарда UL97, M460V/I, H520Q, C592G, A594V, L595S, C603W жеті канондық алмастырулар ганцикловирге төзімділікпен байланысты жиі кездесетін алмастырулар болып табылады. UL97 генінде мутациясы бар вирустар тек ганцикловирге төзімді, ал UL54 генінде мутациясы бар вирустар ганцикловирге төзімді, бірақ вирустық полимеразаға бағытталған басқа вирусқа қарсы препараттарға қарсы тұрақтылықты көрсетуі мүмкін.
ЦМВ ретинитін емдеу
Бір клиникалық зерттеуге енгізілген ЦМВ ретиниті бар 148 пациенттің полиморфонуклеарлы лейкоциттер изоляттарындағы ЦМВ генотиптік талдауы валганцикловирмен тиісінше 3, 6, 12 және 18 айдан кейін 2,2%, 6,5%, 12,8% және 15,3% UL97 мутациясын қамтитынын көрсетті.
Транспланттау кезіндегі ЦМВ-ауруының профилактикасы
Компараторды белсенді зерттеу
Тұрақтылық i) 100-ші күні (зерттелетін препаратпен профилактиканың соңы) және II) ЦМВ-трансплантациядан кейін 6 айға дейінгі мерзімде ауруға күдік болған жағдайда жиналған ПМНЛ үлгілерінде ЦМВ генотиптік талдау көмегімен зерттелді. Валганцикловир қабылдау үшін рандомизацияланған 245 пациенттің 198 үлгісі 100-ші күні тестілеу үшін алынды және ганцикловирге төзімділік мутациясы байқалмады. Бұл пероральді ганцикловирді салыстыру тобындағы пациенттерде сыналған 103 сынамада (1,9%) табылған ганцикловирге төзімділіктің 2 мутациясымен салыстыруға болады.
Валганцикловирді қабылдау үшін рандомизацияланған 245 пациенттің 50 ЦМВ-ға күдікті пациенттен үлгілер тестіленді және төзімділік мутациялары байқалған жоқ. Ганцикловирді салыстыру тобына рандомизацияланған 127 пациенттің ішінде екі тұрақтылық мутациясы байқалған ЦМВ-ға күдікті 29 пациенттің үлгілері сыналды, бұл 6,9 тұрақтылық жиілігін берді.
Трансплантациядан кейін 100-ші күннен 200-ші күнге дейін профилактикалық зерттеудің ұзаруы
Генотиптік талдау тұрақтылықты талдау критерийлеріне сәйкес келетін 72 пациентте бөлініп алынған вирустан алынған UL54 және UL97 гендерінде жүргізілді: профилактиканың соңында оң вирустық жүктемесі бар пациенттер (>600 көшірме/мл) және / немесе вирустық жүктемесі расталған пациенттер. Трансплантациядан кейін 12 айға (52 апта) дейінгі ЦМВ-ауру. Әр емдеу тобындағы үш пациентте ганцикловирге төзімділіктің белгілі мутациясы болды.
Балалар
ЦМВ ретинитін емдеу
Еуропалық дәрілік заттар жөніндегі агенттік иммунитеті әлсіреген пациенттерде ЦМВ туындаған инфекцияны емдеу кезінде балалардың барлық қосалқы топтарында валганцикловирге зерттеу жүргізу міндеттемесінен бас тартты (педиатрияда қолдану туралы ақпаратты 4.2-бөлімнен қараңыз).
Транспланттау кезіндегі ЦМВ-ауруының профилактикасы
Педиатриялық дозалау алгоритміне сәйкес (4.2-бөлімді қараңыз) валганцикловир тәулігіне бір рет 100 күнге дейін алатын тығыз ағзалар трансплантаттарының реципиент-балаларының (4 айдан 16 жасқа дейінгі, n = 63) II фазасын фармакокинетикалық зерттеу және қауіпсіздігін зерттеу ересектердегі осындай әсерлерді анықтады (5.2-бөлімді қараңыз). Емдеуден кейінгі бақылау мерзімі 12 апта болды. Бастапқы деңгейде ЦМВ D/R серологиялық статусы D+/R - 40%, D+/R+ 38%, D-/R+ 19%-да және D-/R - 3% жағдайда болды. ЦМВ вирусының болуы туралы 7 пациент хабарлады. Дәрі-дәрмектерге байқалған жағымсыз реакциялар ересектердегі реакцияларға ұқсас болды (4.8 бөлімін қараңыз).
