Депакин® Хроносфера™ гранулы 250 мг

Бір сашенің ішінде 250 мг немесе 500 мг бар белсенді заттар: 166,76 мг немесе 333,10 мг натрий вальпроаты, 72,61 мг немесе 145,14 мг вальпрой қышқылы (тиісінше, 250 мг немесе 500 мг – натрий вальпроатына шаққанда). қосымша заттар: қатты парафин, глицерин дибегенаты. Сыртқы түрінің, иісінің, дәмінің сипаттамасы Ақ дерліктен сәл сарғыш түске дейінгі балауыз тәрізді микротүйіршіктер. Түйіршіктер агломераттар түзілуінсіз еркін ағынды болуы тиіс.

- жайылған эпилепсияда да (клонустық, тонустық, тонус-клонустық, абсанс, миоклонустық және атониялық ұстамалар; Леннокс-Гасто синдромы), фокальді эпилепсияда да (салдарлы жайылуымен немесе онсыз фокальді ұстамалар) монотерапия ретінде немесе эпилепсияға қарсы басқа препараттармен біріктілімде ересектер мен балалардағы эпилепсияны емдеу. - егер бензодиазепиндермен үзілісті профилактика тиімсіз болса, асқынған фебрильді құрысулар критерийлеріне сәйкес келетін бір немесе бірнеше фебрильді құрысулардан кейін балалардағы құрысулардың қайталану профилактикасы.

Әсер ету механизмі Вальпроат негізінен орталық жүйке жүйесіне әсер етеді. Фармакодинамикалық әсерлері Вальпроаттың құрысуға қарсы әсері адамдағы эпилепсия ұстамаларының әртүрлі типтеріне қатысты көрініс береді. Вальпроат құрысуға қарсы әсер етудің екі типіне ие болады: бірінші типі плазма мен ми тіндеріндегі вальпроат концентрацияларымен байланысты тікелей фармакологиялық әсері болып табылады. Екінші әсер ету типі тікелей емес және ми тіндерінде болатын вальпроат метаболиттерімен немесе нейротрансмиттерлердің өзгерістерімен немесе жарғақшаға тікелей әсер етумен байланысты болуы ықтималды. Ең көп кең танылған болжам вальпроатты қолданудан кейін жоғарылайтын гамма-амин-май қышқылының (ГАМҚ) концентрациясына байланысты. Вальпроат ұйқының аралық фазасының ұзақтығын, оның баяу толқындық компонентін бір мезгілде арттыра отырып, төмендетеді.

Ұрпақ өрбіту қабілеті бар қыз балалар және әйелдер Вальпроатпен емдеуді эпилепсияны емдеу тәжірибесі бар дәрігер-маман бастауы және бақылап отыруы тиіс. Вальпроатты, басқа емдеу әдістері тиімсіз немесе жағымсыз болған жағдайларды қоспағанда, ұрпақ өрбіту қабілеті бар қыз балалар мен әйелдерде пайдалануға болмайды. Вальпроат бұл жағдайда вальпроат қабылдайтын пациент әйелдер арасында Жүктіліктен сақтану бағдарламасына сәйкес тағайындалады және босатылады. Ұрпақ өрбіту қабілеті бар жасөспірімдер және ерлер Вальпроатпен емдеуді эпилепсияны емдеу тәжірибесі бар маманның бастауы және бақылап отыруы ұсынылады. Депакин® Хроносфера™ препараты балаларда (егер олар жұмсақ тағамды жұта алмаса) немесе жұтуға байланысты қиналыс сезінетін ересектерде қолдануға ерекше сай келетін дәрілік түр болып табылады. Депакин® Хроносфера™ препараты босап шығуы ұзаққа созылатын вальпроат дәрілік түрі болып табылады, ол шыңдық плазмалық концентрацияларының төмендеуіне әкеледі және 24-сағаттық кезең ішінде өте біркелкі концентрацияларын қамтамасыз етеді. 11 жасқа толмаған балалар үшін пероральді дәрілік түрлерінен шәрбат, пероральді ерітінді және босап шығуы ұзаққа созылатын түйіршіктер көбірек қолайлы. Дозалау режимі Бастапқы тәуліктік доза, әдетте, дене салмағына 10-15 мг/кг құрайды, артынан оны оңтайлы дозаға дейін арттырады. Орташа доза тәулігіне дене салмағына 20-30 мг/кг құрайды. Дегенмен де, егер осындай дозаларда эпилепсия ұстамалары бақылауға келмесе, оларды арттыруға болады, осы орайда пациенттер мұқият мониторингтеуде болуы тиіс. Балалар мен сәбилер үшін дағдылы доза тәулігіне дене салмағына 30 мг/кг құрайды. Ересектер үшін дағдылы доза тәулігіне дене салмағына 20-30 мг/кг құрайды. Егде жастағы пациенттер үшін дозаны эпилепсия ұстамаларын бақылау негізінде белгілеу керек. Тәуліктік доза пациенттің жасына және дене салмағына қарай белгіленеді; дегенмен де, вальпроатқа елеулі жеке сезімталдықты ескеру қажет. Препараттың тәуліктік дозасы, қан сарысуындағы концентрациялары мен емдік әсері арасындағы нақты өзара байланыс анықталмады: дозасы, ең алдымен, пациенттің емдеуге клиникалық жауабы негізінде белгіленеді. Егер эпилепсия ұстамалары бақылауға берілмесе немесе жағымсыз реакцияларға күмән болса, клиникалық қадағалаумен қатар плазмада вальпрой қышқылының концентрациясын анықтау қарастырылу керек. Тиімді емдік диапазон, әдетте, 40-100 мг/л (300-700 мкмоль/л) құрайды. Пациенттердің ерекше топтары Бүйрек жеткіліксіздігі бар пациенттер Бүйрек жеткіліксіздігі бар пациенттерге дозаны азайту қажет болуы мүмкін, ал гемодиализде жүрген пациенттер үшін дозаны арттыру қажет болуы мүмкін. Вальпроат диализ кезінде шығарылады. Дозаны пациентті клиникалық қадағалауға сәйкес өзгерту керек. Енгізу әдісі және жолы Ішке қабылдау үшін. Депакин® Хроносфера™ препаратын салқын немесе бөлме температурасындағы жұмсақ тағамға немесе сусынға (йогурт, апельсин шырыны, жеміс езбесі және т.б.) себелеп, қабылдау керек. Депакин® Хроносфера™ препаратын ыстық тамақпен немесе сусындармен (көже, кофе, шай және т.б.) қабылдауға болмайды. Депакин® Хроносфера™ препаратын балаларға арналған бөтелкеде қабылдауға болмайды, өйткені түйіршіктер емізікті бітеп тастауы мүмкін. Депакин® Хроносфера™ препаратын сұйықтықтармен қолданғанда түйіршіктер стақан жақтауларына жабысып қалуы мүмкін екендіктен, стақанды аз мөлшердегі сумен шайып, сол суды ішуге кеңес беріледі. Қоспаны шайнамай, үнемі бірден қабылдау керек. Оны сақтауға және кешірек қабылдауға болмайды. Босап шығу үдерісінің ұзаққа созылуына және құрамындағы қосымша заттардың типіне қарай, түйіршіктердің инертті матрицасы асқазан-ішек жолында сіңірілмейді; ол әсер етуші заттың босап шығуынан кейін нәжіспен шығарылады. Қабылдау уақытының көрсетілуімен қолдану жиілігі Аталған дәрілік препарат күн сайын 1 немесе 2 бөлінген дозалар түрінде, дұрысы, тамақтану кезінде қабылданады. Жақсы бақыланатын эпилепсияда тәуліктік бір реттік доза ретінде қолдануға болады. Емдеу басталуы -Депакин® препаратының дереу немесе ұзақ уақыт босап шығатын дәрілік түрлерінің көмегімен тиісті бақылауға қол жеткізілетін пациенттерге Депакин® Хроносфера™ препаратына ауысқанда тәуліктік дозаны сақтау керек. - егер пациент емдеуден өтіп және эпилепсияға қарсы басқа препараттарды қабылдап жүрген болса, натрий вальпроатымен емдеуді шамамен 2 апта ішінде оңтайлы дозаға жету үшін біртіндеп бастау керек, одан кейін, қажет болса, бір мезгілде қабылданатын препараттар дозасын емдеудің тиімділігіне қарай төмендетеді. - эпилепсияға қарсы басқа препараттарды қабылдамайтын пациенттерге шамамен 1 апта ішінде оңтайлы дозаға жету мақсатында дозаны әр 2-3 күн сайын сатылап арттыру керек. - қажет болса, эпилепсияға қарсы басқа препараттармен біріктірілген емді біртіндеп бастау керек. Дәрілік препаратты қолдану тәсілін түсіндіру үшін медициналық қызметкер кеңесіне жүгіну бойынша нұсқаулар Осы препаратты қолдануға қатысты қандай да бір сұрақтар туындаған жағдайда өзіңіздің емдеуші дәрігеріңізбен хабарласыңыз.

