Балаларда Гемангиол® препаратының дәрілік өзара әрекеттесуіне арнайы зерттеулер жүргізілген жоқ, бөлімде берілген ақпарат ересек пациенттерде пропранолол препаратын қолдану тәжірибесіне негізделген.
Ықтимал дәрілік өзара әрекеттесуіне баға берген кезде келесі 2 шартты (бірін-бірі жоққа шығарушы болып табылмайды) ескерген жөн:
• қандай да болсын басқа дәрілік заттарды, атап айтқанда төменде көрсетілген препараттарды қабылдап жүрген балалар
• емшек еміп жүрген, аналары кез келген дәрілік заттарды, атап айтқанда, төменде көрсетілген препараттарды қабылдап жүрген балалар. Мұндай жағдайда емшек емізуді тоқтату қажеттілігіне көңіл бөлген жөн.
Пропранололмен емдеген кезде кез келген бұзылулар пайда болғанда мұқият клиникалық бақылау жүргізген дұрыс.
Бірлескен қолданылуы ұсынылмайды:
Кальций өзекшелерінің блокаторлары (дилтиазем, верапамил, бепридил): пропранололмен бірге қолдану автоматизмнің бұзылуын (шамадан тыс брадикардия, синустық түйіннің тоқтауы (синус-арест)), синоатриальді және атриовентрикулярлық өткізгіштіктің бұзылуларын туындатуы мүмкін, қарыншалық аритмияның (torsades de pointes) және жүрек функциясы жеткіліксіздігінің өршуін немесе даму қаупін ұлғайтады. Пропранололды аталған препараттармен біріктіріп қабылдау клиникалық бақылау жағдайында және әсіресе емнің басында ЭКГ-ні бақылай отырып жүргізілуі тиіс.
Сақтықпен:
Жүрек-қантамырлық дәрілік препараттар
Аритмияға қарсы препараттар
Пропафенонның теріс инотроптық әсері және пропранололдың қасиеттеріне аддитивті болуы мүмкін бета-бөгейтін қасиеттері бар.
Хинидинді бірге қолдану пропранололдың метаболизмі төмендеуіне, бұл оның қан плазмасындағы концентрациясының 2-3 есе артуына, сондай-ақ бета-блокаданың өте жоғары дәрежесіне әкеледі.
Амиодарон бұл аритмияға қарсы теріс хронотроптық қасиеттері бар препарат пропранолол сияқты бета-блокаторлармен бірге байқалатындарға аддитивті болуы мүмкін. Симпатикалық компенсаторлы механизмдерінің басылуы салдарынан миокардтың автоматизмі және өткізгіштік функциясы бұзылуы мүмкін.
Вена ішіне енгізуге арналған лидокаин метаболизмі пропранололды бір мезгілде енгізумен тежеледі, бұл лидокаин концентрациясының 25% - ға артуына әкеледі. Пропанололмен бірге қолданғаннан кейін лидокаиннің уыттылығы туралы хабарланған (жүрек және жүйке жүйесі тарапынан жағымсыз реакциялар).
Жүрек гликозидтері
Жүрек гликозидтері де және бета-блокаторлар да атриовентрикулярлы өткізгіштікті баяулатады және жүрек ырғағын төмендетеді. Бір мезгілде қолдану брадикардияның даму немеме өршу қаупін ұлғайтуы мүмкін. Кардиолог кеңесін алу керек.
Дигидропиридинді қатардың «баяу» кальций өзектерінің блокаторлары
Бета-блокаторларды қабылдап жүрген пациенттер дигидропиридинді қабылдағанда сақтық танытқаны жөн. Жүрек функциясы қосымша инотроптық әсерлерге байланысты ішінара бақыланатын пациенттерде екі препарат та артериялық қысымды төмендетуі және/немесе жүрек функциясының жеткіліксіздігін туындатуы мүмкін. Пропранололмен бірге қабылдау шамадан тыс шеткері вазодилатацияда пайда болатын рефлекторлы симпатикалық реакцияны төмендетуі мүмкін.
Гипертензияға қарсы препараттар (ангиотензин өзгертуші ферментінің (АӨФ) тежегіштері, ангиотензин IІ рецепторларының антагонистері, диуретиктер, альфа-блокаторлар, резерпин және т.б..)