Дозалау алгоритміне сәйкес 200 күнге дейін тәулігіне бір рет валганцикловир алатын бүйрек трансплантаты реципиент-балаларының (1-ден 16 жасқа дейін, n = 57) IV фазасына төзімділігін зерттеу (4.2-бөлімді қараңыз) ЦМВ-мен аурушаңдықтың төмен болуына әкелді. Емдеуден кейінгі бақылау мерзімі 24 апта болды. Бастапқы деңгейде ЦМВ D/R серологиялық статусы D+/R+45%, D+/R - 39%, D-/R+ 7%, D-/R - 7% және ND/R + 2% жағдайда болды. ЦМВ-виремия 3 пациентте тіркелді, ал ЦМВ-синдром жағдайы бір пациентте күдік тудырды, бірақ ПТР-ЦМВ орталық зертханасымен расталмады. Дәрі-дәрмектерге байқалған жағымсыз реакциялар ересектердегі реакцияларға ұқсас болды (4.8 бөлімін қараңыз).
Бұл деректер тиімділігі туралы деректерді ересектерден балаларға экстраполяциялауды растайды және балаларға дозалау бойынша ұсыныстар береді.
Педиатриялық дозаларды дозалау алгоритміне сәйкес валганцикловирдің бір реттік тәуліктік дозасын алған (3 аптадан 125 күнге дейінгі, n = 14) жүрек трансплантаты бар пациенттерде I фазаның фармакокинетикасы мен қауіпсіздігін зерттеу (4.2-бөлімді қараңыз) қатарынан 2 күн бойы ересектерде осыған ұқсас әсерлерді анықтады (5.2-бөлімді қараңыз). Емдеуден кейінгі бақылау мерзімі 7 күнді құрады. Қауіпсіздік бейіні балалар мен ересектер арасындағы басқа зерттеулерге сәйкес келді, дегенмен бұл зерттеуде пациенттер саны мен валганцикловирдің әсері шектеулі болды.
Туа біткен ЦМВ
Ганцикловирдің және/немесе валганцикловирдің тиімділігі мен қауіпсіздігі жаңа туған нәрестелер мен туа біткен симптоматикалық ЦМВ-инфекциясы бар нәрестелерде екі зерттеуде зерттелді.
Бірінші зерттеуде валганцикловирдің бір реттік дозасының фармакокинетикасы мен қауіпсіздігі (дозалау ауқымы 14-16-20 мг/кг/доза) туа біткен ЦМВ-ауру симптомдары бар 24 жаңа туған нәрестеде (8-ден 34 күнге дейін) зерттелді (5.2-бөлімді қараңыз). Жаңа туылған нәрестелер 6 апта бойы вирусқа қарсы ем алды, ал 24 пациенттің 19-ы 4 аптаға дейін валганцикловирмен пероральді ем алды, қалған 2 аптада олар ганцикловирді вена ішіне алды. Қалған 5 пациентке зерттеу кезеңінің көп бөлігі үшін ганцикловир вена ішіне енгізілді. Екінші зерттеуде 6 апта ішінде валганцикловирмен емдеудің тиімділігі мен қауіпсіздігі емдеумен салыстырғанда 6 ай бойы 2-ден 30 күнге дейінгі симптоматикалық туа біткен ЦМВ-ауруына шалдыққан 109 сәбиде зерттелді. Барлық балалар 6 апта бойы тәулігіне екі рет 16 мг/кг дозада пероральді валганцикловир алды. Емнің 6 аптасынан кейін сәбилер валганцикловирмен емдеуді сол дозада жалғастыру үшін немесе емнің 6 айын аяқтау үшін тиісті плацебо алу үшін 1:1 рандомизацияланды.
Қазіргі уақытта емдеуге арналған бұл көрсеткіш валганцикловир үшін ұсынылмайды. Зерттеу схемасы мен нәтижелері валганцикловирдің тиімділігі мен қауіпсіздігі туралы тиісті қорытынды жасау үшін тым шектеулі.