-жүктілік, сай келетін баламалы емдеу болмаған жағдайларды қоспағанда -ұрпақ өрбіту қабілеті бар әйелдерде қолдану, Жүктіліктен сақтану бағдарламасының шарттары орындалатын жағдайларды қоспағанда -анамнездегі вальпроат, семинатрий вальпроатына, вальпромид немесе препарат компоненттерінің қандай да біріне немесе қосымша заттардың кез келгеніне аса жоғары сезімталдық -жедел гепатит -созылмалы гепатит -пациенттің жеке немесе отбасылық анамнезіндегі, әсіресе, дәрілік препараттар тудырған ауыр гепатит жағдайлары -бауыр порфириясы -митохондриялық фермент γ-полимеразаны кодтайтын ядролық гендегі (POLG) мутациялар туындататын диагностикаланған митохондриялық бұзылулар, мысалы, Альперс-Гуттенлохер синдромы, әрі POLG-мен байланысты бұзылулардың бар екеніне күмән тудыратын 2 жасқа дейінгі балалар -құрамында шайқурай бар препараттармен біріктірілген қабылдау -мочевинаның түзілу циклының диагностикаланған бұзылулары -түзетілмеген гипокарнитинемиямен анықталған бастапқы жүйелік карнитин тапшылығы

Өте жиі - тремор - жүрек айну Жиі • экстрапирамидалық бұзылыстар (нейрокөріністеу нәтижелері бойынша анықталған ми атрофиясымен байланысты болуы мүмкін) • кейде өтпелі комаға (энцефалопатиялар) әкелетін мелшию және құрысулар емдеуді тоқтату немесе дозаны төмендету кезінде (әсіресе, фенобарбиталмен немесе топираматпен біріктірілген ем уақытында немесе вальпроат дозаларын күрт арттырудан кейін жиі болатын) регрессиямен бірге • тыныштану, жадының нашарлауы, бас ауыру, нистагм, жүрек айну немесе бас айналу - естімей қалу - құсу - қызыл иектер тарапынан бұзылулар (негізінен қызыл иек гиперплазиясы), стоматит, эпигастрий аумағындағы ауыру - емдеудің басында туындауы мүмкін, бірақ, әдетте, емдеуді тоқтатусыз бірнеше күн өткен соң басылатын диарея - несепті ұстай алмау - шаштың уақытша және/немесе дозаға тәуелді түсуі - тырнақ және тырнақ оймасы тарапынан болатын бұзылулар - гипонатриемия - қан кету - дене салмағының артуы (дене салмағының артуы аналық бездер поликистозы синдромын дамытатын қауіп факторы түрінде болатындықтан, пациенттің дене салмағы мұқият бақылануы тиіс) - анемия, тромбоцитопения, әдетте, жүйелі тексерулер кезінде және қандай да бір клиникалық зардаптарсыз анықталатын дозаға тәуелді тромбоцитопения; симптомсыз тромбоцитопениямен пациенттерде тромбоциттер санын және аурудың ағымын бақылап отыру керек. Бұл жағдайда препараттың дозасын жай ғана төмендету, әдетте, тромбоцитопенияның басылуына алып келеді • сананың шатасуы, елестеулер • озбырлық, ажитация, зейін қою бұзылысы (ең алдымен, балаларда) • бауыр зақымдануы • жүйесіз етеккірлер Жиі емес • лейкопения, панцитопения - кома, энцефалопатия, летаргия (кейде өтпелі комаға әкелетін (энцефалопатияға), емдеуді тоқтату немесе дозаны төмендету кезінде, әсіресе, фенобарбиталмен немесе топираматпен біріктірілген ем уақытында немесе вальпроат дозасын күрт арттырудан кейін жиі болатын) регрессиямен бірге - қайтымды Паркинсон синдромы (нейрокөріністеу нәтижелері бойынша анықталған ми атрофиясымен байланысты болуы мүмкін), атаксия, парестезия - плевралық жалқық (эозинофилиялық) • өліммен аяқталуға алып келуі мүмкін және емдеуді мерзімінен бұрын тоқтатуды талап ететін панкреатит • бүйрек жеткіліксіздігі - ангионевроздық ісіну, тері реакциялары, шаш тарапынан бұзылулар (мысалы, шаштың аномалиялық құрылымы, шаш түсінің өзгеруі, шаштың аномалиялық өсуі) • диурезге қарсы гормонның талапқа сай емес секреция синдромы (ДҚГТСС), гиперандрогения (гирсутизм, вирилизм, акне, андрогендік алопеция және/немесе андрогендік гормондар концентрациясының жоғарылауы) - тері васкулиті, негізінен, лейкоцитокластық васкулит • гипотермия, шеткері ісінудің ауыр емес түрі • аменорея • сүйектің минералдық тығыздығының төмендеуі, остеопения, остеопороз және сынулар (Депакин® Хроносфера™ препаратымен ұзақ емдеу кезінде). Депакин® Хроносфера™ препаратының сүйек метаболизміне әсер ету механизмі белгісіз. Сирек • сүйек кемігінің аплазиясы немесе шынайы эритроцитарлық аплазия, агранулоцитоз, макроцитарлық анемия, макроцитоз • коагуляцияның, ең болмаса, бір факторының төмендеуі, коагуляция тестілерінің аномалиялық нәтижелері (мысалы, протромбин уақытының ұзаруы, ішінара белсендірілген тромбопластин уақытының ұзаруы, тромбин уақытының ұзаруы, ХҚҚ жоғарылауы), В8 дәруменінің (биотин) тапшылығы/биотинидаза тапшылығы • диплопия • симптомсыз және үдемелі басталуымен когнитивтік бұзылулар (толық деменцияға дейін үдеуі мүмкін), олар емдеуді тоқтатудан кейін бірнеше аптадан бірнеше айға дейінгі уақыт ішінде қайтымды болуы мүмкін (нейрокөріністеу нәтижелері бойынша анықталған ми атрофиясымен байланысты болуы мүмкін) • энурез, тубулоинтерстициальді нефрит • Фанкони синдромы • гипотиреоз • гипераммониемия (әсіресе, біріктірілген ем кезінде, әдетте, өтпелі болатын және емді тоқтатуға алып келмеуі тиіс бауырдың функционалдық сынамаларының өзгеруінсіз оқшауланған және орташа гипераммониемия жағдайлары. Дегенмен де, неврологиялық симптомдармен (комаға дейін дамуға апаратын) байланысты гипераммонемия туралы да хабарланды. Ондай жағдайларда әріқарай зерттеулер жүргізу мүмкіндігін қарастыру керек) • миелодисплазия синдромы • семіздік • ерлер фертильділігінің бұзылулары, аналық бездер поликистозы • уытты эпидермалық некролиз, Стивенс-Джонсон синдромы, полиморфты эритема, DRESS-синдром (эозинофилиямен және жүйелі симптомдармен қатар жүретін дәрілік тері реакциясы) немесе дәріге аса жоғары сезімталдық синдромы • жедел жүйелі қызыл жегі, рабдомиолиз • мінез-құлық бұзылуы, психомоторлық аса жоғары белсенділік, оқып-үйренуге қабілетсіздік (ең алдымен, балаларда) Белгісіз (қолда бар деректер негізінде бағалау мүмкін емес) - туа біткен даму ақаулары және жүйке-психикалық даму бұзылулары - гипокарнитинемия - миелодисплазия синдромымен немесе онсыз жүре пайда болған Пельгер-Хьюит аномалиясы - гиперпигментация. Балалар Педиатриялық қауымдағы вальпроаттың қауіпсіздік бейіні ересектермен салыстырмалы, бірақ кейбір жағымсыз реакциялар аса күрделі немесе негізінен педиатриялық қауымда байқалады. Сәбилер мен кішкентай жастағы, әсіресе, 3 жасқа дейінгі балаларда бауырдың күрделі зақымдануының ерекше қаупі бар. Кішкентай жастағы балалар да панкреатиттің ерекше қаупіне бейімдеу. Бұл қауіптер жас өсуімен азаяды. Озбырлық, ажитация, зейіннің бұзылуы, аномалиялық мінез-құлық, психомоторлық аса жоғары белсенділік және оқып-үйрену қабілетінің бұзылуы сияқты психикалық бұзылыстар, негізінен, педиатриялық қауымда байқалады. Жағымсыз дәрілік реакциялар туындағанда медициналық қызметкерге, фармацевтикалық қызметкерге немесе дәрілік препараттардың тиімсіздігі туралы хабарламаларды қоса, дәрілік препараттарға жағымсыз реакциялар (әсерлер) бойынша ақпараттық деректер базасына тікелей хабарласу керек Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігі Медициналық және фармацевтикалық бақылау комитеті «Дәрілік заттар мен медициналық бұйымдарды сараптау ұлттық орталығы» ШЖҚ РМК http://www.ndda.kz

Ауқымды жедел артық дозаланудың клиникалық белгілері, әдетте, бұлшықет гипотониясымен, гипорефлексиямен, миоз, тыныс алу функциясының бұзылуымен және метаболизмдік ацидозбен, гипотензиямен және айналымдық коллапс/кардиоваскулярлық шокпен тереңдеп кетуі көп немесе аз болуы мүмкін команы қамтиды. Ми ісінуімен байланысты бассүйекішілік гипертензияның бірнеше жағдайы сипатталды. Стационардағы пациенттерді емдеу: асқазанды шаю, клиникалық көрсетілімдері болса, тиімді диурезді демеу, жүрек-қантамыр және тыныс алу жүйелерінің жағдайын қадағалауды қамтиды. Өте ауыр жағдайларда, қажет болса, экстраренальді диализ жүргізуге болады. Әдетте, осындай артық дозалану кезіндегі болжам жағымды. Осыған қарамастан, өліммен аяқталған бірнеше жағдай тіркелді. Артық дозалану жағдайында құрамында вальпроат бар дәрілік заттардағы натрий мөлшері гипернатриемияға алып келуі мүмкін. Емдеу Вальпроаттың артық дозалануы мен гипераммонемия дамуы жағдайында карнитинді вена ішіне енгізу (аммиак концентрациясын қалыпқа түсіру үшін) көрсетілген.