Артериялық қысымды төмендететін препараттарды бета-блокаторлармен біріктіргенде артериялық қысымды, атап айтқанда ортостаздық гипотензияны туындатуы немесе төмендетуі мүмкін. Орталықтық әсері бар гипертензияға қарсы заттарға қатысты бета-адреноблокаторлар клонидинді кенеттен тоқтатқаннан кейін рикошеттік гипертонияны өршітуі мүмкін және пропанолды қабылдауды клонидинді тоқтатқанға дейін бірнеше күн бұрын тоқтату керек.
ГлюкокортикостероидтарИнфантильді гемангиомасы бар пациенттер глюкокортикостероидтармен қатарластыра немесе бұрыннан ем жүргізгенде күрделі қауіпке ұшырауы мүмкін, өйткені бүйрекүсті безі қыртысы функциясының басылуы кортизолдың контрреттеуші реакциясының жоқ болуына әкеп соғуы және гипогликемияның даму қаупін ұлғайтуы мүмкін.
Бұл сондай-ақ емшек емізу кезеңінде нәрестенің анасын глюкокортикостероидтармен емдегенде оның үлкен дозаларын қолданған жағдайда немесе емдеуді жалғастырғанда қолданылуы мүмкін.
Ортостаздық гипотензияны индукциялайтын препараттар
Постуральді гипотензияны тудыратын препараттар (нитрат туындылары, 5 типті фосфодиэстераза тежегіштері, трициклді антидепрессанттар, нейролептиктер, дофамин рецепторларының агонистері, леводопа, баклофен амифостин және т.б.) бета-адреноблокаторлардың әсерін күшейтуі мүмкін. Кардиологтан кеңес алу қажет.
Бауырдың микросомальді ферменттерінің индукторлары
Қан плазмасындағы пропранололдың концентрациясы рифампицинмен немесе фенобарбиталмен бірге қолдану нәтижесінде төмендеуі мүмкін.
Гипогликемиялық препараттар
Барлық бета-блокаторлар гипогликемияның белгілі бір симптомдарын: жүрек қағуының жиілеуін және тахикардияны бүркемелеуі мүмкін. Қант диабеті бар науқастарда гипогликемияны емдеумен бірге пропранололды сақтықпен қолданған жөн, өйткені бұл инсулиннің гипогликемиялық әсерін ұзартуы мүмкін. Мұндай жағдайда нәрестені күтуші адамды хабардар ету және қандағы глюкоза деңгейіне әсіресе емнің басында мониторингті күшейту керек.
Гиполипидемиялық препараттар
Холестираминді немесе колестиполды пропранололмен бірге қолдану қан плазмасында пропранололдың концентрациясын 50%-ға азайтады.
Құрамында галоген бар анестетиктер миокардтың жиырылу қабілетінің және тамыр компенсациялық реакциясының бәсеңдеуіне әкелуі мүмкін. Бета стимуляциялайтын препараттар бета-блокадаға қарсы тұру үшін пайдаланылуы мүмкін.
Дәрілік өзара әрекеттесу қаупіне жол бермеу үшін сәби қабылдаған, қабылдап жүрген немесе жақын арада қабылдайтын барлық дәрілік препараттар жөнінде, сондай-ақ емшек емізген жағдайда анасы емдеуші дәрігерді хабардар еткен жөн.
Арнайы нұсқаулар
Емнің басы
Гемангиол® препаратын тағайындар алдында, жүректің жиырылу жиілігін өлшеуді, жүректің және өкпенің аускультациясын қоса, пропранололды қолданумен байланысты потенциалды қауіпті анықтаған, анамнезін зерттеген, пациентке клиникалық зерттеу жүргізген жөн.
Жүрек қызметі бұзылған жағдайда қарсы көрсетілімдерін анықтау үшін маманға қаралу керек.
Тыныс алу жолдарының жедел респираторлы аурулары жағдайында Гемангиол® препаратын қолдануды толық сауыққанға дейін тоқтата тұрған жөн.
Гипогликемия (қан плазмасында глюкоза концентрациясының төмендеуі)
Пропранолол, эндогенді катехоламиндердің реттегіш әсерін бәсеңдетеді. Гипогликемияның адренергиялық симптомдарын, атап айтқанда тахикардияны, треморды, мазасыздық сезімін, ашығу сезімін бүркемелейді. Балалардағы гипогликемияны үдеуі мүмкін, әсіресе ашыққан кезде (мысалы, тамақтану жеткіліксіздігінде, инфекция, құсу) немесе глюкозаның қажеттілігін арттыру кезде (суық тию, стресс, инфекция) немесе артық дозаланған жағдайда.
