Мониторинг
Дексомидин қарқынды емдеу жағдайларында, сондай-ақ, операция бөлмесінде және диагностикалық араласымдарды жүргізуде қолдануға арналған, оны басқа жағдайларда қолдану ұсынылмайды. Препарат инфузиясы кезінде жүрек қызметін үздіксіз мониторингілеу жүзеге асырылуы тиіс. Интубацияланбаған пациенттерде тыныс тарылуы және кей жағдайларда апноэ дамуы қаупіне байланысты, тыныс алуды мониторингілеу жүзеге асырылуы тиіс.
Дексмедетомидинді қолданғаннан кейін қалпына келу уақыты бір сағатқа жуықты құрайды. Амбулаториялық жағдайларда қолданғанда кемінде бір сағат бойы (немесе пациенттің жағдайына байланысты, ұзағырақ мерзім бойына) мұқият мониторингілеуді жалғастыру қажет, пациент үшін қауіпсіздігіне көз жеткізу үшін, медициналық қадағалау тағы бір сағат бойы жалғасуы тиіс.
Жалпы сақтық шаралары
Дексмедетомидинді болюсті енгізбеген дұрыс және ҚЕБ жағдайларында жүктеме дозасын пайдалану ұсынылмайды. Сондықтан, әсіресе, жедел қозуды емдеудің алғашқы сағаттарында немесе емшараларды жүргізу кезінде тыныштандыратын баламалы дәріні пайдалану қажет. Анестезиологиялық емшараны жүргізгенде тыныштандыру кезінде қажетті тыныштандыру деңгейіне жылдам жету үшін, тыныштандыратын басқа дәрінің болюсті инъекцияларының азғантай дозаларын қолдануға болады.
Дексмедетомидинді қабылдап жүрген кейбір пациенттер тез қозады және стимуляциядан кейін есін жылдам жиып алады. Басқа клиникалық симптомдар болмаған жағдайда, бұл белгі препараттың тиімсіздігі ретінде оқшау қарастырылмауы тиіс.
Әдетте, дексмедетомидин терең тынышталуды туғызбайды, сондықтан, пациенттерді оңай оятуға болады. Соның салдарынан, дексмедетомидин препараттың аталған қасиеттері қолайсыз болып табылатын пациенттерге, мысалы, терең тыныштандыруды қажет ететін пациенттерге жарамайды.
Дексмедетомидин интубациялау кезінде немесе миорелаксанттарды қолдану кезіндегі тыныштандыруды қамтамасыз ету үшін жалпы анестетик ретінде қолданылмауы тиіс.
Дексмедетомидин құрысу белсенділігін бәсеңдетпейді, сондықтан, құрысуларды емдеу кезінде қолданылмауы тиіс.
Аддитивтік әсер беруі мүмкіндігі салдарынан, дексмедетомидинді тыныштандыратын әсері бар немесе жүрек-қантамыр жүйесіне ықпал ететін дәрілік заттармен бір мезгілде қолданғанда сақтық таныту керек.
Дексмедетомидинді пациенттер бақылауда ұстай алатын тыныштандыру үшін қолдану ұсынылмайды. Сәйкесінше деректер жоқ.
Дексмедетомидинді амбулатория жағдайларында қолданғанда, пациенттерді үшінші адамның қадағалауымен шығаруға болады. Пациенттерге автомобиль басқарудан немесе қауіптілігі зор басқа қызмет түрлерімен шұғылданудан бас тартуға, егер мүмкін болса, тыныштандыратын әсер беруі мүмкін басқа дәрілерді (мысалы, бензодиазепиндерді, апиындарды, алкогольді) бір мезгілде қабылданатын дәрілік заттардың емшарасына, пациенттің жас шамасы мен жай-күйіне байланысты дексмедетомидиннің байқалатын әсерлеріне сәйкес жеткілікті уақыт бойы қолданбауға кеңес беру керек.
Басқа да сақтық шаралары
Альфа-2-адренорецепторлардың агонистерін ұзақ уақыт қолданғаннан кейін оларды күрт тоқтатқанда, сирек жағдайларда «тоқтату» синдромы туындаған. Ажитация дамыған және артериялық қысым жоғарылаған жағдайда, дексмедетомидинді тоқтатқаннан кейін бірден, осы жағдайдың туындауы мүмкіндігін ескеру керек.