Ескертулер Жүктіліктен сақтану бағдарламасы Вальпроаттың жоғары тератогенді қуаты бар, ал құрсақ ішінде вальпроат әсеріне ұшыраған балаларда туа біткен даму ақауларының және жүйке-психикалық даму бұзылуларының қаупі жоғары болады. Вальпроатты, басқа емдеу әдістері тиімсіз немесе пациенттерге жағымсыз болған жағдайларды қоспағанда, ұрпақ өрбіту қабілеті бар қыз балалар мен әйелдерге тағайындауға болмайды. Егер ешқандай басқа емдеу мүмкіндігі болмаса, төменде ұсынылған Жүктіліктен сақтану бағдарламасы бойынша әрекеттену қажет. Депакин® Хроносфера™ препараты келесі оқиғаларда қарсы көрсетілімді: - жүктілік кезінде, сай келетін баламалы емдеу болмаған жағдайларды қоспағанда; - ұрпақ өрбіту қабілеті бар әйелдерде, Жүктіліктен сақтану бағдарламасының шарттары орындалатын жағдайларды қоспағанда. Жүктіліктен сақтану бағдарламасының шарттары Препаратты тағайындайтын емдеуші дәрігер көз жеткізуі тиіс: - әр жағдайда пациент әйелмен талқыласу жолымен, оның қатыстырылуына, емдеу нұсқаларының талқылануына кепілдік бере отырып және пациент әйелдің қауіптер мен қауіптерді барынша азайтуға қажетті шараларды түсінуін қамтамасыз етумен жекелеген жағдаяттар бағаланды; - пациент әйелдердің бәрінде жүктілік ықтималдығы бағаланады; - пациент-әйел құрсақ ішінде вальпроат әсеріне ұшыраған балалар үшін бұл қауіптер шамасын қоса, туа біткен даму ақаулары мен жүйке-психикалық даму бұзылуларының қауіптерін түсінеді және растайды; - пациент әйел, қажет болса, емдеу басталуына дейін және емдеу кезінде жүктілікке тестіден өту қажеттілігін түсінеді; - пациент әйелге контрацепция жөнінде кеңес берілген, әрі пациент әйел вальпроатпен емдеу жалғасқан бүкіл кезең бойына үздіксіз тиімді контрацепцияны қадағалауға қабілетті; - пациент әйел эпилепсияны емдеу тәжірибесі бар маманның емдеуді жүйелі түрде қайта қарауы (кем дегенде, жыл сайын) қажеттілігін түсінеді; - пациент әйел өзі жүктілікті жоспарлаған бойда бірден ұрықтануға дейін және контрацепция пайдалануды тоқтатуға дейін дер мезгілінде талқылауды және баламалы емдеу нұсқаларына ауысуды қамтамасыз ету үшін өз дәрігерімен кеңесу қажеттілігін түсінеді; - пациент әйел жүкті болып қалған жағдайда жедел дәрігерге қаралу қажеттілігін түсінеді; - пациент әйелге пациентке арналған нұсқаулық берілген; - пациент әйел өзінің вальпроатты қолданумен байланысты қауіптерді және қажетті алдын ала сақтану шараларын түсінгенін растайды (жыл сайынғы қауіптермен танысу нысаны). Бұл шарттар, емдеуді тағайындайтын емдеуші дәрігер жүктілік қаупінің болмауын растайтын дәлелді себептер бар деп санайтын жағдайларды қоспағанда, қазіргі уақытта жыныстық қатынасқа түспейтін әйелдерге де қатысты болады. Қыз балалар Препаратты тағайындайтын емдеуші дәрігер көз жеткізуі тиіс: - қыз балалардың ата-аналары/қамқоршылары вальпроат қабылдап жүрген қыз балада менархе басталуынан кейін бірден маманға қаралу қажеттілігін түсінеді; - менархе басталған қыз балалардың ата-аналары/қамқоршылары құрсақ ішінде вальпроат әсеріне ұшыраған балалар үшін осы қауіптер шамасын қоса, туа біткен даму ақауларының және жүйке-психикалық даму бұзылуларының қауіптері туралы толық ақпарат алған; - менархе басталған пациент қыздарда вальпроатпен емдеу қажеттігі жыл сайын қайта бағаланады және баламалы емдеу нұсқалары қарастырылады. Егер вальпроат бірден бір сай келетін емдеу нұсқасы болса, тиімді контрацепцияны пайдалану қажеттілігін және Жүктіліктен сақтану бағдарламасының басқа шарттарының бәрін талқылау керек. Емдеуші дәрігер қыз балаларды жыныстық жетілуге немесе кәмелет жасына жетуге дейін баламалы емдеуге ауыстыру үшін бар күш-жігерін жұмсауы тиіс. Жүктілікке тест Вальпроатпен емдеу басталуына дейін жүктілік жоққа шығарылу керек. Жүктілік кезінде алдын ала көздеусіз қабылданғанын жоққа шығару үшін денсаулық сақтау жүйесінің қызметкері растаған 25 мХБ/мл кем емес сезімталдығы белгіленген плазманы пайдаланумен жүктілікке тест теріс нәтижесін алмаған ұрпақ өрбіту қабілеті бар әйелдерде вальпроатпен емдеу басталмауы тиіс. Жүктілікке осы тест емдеу кезінде жүйелі уақыт аралықтары сайын қайталану керек. Контрацепция Вальпроат тағайындалатын ұрпақ өрбіту қабілеті бар әйелдер вальпроатпен бүкіл емдеу кезеңі бойына үздіксіз тиімді контрацепцияны пайдалануы тиіс. Осы пациент әйелдерге жүктіліктен сақтану туралы толық ақпарат берілуі тиіс, ал егер олар тиімді контрацепцияны пайдаланбаса, оларды контрацепция мәселелері бойынша кеңес алуға жіберу керек. Контрацепцияның, кем дегенде, бір тиімді әдісін (дұрысы, жатырішілік спираль немесе имплантат сияқты автономды түрін) немесе бөгеттік әдісін қоса, контрацепцияның екі қосымша әдісін пайдалану керек. Контрацепция әдісін таңдау кезіндегі әр жағдайда пациент әйелмен оның түсінгенін және таңдалған шараларды қадағалағанын кепілдеу үшін талқылау арқылы жекелеген жағдаяттар бағалануы тиіс. Тіпті аменорея кезінде пациент әйел тиімді контрацепция жөнінде берілген бүкіл кеңесті қадағалауы тиіс. Құрамында эстроген бар препараттар Құрамында эстроген бар гормондық контрацептивтерді қоса, құрамында эстроген бар препараттармен бір мезгілде қабылдау вальпроат тиімділігінің төмендеуіне ықтималды алып келуі мүмкін. Препаратты тағайындайтын дәрігерлер құрамында эстроген бар препараттарды тағайындау немесе тоқтату кезінде клиникалық жауапты бақылап отыруы (эпилепсия бақылауы) тиіс. Дегенмен де, вальпроат гормондық контрацептивтер тиімділігін төмендетпейді. Дәрігердің емдеуді жыл сайын қайта қарауы Емдеуші дәрігер вальпроаттың пациент әйелді емдеу үшін ең көп сай келетін препарат болуын-болмауын, кем дегенде, жылына 1 рет тексеруі тиіс. Емдеуші дәрігер жыл сайынғы қауіптермен танысу нысанын әр жыл сайын қайта қараудың басында және барысында талқылауы және пациент әйелдің оның мазмұнын түсінгеніне көз жеткізуі тиіс. Жыл сайынғы қауіптермен танысу нысанын емдеуші дәрігер мен пациент әйел (немесе оның заңды өкілі) тиісті үлгіде толтыруы және қол қоюы тиіс. Жүктілікті жоспарлау Егер әйел жүктілікті жоспарласа, эпилепсияны емдеу тәжірибесі бар маман вальпроатпен емді қайта бағалауы және баламалы емдеу нұсқаларын қарастыруы тиіс. Ұрықтануға дейін және контрацепция пайдалануды тоқтатуға дейін тиісті баламалы емдеуге ауысу үшін бар күш-жігерді жұмсау қажет. Егер ауысу мүмкіндігі болмаса, әйел өзінің отбасын жоспарлауға қатысты негізделген шешімнің қабылдануын қамтамасыз ету үшін вальпроат қолданудың келешек сәби үшін қауіптеріне қатысты қосымша кеңес алуы тиіс. Жүктілік жағдайында Егер вальпроат қабылдап жүрген әйел жүкті болып қалса, оны вальпроатпен емдеу қажеттілігін қайта бағалау және баламалы нұсқаларын қарастыру үшін дереу маманға жолдау қажет. Вальпроат қабылдап жүріп жүкті болып қалған пациент әйелдерді және олардың жұптастарын вальпроат әсеріне ұшыраған жүктілікке қатысты бағалау және кеңес беру үшін тератологиядан тәжірибесі бар маманға жолдау керек. Білім беру материалдары Денсаулық сақтау жүйесінің мамандарына және пациент әйелдерге жүктілік кезіндегі вальпроат әсерінен сақтануға көмектесу үшін Тіркеу куәлігінің ұстаушысы вальпроат тератогенділігіне (туа біткен даму ақаулары) және фетоуыттылығына (жүйке-психикалық даму бұзылулары) қатысты алдын алу шараларын күшейту үшін білім беру материалдарын ұсынады және ұрпақ өрбіту қабілеті бар әйелдерде вальпроат қабылдауға қатысты нұсқаулар мен Жүктіліктен сақтану бағдарламасы туралы толық мәліметтер береді. Пациентке арналған нұсқаулық және пациент картасын вальпроат қабылдап жүрген ұрпақ өрбіту қабілеті бар әйелдердің бәріне ұсыну керек. Вальпроатпен емдеу басталған уақытта және емдеуді әр жыл сайын қайта қарау барысында емдеуші дәрігер мен пациент әйел (немесе оның заңды өкілі) тиісті үлгіде толтыруы және қол қоюы тиіс болатын жыл сайынғы қауіптермен танысу нысанын пайдалану керек. Вальпроаттарды ұрпақ өрбітуге қабілетті жасөспірімдер мен ерлерде қолдану Ұрықтануға дейінгі 3 ай бойы вальпроаттармен емдеу қабылдаған ерлерден туған балаларда, ламотриджинмен немесе леветирацетаммен емдеу қабылдаған ерлерден туған балалармен салыстырғанда, жүйке-психикалық даму бұзылуларының жоғары қаупін көрсететін деректер бар. Алдын ала сақтану шарасы ретінде препаратты тағайындайтын дәрігер ұрпақ өрбітуге қабілетті жасөспірімдер мен ерлерді осы ықтималды жоғары қауіптен хабардар етуі және пациентпен мыналарды талқылауы тиіс: олардың жұптастарын қоса, емдеу кезінде және оны тоқтатудан кейін, кем дегенде, 3 ай бойы тиімді контрацепция қажеттілігі; вальпроатпен емдеу кезінде және оны тоқтатудан кейін, кем дегенде, 3 ай бойы шәуһет донорлығына рұқсат етілмеуі. Вальпроаттың ең көп сай келетін емдеу болып қала беруін анықтау үшін препаратты тағайындайтын дәрігер ұрпақ өрбітуге қабілетті жасөспірімдер мен ерлерді вальпроатпен емдеуді жүйелі бағалауы тиіс. Балалы болуды жоспарлап жүрген ер жынысты пациенттер үшін дәрігер емдеудің баламалы нұсқаларын қарастыруы және пациенттермен талқылауы тиіс. Бөлек оқиғалар әркімде жеке тәртіпте бағалануы тиіс. Эпилепсияны емдеуге мамандандырылған дәрігерден кеңес алу ұсынылады. Қауіпті төмендету бойынша құжаттар медициналық қызметкерлер үшін, сондай-ақ ұрпақ өрбітуге қабілетті жасөспірімдер мен ерлер үшін де қолжетімді. Вальпроатпен емдеу басталған уақытта және емдеуді әр жыл сайын қайта қарау барысында емдеуші дәрігер мен пациент әйел (немесе оның заңды өкілі) тиісті үлгіде толтыруы және қол қоюы тиіс болатын жыл сайынғы қауіптермен танысу нысанын пайдалану керек. Вальпроат алып жүрген ұрпақ өрбітуге қабілетті жасөспірімдер мен ерлерге пациентке арналған нұсқаулық берілуі тиіс. Ұстамалардың жаңғыруы Эпилепсияға қарсы басқа препараттармен болған жағдайдағы сияқты, вальпроатты қабылдау жақсарудың орнына ұстамалар (эпилепсия статусын қоса) жиілігінің және ауырлығының қайтымды жаңғыруына немесе ұстамалардың жаңа типтерінің пайда болуына алып келуі мүмкін. Ұстамалар жаңғырған жағдайда пациенттер емдеуші дәрігермен дереу кеңесу керек. Бұл ұстамаларды фармакокинетикалық әрекеттесу, уыттылық (бауыр зақымдануы немесе энцефалопатия) немесе артық дозалану салдарынан туындауы мүмкін ұстамалардан дифференциялап алу керек. Аталған дәрілік препараттың вальпрой қышқылына метаболизденуіне орай, вальпрой қышқылымен артық дозалануға жол бермеу үшін оны дәл сол трансформациядан өтетін басқа да дәрілік препараттармен (мысалы, семинатрий вальпроаты, вальпромид) біріктіруге болмайды. Бауырдың ауыр зақымдануы Бейімдеуші факторлар Бауырдың ауыр зақымдануының кейде өліммен аяқталған бірлі-жарым жағдайлары болды. Жоғары қауіп тобын ауыр эпилепсиясы, оның ішінде мидың зақымдануымен, ақыл-ой дамуының кідіруімен және/немесе тұқым қуалайтын метаболизмдік бұзылулармен байланысты эпилепсиясы (бастапқы гипокарнитинемия, мочевина циклының бұзылуы, митохондриялық фермент γ-полимеразаны кодтайтын ядролық гендегі (POLG) мутациялар сияқты митохондриялық бұзылуларды қоса) немесе генетикалық дегенеративтік аурулары бар сәбилер мен 3 жасқа дейінгі балалар құрайды. Осындай асқынулар жиілігі 3 жастан асқан шамада едәуір азаяды және жас өсуіне қарай біртіндеп төмендейді. Көптеген жағдайларда бауырдың зақымдануы алғашқы 6 ай емделу кезінде, әдетте, 2 және 12 апталар арасында, әрі бәрінен жиірек эпилепсияға қарсы біріктірілген емдеу кезінде байқалады. Сақтандыру белгілері Ерте диагностикалау үшін клиникалық симптомдар маңызы зор. Атап айтқанда, сарғаю алдында болуы мүмкін симптомдардың екі типі, әсіресе, қауіп тобының пациенттеріне қатысты ескерілуі тиіс: • біріншіден, әдетте, кенеттен пайда болатын астения, анорексия, сылбырлық, ұйқышылдық сияқты, кейде қайталамалы құсумен және іштің ауыруымен қатар жүретін спецификалық емес симптомдар; • екіншіден, емдеу режимін қадағалауға қарамастан эпилепсия ұстамаларының жаңғыруы. Пациенттерді, егер бұл балалар болса, олардың отбасыларына осындай кез келген белгілер пайда болғанда дереу дәрігерге қаралу керектігінен хабардар ету кеңесі беріледі. Клиникалық тексеруден басқа, бірден бауыр функциясына зертханалық талдаулар орындалу керек. Анықтау Бауыр функциясын мониторингтеуді, әсіресе, қауіп тобындағы пациенттерде ем басталуына дейін және алғашқы 6 ай емделу кезінде жүйелі өткізу қажет. Өзінің гепатоуыттылығымен белгілі қатарлас ем өзгертілгенде (дозаны арттыру немесе жаңа емдеу) бауыр функциясына қайталап биологиялық мониторинг өткізу қажет. Классикалық тестілер арасында ақуыз синтезін, әрі, атап айтқанда, протромбин деңгейін көрсететін сынақтар ең көп ақпарат беретін сипатта болды. Протромбиннің аномалиялық төмен концентрациясы расталған жағдайда, әсіресе, егер зертханалық талдауларда басқа да аномалиялық ауытқулар (фибриноген концентрациясының және ұю факторларының елеулі төмендеуі, билирубин концентрациясының және бауыр трансаминазалары белсенділігінің жоғарылауы) білінсе, емдеу тоқтатылуы тиіс (алдын ала сақтану шарасы ретінде біріктірілген тағайындау кезінде де салицилат туындыларымен емдеуді үзу керек, өйткені олар бірдей метаболизм жолдарын пайдаланады). Панкреатит Өте сирек жағдайларда кейде өліммен аяқталған панкреатит болды. Бұл жағдайлар пациенттің жасына және емдеу ұзақтығына байланыссыз байқалды, осы орайда кішкентай жастағы балалар ерекше қауіп тобына кірді. Жайсыз аяқталатын панкреатит, әдетте, кішкентай жастағы балаларда немесе ауыр ұстамалары, неврологиялық бұзылулары бар немесе эпилепсияға қарсы бірнеше дәрімен емдеуден өтетін пациенттерде білінді. Егер панкреатит бауыр жеткіліксіздігімен қатар пайда болса, өліммен аяқталу қаупі артады. Іштің қатты ауыруы немесе асқазан-ішек жолы тарапынан жүрек айну, құсу және/немесе анорексия сияқты белгілер пайда болған жағдайда панкреатитті диагностикалау қарастырылу керек, ал ұйқы безі ферменттерінің белсенділігі жоғарылаған пациенттерде емдеуді тоқтату және қажетті баламалы емдеу шараларын қабылдау керек. Суицидтік ойлар және мінез-құлық Суицидтік ойлау мен мінез-құлық бірнеше көрсетілім бойынша эпилепсияға қарсы дәрілермен емделген пациенттер арасында білінді. Эпилепсияға қарсы дәрілердің рандомизацияланған, плацебо-бақыланатын зерттеулерінен алынған деректерге жасалған мета-талдау суицидтік ойлау мен мінез-құлықтың пайда болу қаупінің аздап артуын көрсетті. Осы қауіптің себептері белгісіз, ал қолжетімді деректер вальпроатты қолдану кезіндегі жоғары қауіпті жоққа шығару мүмкіндігін бермейді. Демек, пациенттер суицидтік ойлар мен мінез-құлықтың пайда болуы тұрғысынан мұқият қадағалауда болуы тиіс және тиісті емдеу қарастырылуы тиіс. Пациенттер (және олардың қамқоршылары) суицидтік ойлау мен мінез-құлық