Гипогликемияның эпизодтары, пропранолол қабылдаумен тәуелді айрықша жағдайларда гипогликемия құрысу ұстамаларына және/немесе комаға әкеп соғуы мүмкін. Гипогликемияның клиникалық белгілері пайда болған кезде нәрестеге қанты бар ерітіндіні беру және препарат қабылдауды тоқтата тұру қажет. Симптомдар жоғалғанға дейін балаға тиісті бақылау қажет.
Дәрі тағайындайтын дәрігер ауыр гипогликемия қаупі, ол бүкіл емдеу кезеңінде бірдей көрінеді және доза ұсынымдарды орындау қажеттілігін қамқорлық жасайтын адамдарды / ата-аналарды хабарлау керек.
Гипогликемияның клиникалық белгілерін дәлелдеу үшін қамқорлық жасайтын адамдар нұсқаулықты алу керек:
• өмірге қауіп төндіретін жағдайдың алдын алу үшін гипогликемиялық күйге дереу қараңыз;
• дәрігерге хабарласыңыз немесе дереу ауруханаға қаралу қажет;
• емдеуді тоқтату.
Қант диабеті бар балаларда қандағы глюкоза мониторингі жиірек болуы және эндокринолог тексеруімен бірге жүруі тиіс.
Респираторлы аурулар
Гемангиол® препаратын қолдануды ентігу және сырылмен бірге жүретін төменгі тыныс жолдарының респираторлық инфекциясында тоқтатқан жөн. Бета2-агонистерді және ингаляциялық глюкокортикостероидтарды тағайындауға рұқсат етіледі. Гемангиол® препаратын қабылдауды қайта жаңғырту пациент толық сауыққаннан кейін ғана мүмкін болады; қайталану болған жағдайда емдеуді толық тоқтатылуы тиіс. Қайталанған инфекцияда, сондай-ақ оқшауланған бронх түйілуінің жағдайында Гемангиол® препаратын қолдану толық тоқтатылуы тиіс.
Жүрек-қантамыр аурулары
Пропранолол өзінің фармакологиялық күшінде жүректің жиырылу жиілігін сиретуі және артериялық қысымның бұзылуларын туындатуы мүмкін.
Брадикардия, егер жүректің жиырылу жиілігі стандартты шамадан минутына 30 рет соғудан аз болған жағдайда, диагностикаланады. Брадикардия төменде көрсетілген келесі шекте анықталады:
Жасы — 0-3 айлық — 3-6 айлық — 6-12 айлық
Жүректің жиырылу жиілігі (соғу / мин) — 100 — 90 — 80
Алғаш қабылдаудан және дозаны әрбір арттырудан кейін, артериялық қысымды және жүректің жиырылу жиілігін бақылауды қоса, кем дегенде 2 сағат ішінде әрбір сағат сайын клиникалық бақылау жүргізілуі тиіс. Минутына 80 рет соғатын симптоматикалық брадикардия немесе брадикардия жағдайында дереу дәрігерге қаралған жөн.
Емдеу кезінде туындаған ауыр және/немесе симптоматикалық брадикардия немесе гипотензия жағдайында емдеуді тоқтату және дәрігерге қаралу қажет.
Жүрек жеткіліксіздігі
Симпатиялық стимуляция іркілісті жүрек жеткіліксіздігі бар пациенттерде қанайналым функциясын демейтін өмірлік маңызды компонент болуы мүмкін және бета-блокадамен оның тежелуі одан күрделі жеткіліксіздікке түрткі болуы мүмкін. Жүрек жеткіліксіздігі бар балалар кардиологтың бақылауымен ем алуы тиіс.
PHACE-синдромы
Пропранололды PHACE-синдромы жағдайларында қолдануға қатысты деректер саны барынша шектеулі.
Пропранолол артериялық қысымының төмендеу және тарылған және облитерацияланған қантамырлардағы қан ағысының нашарлау көріністері салдарынан ми қан айналымы бұзылған пациенттерде PHACE-синдромында ишемиялық инсульт қаупі ұлғаюы мүмкін.