Дексмедетомидин дәстүрлі салқындату әдістерімен емдеуге жауап бермейтін гипертермияны туғызуы мүмкін. Түсініксіз тұрақты қызба дамыған жағдайда, дексмедетомидинді қолдануды тоқтату керек. Оны қатерлі гипертермияға бейім адамдарда қолдану ұсынылмайды.
Дексмедетомидин терапиясымен байланысты қантсыз диабеттің дамуы туралы хабарланды. Егер полиурия пайда болса, дексмедетомидин инфузиясын тоқтатып және қан сарысуындағы натрий деңгейін және несептің осмолярлығын тексеру ұсынылады.
Қосымша заттар
Дексомидиннің 100 мкг/мл дозасында, тиісінше, мл-де 9.0 мг натрий бар. Бұны натрийді қабылдауды шектейтін диетада жүрген пациенттер қолданған кезде ескерулері керек.
Арнайы сақтандырулар
Жүрек-қантамыр жүйесіне ықпалы және тиісінше сақтық шаралары
Дексмедетомидин жүректің жиырылу жиілігін және артериялық қысымды төмендетеді (орталықтық симпатолитиктік әсері), бірақ жоғарырақ концентрацияларында артериялық қысымның жоғарылауына алып келетін шеткері вазоконстрикцияны туғызады. Соның салдарынан, дексмедетомидин жүрек-қантамыр жүйесінің ауыр тұрақсыздығы бар пациенттерге жарамайды.
Дексмедетомидинді қатарлас брадикардиясы бар пациенттерге енгізгенде сақтық таныту керек. Препаратты жүрегінің жиырылу жиілігі <60 пациенттерге қолданудың әсері туралы деректер тым шектеулі, сондықтан, ондай пациенттер ерекше бақылауды және қадағалауды керек етеді. Брадикардия, әдетте, емдеуді қажет етпейді, қажет болса, холиноблокаторларды енгізу арқылы немесе препараттың дозасын төмендете отырып жақсы басылады. Спортпен шұғылданатын және жүрегінің жиырылу жиілігі төмен пациенттер, альфа2 адренорецепторлар агонистерінің брадикардиялық әсерлеріне ерекше сезімтал болуы мүмкін; синустық түйіннің уақытша тоқтап қалған жағдайлары сипатталды. Сонымен қатар, жүрек тоқтап қалған жағдайлар туралы хабарланған, оның алдында көбінесе брадикардия немесе атриовентрикулярлық блокада болған.
Қатарлас, соның ішінде созылмалы артериялық гипотензиясы (әсіресе, вазоконстрикторларға рефрактерлі), гиповолемиясы бар немесе функционалдық қоры төмендеген пациенттерде, қарыншаның ауыр дисфункциясы бар пациенттер мен егде жастағы пациенттердегі сияқты, дексмедетомидиннің гипотензиялық әсері айқынырақ болуы мүмкін, бұл ондай пациенттерге ерекше көңіл бөлуді қажет етеді. Артериялық қысымның төмендеуі, әдетте, ерекше ем жүргізуді қажет етпейді, бірақ қажет болған жағдайда, дозасын төмендетуге, айналымдағы қан көлемінің орнын толтыруға арналған дәрілерді және/немесе вазоконстрикторларды енгізуге дайын болу керек.
Вегетативтік жүйенің зақымдануы (мысалы, жұлын жарақатының салдарынан) бар пациенттерде дексмедетомидинді енгізгеннен кейінгі гемодинамикалық әсерлер айқынырақ болуы және емдеу кезінде ерекше бақылау жүргізуді қажет етуі мүмкін.
Транзиторлық артериялық гипертензия, бірінші кезекте, жүктеме дозасын енгізген кезде, дексмедетомидиннің шеткері вазоконстрикторлық әсеріне байланысты байқалған, сондықтан, ҚЕБ-де тыныштандыру кезінде жүктеме дозасын енгізу ұсынылмайды. Артериялық қысымның жоғарылауын емдеу, әдетте, қажет болмайды, алайда, үздіксіз инфузияның жылдамдығын азайту мүмкіндігін қарастыру керек.
Жүректің ишемиялық ауруы немесе ауыр цереброваскулярлық аурулары бар пациенттер үшін, жоғары концентрациясы жағдайындағы жергілікті вазоконстрикцияның маңызы зор болуы мүмкін. Ондай пациенттердің жай-күйіне мұқият мониторинг жүргізілуі тиіс. Миокард немесе ми ишемиясының белгілері пайда болған жағдайда, препараттың дозасын төмендету немесе оны енгізуді тоқтату керек.
Гипотензия мен брадикардия қаупінің жоғарылауы мүмкіндігіне байланысты, дексмедетомидинді жұлынға жасалатын немесе эпидуральді анестезиямен біріктіргенде сақтықпен қолдану ұсынылады.
Бауыр функциясының бұзылуы бар пациенттер
Бауыр функциясының ауыр бұзылулары бар пациенттерде сақтық таныту керек, өйткені ондай пациенттерде препаратты шамадан тыс енгізгенде дексмедетомидин клиренсінің төмендеуі жағымсыз дәрілік реакциялардың, шамадан тыс тыныштандырудың және әсері ұзаруы дамуы қаупінің жоғарылауына алып келуі мүмкін.
Неврологиялық бұзылыстары бар пациенттер
Дексмедетомидинді ауыр неврологиялық жағдайлар (бассүйек-ми жарақаты, нейрохирургиялық операциялардан кейінгі жағдайлар) кезінде қолдану тәжірибесі шектеулі, сондықтан, препарат әсіресе, терең тыныштандыру қажет болған жағдайда сақтықпен қолданылуы тиіс. Емді таңдаған кезде дексмедетомидиннің церебральді қан ағымын азайтуы және бассүйекішілік қысымды төмендететінін ескеру керек.
Егде жастағы пациенттер
Дексмедетомидинді егде жастағы пациенттерде қолданғанда сақтық таныту қажет. Дексмедетомидинді қолданғанда 65 жастан асқан пациенттер, атап айтқанда, жүктемелік дозасын пайдаланғанда немесе емшараларды жүргізгенде, гипотензияға бейімірек болуы мүмкін. Дозасын төмендету мүмкіндігін қарастыру қажет.
Қарқынды терапиядағы < 65 жастағы пациенттердің өлім жағдайлары
Прагматикалық рандомизацияланған бақыланатын SPICE III зерттеулерге дексмедетомидин негізгі тыныштандыратын дәрі ретінде қолданылған және стандартты терапиямен салыстырылған қатер шегіндегі жағдайдағы қарқынды терапиядағы 3904 ересек пациенттер қатыстырылды. Жалпы, зерттеу дексмедетомидин қабылдаған топ пен әдеттегі ем қабылдаған топ (екі топтағы өлім жағдайы 29,1%) арасында 90 күн ішіндегі өлім жағдайынан ешқандай айырмашылықты таппады. Оның орнына зерттеу жастың өлімге әсерінің біркелкі еместігін анықтады. Дексмедетомидин басқа тыныштандыратын дәрілермен салыстырғанда≤ 65 жас тобында (мүмкіндіктер қатынасы 1,26; 95% байес сенім аралығы 1,02–1,56) өлім саны жоғарылауымен байланысты болды. Механизм белгісіз, бірақ операциядан кейінгі кезеңге байланыссыз себептермен ауруханаға жатқызылған пациенттерде дексмедетомидинді қолдану кезінде жастың өлімге гетерогенді әсері айқынырақ болды, бұл арада әсері APACHE II көрсеткішінің жоғарылауымен және жасының жас болуына қарай өсті. Алынған деректер дексмедетомидиннің күтілетін клиникалық пайдасымен жасырақ пациенттерде қолданылатын басқа тыныштандыратын дәрілерді қатар қойып, салыстырылуы керек.
Препараттың көлік құралын немесе қауіптілігі зор механизмдерді басқару қабілетіне әсер ету ерекшеліктері
Пациенттерге анестезиологиялық емшара жүргізу кезінде тыныштандыру үшін дексмедетомидин қабылдағаннан кейінгі тиісінше уақыт мерзімі ішінде көлік құралдарын басқару немесе басқа қауіпті міндеттерді орындаудан бас тарту ұсынылады.