пайда болған жағдайда дәрігерге қаралуы тиіс екенінен хабардар болуы керек. Белгілі немесе болжамды митохондриялық аурулары бар пациенттер Вальпроат митохондриялық ДНҚ мутациясынан туындаған негізгі митохондриялық аурулардың, сондай-ақ POLG митохондриялық ферменті γ-полимеразаны кодтайтын ядролық генінің клиникалық белгілерін туындатуы немесе нашарлатуы мүмкін. Атап айтқанда, POLG геніндегі мутациялар тудырған тұқым қуалайтын нейрометаболизмдік синдромдары, мысалы, Альперс-Гуттенлохер синдромы бар пациенттерде вальпроат түрткі болған бауырдың жедел жеткіліксіздігінің және онымен байланысты өліммен аяқталу жағдайлары жиірек тіркелді. Отбасылық анамнезінде POLG болған немесе басқа да бұзылулар арасында түсініксіз энцефалопатия, рефрактерлік эпилепсия (фокальді, миоклонустық), бастапқы қарап тексеру кезіндегі эпилепсиялық статус, даму кідірісін, психомоторлық регрессия, аксондық сенсомоторлық нейропатия, миопатия, мишық атаксиясын, офтальмоплегия немесе желке аурасымен күрделі бас сақинасын қоса, POLG-мен байланысты бұзылуларының болжамды симптомдары бар пациенттерде POLG-мен байланысты бұзылулардан күмәндану керек. POLG мутациясына тест өткізу осындай бұзылуларды диагностикалық бағалауға арналған ағымдағы клиникалық практикаға сәйкес орындалуы тиіс. Терінің ауыр жағымсыз реакциялары және ангионевроздық ісінуВальпроатпен емдеуге байланысты Стивенс-Джонсон синдромы (SJS), уытты эпидермалық некролиз (TEN), эозинофилиямен және жүйелік симптомдармен бірге дәрілік аса жоғары сезімталдық синдромы (DRESS-синдром), көп пішінді эритема сияқты терінің ауыр жағымсыз реакцияларының (SCARs) жағдайлары, сондай-ақ ангионевроздық ісінудің дамуы хабарланды. Пациенттер терінің күрделі көріністерінің белгілері мен симптомдары туралы мағлұматтануы тиіс және олар мұқият қадағалауда болуы тиіс. Терінің ауыр жағымсыз реакцияларының немесе ангионевроздық ісіну белгілері пайда болғанда шұғыл тексеруден өтіп, егер терінің ауыр жағымсыз реакциялары немесе ангионевроздық ісіну диагнозы расталса, емдеуді тоқтату қажет. Арнайы сақтандырулар Емдеуді бастар алдында бауырдың функционалдық сынамаларын тексеру және оларды, әсіресе, қауіп тобына кіретін пациенттерге қатысты алғашқы 6 ай бойы мезгіл-мезгіл орындау керек. Эпилепсияға қарсы көптеген дәрілерді қолдану кезінде болатыны сияқты, қандай да бір клиникалық белгілерсіз, әсіресе, емдеудің басында трансаминазалар белсендігінің оқшауланған, өткінші және орташа жоғарылауын байқауға болатынын атап өту керек. Бұл жағдайда биологиялық зерттеулерді кең ауқымда жүргізуге кеңес беріледі (протромбин уақытын қоса); қажет болған жағдайда дозаларын түзетуді қарастыруға болады, ал қажет болса, талдауларды қайталау керек. Емдеу басталар алдында, одан кейін 15 күн өткен соң және емдеудің соңында, сондай-ақ хирургиялық араласу алдында және өздігінен болатын гематомалар немесе қан кету дамыған жағдайда қан талдауларын (кеңейтілген қан талдауы, тромбоциттер санын, қан кету уақытын және ұю параметрлерін анықтауды қоса) орындау ұсынылады. Бүйрек жеткіліксіздігі бар пациенттерде қандағы айналымда болатын вальпрой қышқылы концентрацияларының жоғарылауын есепке алу керек, осыған байланысты, дозасын тиісті үлгіде төмендету керек. Карбамид циклының (мочевина циклы) ферменттік жеткіліксіздігі және гипераммонемия даму қаупі Аталған дәрілік препарат мочевинаның түзілу циклы ферменттерінің тапшылығы бар пациенттерге қарсы көрсетілімді. Мочевина түзілу циклы ферменттерінің тапшылығына күмән болса, вальпроат қолдану кезінде гипераммонемия даму қаупіне орай, емдеу алдында метаболизмдік зерттеулер жүргізу керек. Осындай пациенттер арасында мелшиюмен немесе комамен байланысты гипераммониемия дамуының бірнеше жағдайлары болды. Гипокарнитинемия даму қаупі Вальпроатты қолдану гипокарнитинемия симптомдарының туындауына немесе нашарлауына түрткі болуы мүмкін, бұл гипераммонемия дамуына және соның салдарынан гипераммонемиялық энцефалопатияға алып келуі мүмкін. Гепатоуыттылық, гипогликемия, миопатия (оның ішінде кардиомиопатия), рабдомиолиз, Фанкони синдромы сияқты басқа симптомдар, негізінен, гипокарнитинемияны немесе бұрын болған гипокарнитинемияны дамытатын қауіп факторлары бар пациенттерде байқалды. Вальпроатпен емдеу кезінде симптоматикалық гипокарнитинемияның даму қаупі жоғары: -метаболизмдік бұзылулар, карнитинмен байланысты митохондриялық бұзылуларды қоса; -карнитиннің тамақпен түсуінің бұзылулары; -10 жасқа толмағандар; -пивалатпен конъюгацияланған препараттарды немесе эпилепсияға қарсы басқа дәрілерді бір мезгілде қолдану. Пациенттерге атаксия, сананың бұзылуы, құсу сияқты гипераммонемияның кез келген симптомдары туралы дереу дәрігерге баяндау қажеттілігі ескертілу керек. Гипокарнитинемия симптомдары пайда болғанда карнитинді қосымша тағайындау мәселесін қарастыру керек. Карнитиннің анықталған бастапқы жүйелік тапшылығы және түзетілген гипокарнитинемия бар пациенттерде вальпроаттарды қолдану егер вальпроаттармен емдеудің пайдасы осы пациенттер үшін қауіптен асып кеткен және баламалы ем болмаған жағдайда ғана мүмкін болады. Бұл пациенттерде гипокарнитинемия қайталануы тұрғысынан мұқият мониторинг өткізу керек. II типті карнитинпальмитоилтрансфераза (КПТ) жеткіліксіздігі болатын пациенттерге вальпроаттарды қабылдау кезінде рабдомиолиздің жоғарырақ даму қаупі ескертілуі тиіс. Осындай пациенттер үшін карнитинді қосымша тағайындау мәселесін қарастыру керек. Осы дәрілік затты қолдану кезінде иммундық бұзылулар тек айрықша жағдайларда ғана білінсе де, диссеминацияланған қызыл жегісі бар пациенттерде пайда және қауіп арақатынасын бағалау керек. Пациенттерге емнің басында дене салмағының арту қаупі ескертілуі тиіс, әрі қауіпті барынша азайту үшін тиісті шаралар қабылдануы тиіс. Вальпроат организмнен, негізінен, несеппен ішінара кетондық денелер түрінде шығарылатындықтан, қант диабеті бар пациенттерде кетонды денелер экскрециясына тест жалған-оң нәтижелер беруі мүмкін. Депакин® Хроносфера™ препаратымен бүкіл емдеу барысында алкоголь тұтыну ұсынылмайды. Балалар 3 жасқа толмаған балаларға осы топтағы пациенттерде емнің басталуына дейін бауырдың зақымдануы немесе панкреатиттің даму қаупіне қатысты ықтималды пайдасын бағалаудан кейін вальпроатпен монотерапия ұсынылады. 3 жасқа толмаған балаларға, гепатоуыттылық қаупіне және қан кету қаупіне орай, салицилаттарды бір мезгілде тағайындаудан аулақ болу керек. Анамнезінде бауырдың және асқазан-ішек жолының түсініксіз бұзылулары (анорексия, құсу, жедел цитолиз көріністері), летаргия немесе кома көріністері, ақыл-ой кемістігі аталатын балаларға немесе отбасылық анамнезде неонатальді немесе балалардың өлімге ұшырауы болған жағдайда вальпроатпен кез келген емдеу басталғанша аш қарын қандағы және ас ішуден кейінгі аммиак концентрациясын анықтауға арналған талдауларды қоса, метаболизмдік зерттеулер жүргізу қажет. Препараттың көлік құралын немесе қауіптілігі зор механизмдерді басқару қабілетіне әсер ету ерекшеліктері Пациенттерге, әсіресе, көлік құралдары мен механизмдерді басқаратындарға, әсіресе, құрысуға қарсы ем немесе Депакин® Хроносфера™ препаратының ұйқышылдықты күшейтуге қабілетті басқа препараттармен біріктірілімі жағдайында ұйқышылдықтың туындау қауіптілігі туралы ескерту керек.