Бетінде үлкен гемангиомасы бар сәбилерді пропранололмен емдеу мүмкіндігін қарастырар алдында міндетті түрде PHACE-синдроммен астасқан ангиопатияның бар-жоқтығын анықтаған, бас мен мойынға магнитті-резонансты ангиография жүргізген, жүрекке және қолқа доғасына визуализациялық зерттеу жүргізген жөн. Дәрігер кеңесін алу керек.
Бауыр және бүйрек функциясының жеткіліксіздігі
Пропранолол бауырда метаболизденеді және бүйрек арқылы шығарылады. Балаларда зерттеу деректерінің жоқ болуына байланысты пропранолол бүйрек немесе бауыр функциясының жеткіліксіздігінде ұсынылмайды.
Аса жоғары сезімталдық
Анафилаксиялық реакцияның пайда болу қаупі бар пациенттерде, олардың шығу тегіне қарамай, бета-адреноблокаторлармен емдеу анафилаксиялық реакциялардың нашарлауын өршітуі және адреналиннің стандартты дозаларының емдік тиімділігін төмендетуі мүмкін. Анафилаксия даму қаупі бар балаларда препаратты қолданған кезде пайда мен қауіп арақатынасын бағалау қажет.
Анестезия
Бета-адреноблокаторларды қолдану рефлекторлы тахикардияны азайтады және артериялық қысымды төмендету қаупін арттырады.
Анестезия жүргізер алдында анестезиологқа сәбидің бета-блокаторларды қабылдайтынын алдын ала хабарлау керек.
Жоспарлы операция қажет болған жағдайда бета-блокаторлармен (атап айтқанда Гемангиол® препаратымен) емдеуді операцияға дейін кемінде 48 сағат бұрын тоқтату керек.
Гиперкалиемия
Ауқымды ойық жаралы гемангиомасы бар пациенттердегі гиперкалиемия жағдайлары белгілі. Мұндай пациенттерде қан плазмасындағы электролиттер деңгейін бақылау қажет.
ПсориазБета-адреноблокаторларды қолдану аясында псориаздың асқынуы мүмкін.
Псориазы бар пациенттерде пропранололды қолданар алдында пайдасы мен қаупінің арақатынасына баға берген жөн.
Белгілі әсері бар қосымша заттар
Гемангиол® құрамында дозасында 1 ммоль (23 мг) аз натрий бар, яғни іс жүзінде «натрий жоқ» деп санауға болады.
Гемангиол® құрамында тәулігіне 2,08 мг пропиленгликоль/кг бар. 4 аптадан аспаған нәрестелерде сақ болу керек, әсіресе егер сәби құрамында пропиленгликоль немесе алкоголь бар басқа дәрілерді алса.
Этанол сияқты кез келген алкогольдегидрогеназа субстратымен бірге енгізу жаңа туған нәрестелерде күрделі жағымсыз әсерлерді тудыруы мүмкін.
Үйлесімсіздігі
Брадикардия – кальций өзекшелерінің блокаторларынан туындаған (дилтиазем, верапамил, бепридил)
Пропранололмен бірге қолдану жүрек автоматизмінің өзгеруін (шамадан тыс брадикардия, синустық түйіннің тоқтауы (синус-арест)), синоатриальді және атриовентрикулярлық өткізгіштіктің бұзылуларын туындатуы мүмкін, қарыншалық аритмияның (екі бағыттық тахикардияның) және жүрек функциясы жеткіліксіздігінің өршуін немесе даму қаупін ұлғайтады. Пропранололды аталған препараттармен біріктіріп қабылдау клиникалық бақылау жағдайында және әсіресе емнің басында ЭКГ-ні бақылай отырып жүргізілуі тиіс.
Зертханалық зерттеулердегі өзара әрекеттесулері
Деректер жоқ.
Педиатрияда қолданылуы
Клиникалық тиімділігі мен қауіпсіздігі бойынша деректердің болмауына байланысты Гемангиол® препараты 5 аптаға дейінгі сәбилерде қабылданбауы тиіс.
Сәбилерге немесе 5 айдан асқан балаларға препаратты қабылдауды ұсыну үшін Гемангиол® препаратының тиімділігі мен қауіпсіздігі бойынша клиникалық зерттеулер деректері жоқ.