Вальпроат қарсы көрсетілімді: - жүктілікте, сай келетін баламалы емдеу болмаған жағдайларды қоспағанда; - ұрпақ өрбіту қабілеті бар әйелдер, Жүктіліктен сақтану бағдарламасының шарттары орындалатын жағдайларды қоспағанда. Ұрпақ өрбітуге қабілетті жасөспірімдер мен ерлерде вальпроаттарды қолдану: төменнен «Жүктілік – ұрпақ өрбітуге қабілетті жасөспірімдер мен ерлер» параграфын қараңыз. Жүктілік және ұрпақ өрбітуге қабілетті әйелдер Вальпроаттардың жатыр ішіндегі әсерінен кейінгі тератогенділігі және жүйке-психикалық дамуына ықпалы Вальпроатпен монотерапия да, эпилепсияға қарсы басқа препараттармен біріктірілген вальпроатпен емдеу де жүктіліктің жайсыз нәтижесімен жиі астасады. Қолда бар деректер вальпроатпен монотерапия кезінде де, біріктірілген ем кезінде де, жатырішілік вальпроат алмаған қауыммен салыстырғанда, ауыр туа біткен даму ақауларының және жүйке-психикалық даму бұзылуларының жоғары қаупін көрсетеді. Вальпроаттың жануарларда да, адамдарда да плаценталық бөгет арқылы өтетіні көрсетілген. Жануарлардағы тератогенді әсері тышқандар, егеуқұйрықтар және үй қояндарында байқалды. Вальпроаттардың жатырішілік әсер етуінен кейінгі туа біткен даму ақаулары Қолда бар деректер жүктілік кезінде вальпроатты монотерапия түрінде қабылдаған эпилепсияға шалдыққан әйелдерден туған балалардың 11% жуығында ауыр туа біткен даму ақауларының (2-3% жуық) жалпы қауымда анықталған ауыр туа біткен даму ақаулары қаупінен көбірек болатынын көріністеді. Жүктілік кезінде аналары вальпроат қамтылған эпилепсияға қарсы біріктірілген емді қабылдаған балалардағы ауыр туа біткен даму ақауларының қаупі вальпроатсыз эпилепсияға қарсы біріктірілген ем кезіндегіден жоғары. Осындай қауіп вальпроатпен монотерапия кезінде дозаға тәуелді болады, ал қолда бар деректер оның вальпроатпен біріктірілген емдеу кезінде де дозаға тәуелді болған деп жорамалдауға мүмкіндік береді. Алайда одан төмен ешқандай қауіп болмайтын шекті дозаны белгілеу мүмкін емес. Қолда бар деректер шағын және ауыр даму ақауларының туындау жиілігінің артуын көріністеді. Ең көп жиі байқалатын даму ақаулары жүйке түтікшесінің кемістіктері (шамамен 2-ден 3% дейін), бет дисформизмі, таңдай мен еріннің туа біткен жарығы, краниостеноз, жүрек ақаулары, бүйрек және несеп-жыныс жүйелерінің даму ақаулары (атап айтқанда, гипоспадия), аяқ-қолдың даму ақаулары (оның ішінде кәрі жіліктің екі жақты аплазиясы), сондай-ақ организмнің әртүрлі жүйелерімен байланысты көптеген аномалиялар болып табылады. Құрсақ ішінде вальпроат әсері құлақтың және/немесе мұрынның даму ақаулары (жанама әсері) және/немесе есту қабілетіне тікелей уытты әсер етуі салдарынан естудің нашарлауына/естімей қалуға да алып келуі мүмкін. Жағдайлар бір жақты да, екі жақты да кереңдікті немесе естудің бұзылуын сипаттайды. Сипатталған жағдайлардың бәріне тән зардаптары хабарланбады. Нәтижелерді алу сәтінде көптеген жағдайда өзгерістер байқалмады, сауығу басталмады. Құрсақішілік вальпроат әсері басқа да туа біткен даму ақауларымен бірігіп хабарланған көздің даму ақауларына (колобома, микрофтальмды қоса) алып келуі мүмкін. Көз дамуының осы ақаулары көру қабілетіне әсер етуі мүмкін. Вальпроаттардың жатырішілік әсер етуінен кейінгі жүйке-психикалық даму бұзылулары Вальпроаттың құрсақішілік әсері балаларда жүйке-психикалық дамудың бұзылу қаупін арттырады. Жүйке-психикалық дамудың бұзылу қаупі (аутизмді қоса) вальпроат монотерапия ретінде қолданылғанда, сірә, дозаға тәуелді болды, бірақ одан төмен болғанда қауіп болмайтын шекті дозаны қолда бар деректер негізінде белгілеу мүмкін болмады. Жүктілік кезінде вальпроат эпилепсияға қарсы басқа препараттармен бірге біріктірілген ем құрамында тағайындалғанда да баладағы жүйке-психикалық даму бұзылуларының қаупі, жалпы қауымдағы немесе ем қабылдамаған эпилепсияға шалдыққан аналардағы қауіппен салыстырғанда, едәуір артады. Осындай әсерлердің даму қаупі болатын жүктілік кезеңі белгісіз, ал бүкіл жүктілік барысындағы қауіп мүмкіндігін жоққа шығаруға болмайды. Вальпроат монотерапия ретінде тағайындалғанда құрсақішілік даму уақытында вальпроат әсеріне ұшыраған мектеп жасына дейінгі балалардың зерттеулері балалардың 30-40% бөлігіне дейін сөйлеу мен өз бетінше жүрудің едәуір кешігуі, интеллектуалдық қабілеттердің төмендеуі, тілдік дағдылардың (сөйлеу және түсіну) нашар болуы және жады кінәраттары сияқты ерте даму кідірісін сезінгенін көрсетеді. Анамнезінде құрсақішілік вальпроат әсер етуі болған мектеп жасындағы (6 жас) балаларда өлшенген интеллект коэффициенті (IQ) эпилепсияға қарсы басқа дәрілер әсеріне ұшыраған балалардағыдан, орта есеппен, 7-10 тармақ төмен құрады. Вальпроаттың құрсақішілік әсеріне ұшыраған балаларда ауырлататын факторлар рөлін жоққа шығаруға болмаса да, IQ төмендеуі анасының IQ мәніне тәуелді болмауы мүмкін екеніне дәлелдер бар. Ұзақ мерзімді нәтижелер туралы деректер шектеулі. Қолда бар деректер жатыр ішінде вальпроат әсеріне ұшыраған балалардың пайдасына, жалпы қауыммен салыстырғанда, балалар аутизмін қоса (қауіптің бес есеге жуық артуы), аутизмдік ауқымдағы бұзылыстардың (қауіптің үш есеге жуық артуы) жоғары даму қаупі көріністелетінін айғақтайды. Басқа зерттеуден алынған шектеулі деректерге сай, жатыр ішінде вальпроат әсеріне ұшыраған балаларда, жалпы қауыммен салыстырғанда, аса жоғары белсенділікпен бірге зейін қою тапшылығы синдромының (АЗТС) симптомдары (қауіптің шамамен 1,5 есе артуы) жиірек дамуы мүмкін. Ұрпақ өрбіту қабілеті бар әйелдер Депакин® Хроносфера™ препаратын, басқа емдеу әдістері тиімсіз немесе жағымсыз болған жағдайларды қоспағанда, ұрпақ өрбіту қабілеті бар әйелдерде қолдануға болмайды. Егер ешқандай басқа емдеу мүмкін болмаса, Депакин® Хроносфера™ препаратымен емдеуді, егер Жүктіліктен сақтану бағдарламасының шарттары орындалған жағдайда ғана, бастауға болады, атап айтқанда: • пациент әйелдің жүкті болмауы (емдеудің басында және емдеу кезінде жүйелі уақыт аралықтары өткен соң сезімталдығы кемінде 25 мХБ/мл плазманы пайдаланумен жүктілікке тест теріс нәтижелі); • пациент әйел контрацепцияның, кем дегенде, бір тиімді әдісін пайдаланады; • пациент әйел жүктілік кезіндегі вальпроат қолдану қауіптерінен хабардар болған. Ұрпақ өрбіту қабілеті бар әйелдерде емдеу кезінде жүйелі уақыт аралықтары өткенде пайда және қауіп арақатынасын мұқият қайта бағалау қажет (жылына 1 реттен сиретпей). Құрамында эстроген бар препараттар Құрамында эстроген бар гормондық контрацептивтерді қоса, құрамында эстроген бар препараттар вальпроат клиренсін арттыруы мүмкін, бұл қан сарысуында вальпроат концентрациясының төмендеуіне әкелуі және вальпроат тиімділігінің ықтималды төмендеуіне әкелуі мүмкін. Егер әйел жүктілікті жоспарласа Егер әйел жүктілікті жоспарласа, эпилепсияны емдеу тәжірибесі бар маман вальпроатпен ем қажеттілігін қайта бағалауы және баламалы емдеу нұсқаларын қарастыруы тиіс. Бүкіл күш-жігерді ұрықтануға және контрацепция пайдалануды тоқтатуға дейін тиісті баламалы емдеуге ауысуға жұмсау қажет. Егер ауысу мүмкіндігі болмаса, әйел өзінің отбасын жоспарлауға қатысты негізделген шешімнің қабылдануын қамтамасыз ету үшін вальпроат қолданудың келешек сәби үшін қауіптеріне қатысты қосымша кеңес алуы тиіс. Жүктілікке дейін және жүктіліктің басында фолий қышқылының қоспаларын қолдану жүктілік жағдайларының бәрінде дамуы мүмкін жүйке түтігі ақауларының даму қаупін төмендетуі мүмкін. Алайда қолда бар дәлелдер оның вальпроат әсер етуі нәтижесінде туа біткен даму ақауларын немесе мальформацияны болдырмайтынын жорамалдамайды. Жүкті әйелдер Вальпроат жүктілік кезінде, сай келетін баламалы емдеу болмаған жағдайларды қоспағанда, эпилепсияны емдеу үшін қарсы көрсетілімді. Егер вальпроат қабылдап жүрген әйел жүкті болып қалса, оны дереу баламалы емдеу нұсқаларын қарастыру үшін маманға жолдау қажет. Жүктілік кезінде анасындағы тонус-клонустық ұстамалары және эпилепсия статусы гипоксиямен бірге анасы үшін де, шарана үшін де өлім қаупін төндіруі мүмкін. Егер жүктілік кезінде вальпроатты қолданудың белгілі қауіптеріне қарамастан және баламалы емдеуді мұқият қарастырудан кейін, айрықша жағдайларда жүкті әйел эпилепсияны емдеуге арналған вальпроатты алуы тиіс болса, онда: • ең төменгі тиімді дозаны тағайындау қажет; • вальпроаттың тәуліктік дозасын оларды күні бойы қабылдау үшін бірнеше аз дозаға бөлу керек. Босап шығуы ұзаққа созылатын дәрілік түрін қолдану плазмадағы жоғары шыңдық концентрацияларынан сақтану үшін басқа кез келген дәрілік түрлерінен ұтымды болып шығуы мүмкін. Жүктілік кезінде вальпроатты қолданып жүрген пациент әйелдердің бәрін және олардың жұптастарын вальпроат әсеріне ұшырайтын жүктілікке қатысты бағалау және кеңес беру үшін тератологияда тәжірибе жинақтаған маманға жолдау керек. • жүйке түтігінің ақауларының немесе басқа мальформациялардың болжамды туындауын анықтау мақсатында туу алдында арнайы мониторинг өткізу керек. Босануға дейін Босануға дейін анасында тромбоциттер санын, фибриноген концентрациясын және қан ұю уақытын (ішінара белсендірілген тромбопластин уақыты: ІБТУ) анықтауды қоса, коагуляциялық тестілер өткізілуі тиіс. Жаңа туған нәрестелердегі қауіп Жүктілік кезінде аналары вальпроат қабылдаған жаңа туған нәрестелерде геморрагиялық синдромның өте сирек жағдайларының дамуы хабарланды. Осы геморрагиялық синдром тромбоцитопениямен, гипофибриногенемиямен байланысты және/немесе қан ұюдың басқа факторлары мөлшерінің төмендеу себебінен болуы мүмкін. Сонымен қатар, өліммен аяқталуға алып келуі мүмкін афибриногенемия дамуы хабарланды. Алайда осы геморрагиялық синдромды фенобарбитал мен басқа фермент индукторлары тудыратын К дәрумені факторының тапшылығынан ажырату керек. Аналарындағы гемостаз тестілерінің қалыпты нәтижелері жаңа туған нәрестелердегі гемостаз бұзылуын жоққа шығармайды. Сондықтан вальпроат қабылдаған аналардан жаңа туған нәрестелерде қандағы тромбоциттер санын, фибриногеннің плазмалық концентрациясын, қан ұюының факторларын және коагуляциялық тестілерді міндетті түрде анықтау керек. -Жүктіліктің III триместрінде аналары вальпроат қабылдаған жаңа туған нәрестелерде гипогликемия жағдайлары хабарланды. -Жүктілік кезінде аналары вальпроат қабылдаған жаңа туған нәрестелерде гипотиреоз жағдайлары хабарланды. -Жүктіліктің III триместрінде аналары вальпроат қабылдаған жаңа туған нәрестелерде тоқтату синдромы (атап айтқанда, ажитация, ашушаңдық, қатты қозу, күйгелектік, гиперкинезия, тонус бұзылуы, тремор, құрысулар, ас ішу бұзылыстары) туындауы мүмкін. Туудан кейінгі мониторинг /балаларды мониторингтеу Жүктілік кезінде вальпроат әсеріне ұшыраған балалардың жүйке-психикалық дамуына мұқият мониторинг өткізу және қажет болса, сай келетін емді мүмкіндігінше ерте бастау қажет. Ұрпақ өрбітуге қабілетті жасөспірімдер және ерлер Вальпроатпен ем қабылдаған ерлерден туған балалар үшін қауіптері Ұрықтануға дейін 3 ай бойы вальпроатпен емделген ерлерден туған балалардағы жүйке-психикалық даму бұзылуларының ықтималды қаупі Скандинавиялық 3 елде жүргізілген ретроспективті обсервациялық зерттеу, ламотриджинмен немесе леветирацетаммен монотерапия қабылдаған ерлерден туған балалармен салыстырғанда, ұрықтануға дейін 3 ай бойы вальпроатпен монотерапия қабылдаған ерлерден туған балаларда (0-ден 11 жасқа дейін) жүйке-психикалық даму бұзылуларының жоғарылау қаупін көрсетеді, түзетілген қауіптер қатынасы (ҚҚ) 1,50 (95% СА: 1,09-2,07). Ламотриджин/леветирацетам біріктірілген топтағы 2,3-3,2%-бен салыстырғанда, вальпроат тобында жүйке-психикалық даму бұзылуларының түзетілген жиынтық қаупі 4,0%-дан 5,6% дейін құрайды. Зерттеуге қосылған пациенттер саны жүйке-психикалық даму бұзылыстарының нақты қосалқы типтерімен байланысын зерттеу үшін жеткіліксіз болды. Зерттеудің шектері әсер ету топтарын кейіннен қадағалау ұзақтығының көрсеткішімен және айырмашылықтарымен байланысты ықтималды бұрмалау факторын қамтыды. Вальпроат тобындағы балаларда кейіннен қадағалаудың орташа уақыты, ламотриджин/леветирацетам тобындағы 4,8-ден 6,6 жасқа дейінгі балалармен салыстырғанда, 5-тен 9,2 жасқа дейін созылды. Ұрықтанудан 3 ай бұрын вальпроатпен емделген ерлерден туған балаларда жүйке-психикалық даму бұзылуларының жоғары қаупі болуы мүмкін, алайда вальпроатпен себеп-салдарлы байланысы расталмаған. Бұдан бөлек, зерттеуде ұрықтануға дейін 3 айдан көп уақыт бойы вальпроат қабылдауды тоқтатқан (яғни, вальпроат әсерінсіз жаңа сперматогенезге жол беретін) ерлерден туған балаларда жүйке-психикалық даму бұзылуларының қаупі бағаланбады. Алдын ала сақтану шарасы ретінде препаратты тағайындайтын дәрігер ұрпақ өрбітуге қабілетті жасөспірімдер мен ерлерді осы ықтималды қауіптен хабарландыруы және пациентпен мына жайттарды талқылауы тиіс: - емдеу кезінде және емдеуді тоқтатудан кейін, кем дегенде, 3 ай бойы, оның ішінде олардың жұптастары үшін тиімді контрацепция әдістерін қолдану қажеттілігі; - вальпроатпен емдеу кезінде және вальпроатпен емдеуді тоқтатудан кейін, кем дегенде, 3 ай бойы шәуһет донорлығына рұқсат етілмеуі. Вальпроаттың ең қолайлы емдеу болып қала беретінін анықтау үшін препаратты тағайындайтын дәрігер ұрпақ өрбітуге қабілетті жасөспірімдер мен ерлердегі вальпроатпен емдеуді жүйелі қайта қарауы тиіс. Балалы болуды жоспарлаған ер жынысты пациенттер үшін баламалы емдеу нұсқаларын қарастыру және пациенттермен талқылау керек. Әр жағдайда жеке оқиғаларды бағалау қажет. Қажет болса, эпилепсияны емдеуге мамандандырылған дәрігерден кеңес алу ұсынылады. Вальпроатпен емдеу басталған уақытта және әр жыл сайын емдеуді қайта қарау барысында емдеуші дәрігер мен пациент (немесе оның заңды өкілі) тиісті түрде толтыруы және қол қоюы тиіс жыл сайынғы қауіптермен танысу нысанын пайдалану керек. Бала емізу Вальпроаттың емшек сүтімен организмнен шығарылуы ананың қан сарысуындағы мөлшерінің 1-ден 10% дейін өзгеріп отырады. Гематологиялық бұзылулар вальпроат қабылдаған аналардың сәбилерінде/емшек сүтімен қоректенуде жүрген нәрестелерде анықталды. Бала емізуді тоқтату немесе Депакин® Хроносфера™ препаратымен емдеуді тоқтату/бас тарту шешімі сәби үшін емшек емудің пайдасын және әйел үшін емнің пайдасын ескере отырып, қабылдануы тиіс. Фертильділік Вальпроат қабылдап жүрген әйелдерде аменорея, аналық бездер поликистозы және тестостерон концентрациясының жоғарылауы тіркелді. Вальпроатты қолдану ерлер фертильділігіне де (атап айтқанда, сперматозоидтар қозғалғыштығының төмендеуі түрінде) ықпал етуі мүмкін. Фертильділік бұзылыстары кейбір жағдайларда емдеуді тоқтатудан кейін, кем дегенде, 3 айдан соң қайтымды болады. Бұдан бөлек, жағдайлардың аздаған санында дозаны елеулі төмендету фертильділікті жақсартуы мүмкін екені хабарланды. Алайда өзге жағдайларда ерлер фертильділігі бұзылуларының қайтымды болуы белгісіз.

Аталған дәрілік препаратты ламотриджинмен және/немесе пенемдермен (карбапенемдер) бір мезгілде қолдану ұсынылмайды. Когнитивтік немесе экстрапирамидалық бұзылыстар Когнитивтік немесе экстрапирамидалық бұзылыстар нейрокөріністеу нәтижелері бойынша анықталған ми атрофиясымен байланысты болуы мүмкін. Осылайша, клиникалық көріністің бұл типін деменциямен немесе Паркинсон ауруымен шатастыруға болады. Бұл бұзылулар емдеу тоқтатылғанда қайтымды. Натрий мөлшеріне байланысты ақпарат Аталған дәрілік препарат құрамында бір сашеге 23 мг (250 мг дозалар үшін) және 46 мг (500 мг дозалар үшін) натрий бар, тиісінше, бұл ДДҰ ұсынған тәуліктік нормасының (ересектер үшін 2 г натрий) 1,2% және 2,3% мөлшеріне баламалы. Бұл натрий мөлшері төмен қатаң диета ұстанатын пациенттерге қатысты ескерілуі тиіс. Басқа дәрілік препараттармен өзара әрекеттесуі Қарсы көрсетілімді біріктірілімдер Құрамында шайқурай бар препараттармен біріктірілімде Эпилепсияға қарсы дәрінің плазмадағы концентрациясы төмендейтін және тиімділігінің төмендеу қаупі бар. Ұсынылмайтын біріктірілімдер Ламотриджинмен біріктірілімде Терінің ауыр реакцияларының өте жоғары даму қаупі бар (уытты эпидермалық некролиз). Бұдан бөлек, плазмада ламотриджин концентрациясының жоғарылауы болуы мүмкін (натрий вальпроаты есебінен бауыр метаболизмінің төмендеуі). Бірге қолдану қажет болатын жағдайларда мұқият клиникалық мониторинг өткізу керек. Пенемдермен (карбапенемдермен) біріктірілімде Плазмада анықталмай қалуы мүмкін вальпрой қышқылы концентрацияларының жылдам төмендеуі аясында ұстамалардың пайда болу қаупі бар. Вальпрой қышқылы мен карбапенемдерді бірге қолдану плазмадағы вальпрой қышқылы концентрациясының шамамен 2 күнде 60-100% жуық төмендеуіне әкелді. Плазмадағы концентрацияның тез басталуымен және төмендеу дәрежесімен байланысты жағдайы вальпрой қышқылын қолдану аясында тұрақтандырылған, бақылау мүмкін болмайтын пациенттерде карбапенемдерді бір мезгілде қолданбаған дұрыс. Қолдану кезінде сақтандыру шараларын қадағалауды талап ететін біріктірілімдер Ацетазоламидпен біріктірілімде Энцефалопатияның жоғары қаупімен гипераммонемия туындау қаупі артуы мүмкін. Клиникалық және зертханалық параметрлерді жүйелі мониторингтеу талап етіледі. Азтреонаммен біріктірілімде Вальпрой қышқылының плазмадағы концентрацияларының төмендеуі нәтижесінде ұстамалардың пайда болу қаупі бар. Клиникалық қадағалау, плазмада препараттар концентрацияларын анықтау, әрі мүмкін инфекцияға қарсы дәрі қолданылатын емдеу кезінде және оны тоқтатудан кейін құрысуға қарсы дәрінің дозасын түзету қажет болады. Карбамазепинмен біріктірілімде Артық дозалану белгілерімен плазмада карбамазепин белсенді метаболиті концентрациясының жоғарылауы туындауы мүмкін. Бұдан бөлек, карбамазепин әсер етуінен вальпрой қышқылының бауырлық метаболизмінің артуына байланысты вальпрой қышқылының плазмадағы концентрацияларының төмендеуін байқауға болады. Клиникалық қадағалау, препараттардың плазмадағы концентрацияларын анықтау және құрысуға қарсы екі дәрінің де дозаларын түзету талап етіледі. Клозапинмен біріктірілімде Вальпроат пен клозапинді бірге қолдану нейтропенияның және клозапин индукциялаған миокардиттің даму қаупін арттыруы мүмкін. Егер вальпроат пен клозапинді бір мезгілде қолдану қажет болса, бұл екі әсерге мұқият мониторинг өткізу керек. Фелбаматпен біріктірілімде Артық дозалану қаупімен қан сарысуында вальпрой қышқылы концентрациясының жоғарылауы туындауы мүмкін. Клиникалық қадағалау, зертханалық параметрлерді мониторингтеу, әрі мүмкін фелбаматпен емдеу барысында және оны тоқтатудан кейін вальпроат дозасын түзету талап етіледі. Құрамында эстроген бар препараттар, құрамында эстроген бар гормондық контрацептивтер Эстрогендер вальпроатты глюкурондауға тартылған УДФ-глюкуронозилтрансфераза (УГТ) изотүрлерін индукциялайды және вальпроат клиренсін арттыруы мүмкін, бұл қан сарысуында вальпроат концентрациясының төмендеуіне және вальпроат тиімділігінің ықтималды төмендеуіне әкелуі мүмкін. Қан сарысуында вальпроат концентрациясын мониторингтеу ұсынылады. Екінші жағынан, вальпроаттың ферментті индукциялау әсері жоқ; соның салдарынан вальпроат гормондық контрацептивтер қабылдап жүрген әйелдерде құрамында эстроген бар препараттар тиімділігін төмендетпейді. Метамизолмен біріктірілімде Метамизол бірге қолданылғанда қан сарысуында вальпроат концентрациясын төмендетуі мүмкін, бұл вальпроатты қолдану тиімділігінің ықтималды төмендеуіне әкелуі мүмкін. Препаратты тағайындайтын дәрігерлер клиникалық әсерін қадағалауы (құрысуларды бақылау немесе көңіл-күйді бақылауы) және қажет болса, қан сарысуындағы вальпроат концентрациясын мониторингтеу мүмкіндігін қарастыруы тиіс. Метотрексатпен біріктірілімде Кейбір жағдайларда метотрексатты қолданудан кейін қан сарысуында вальпрой қышқылы концентрациясының едәуір төмендеуі және құрысулар туындауы сипатталды. Бұл препараттарды бір мезгілде қолданғанда клиникалық жауапты бақылап отыру (құрысуларды немесе көңіл-күйді бақылау) және қажет болса, қан сарысуында вальпрой қышқылының концентрациясын мониторингтеу мүмкіндігін қарастыру керек. Нимодипинмен біріктірілімде (пероральді, инъекциялық енгізу жолына экстраполяциялау арқылы) Нимодипиннің плазмалық концентрациясының 50% жоғарылау қаупі бар. Артериялық қысым төмендеген пациенттерде нимодипин дозасын төмендету қажет. Фенобарбиталмен біріктірілімде (әрі примидонға экстраполяциялау жолымен) Энцефалопатияның жоғарылау қаупімен гипераммонемия туындау қаупі артуы мүмкін. Клиникалық және зертханалық параметрлерді жүйелі мониторингтеу талап етіледі. Фенитоинмен біріктірілімде (әрі фосфенитоинге экстраполяциялаумен) Энцефалопатияның жоғарылау қаупімен гипераммонемия туындау қаупі артуы мүмкін. Клиникалық және зертханалық параметрлерді жүйелі мониторингтеу талап етіледі. Пропофолмен біріктірілімде Пропофолдың плазмалық концентрацияларының жоғарылауы туындауы мүмкін. Вальпроатпен оны бір мезгілде қолданғанда пропофол дозасын азайту мәселесін қарастыру керек. Рифампицинмен біріктірілімде Рифампицин есебінен вальпроаттың бауырдағы метаболизмін арттыру нәтижесінде ұстамалардың пайда болу қаупі бар. Клиникалық қадағалау, зертханалық параметрлерді бақылау, ал қажет болса, рифампицинмен емдеу кезінде және оны тоқтатудан кейін құрысуға қарсы дәрілер дозасын түзету талап етіледі. Руфинамидпен біріктірілімде Руфинамидтің плазмалық концентрациясының, атап айтқанда, дене салмағы 30 кг-ден аз балаларда жоғарылауына алып келуі мүмкін. Дене салмағы 30 кг-ден аз балаларда: дозаны титрлеуден кейін 600 мг/тәулік жалпы доза асырылмауы тиіс. Топираматпен біріктірілімде Энцефалопатияның жоғарылау қаупімен гипераммонемия туындау қаупі артуы мүмкін. Клиникалық және зертханалық параметрлерді жүйелі мониторингтеу талап етіледі. Зидовудинмен біріктірілімде Вальпрой қышқылы есебінен зидовудин метаболизмінің төмендеуі аясында зидовудиннің жағымсыз реакцияларының, әсіресе, гематологиялық әсерлерінің пайда болу жиілігінің арту қаупі бар. Клиникалық және зертханалық көрсеткіштерді жүйелі мониторингтеу талап етіледі. Біріктірілген емдеудің алғашқы 2 айында анемияны анықтау үшін қан талдауын жасау ұсынылады. Зонисамидпен біріктірілімде Энцефалопатияның жоғарылау қаупімен гипераммонемияның туындау қаупі артуы мүмкін. Клиникалық және зертханалық параметрлерді жүйелі мониторингтеу талап етіледі. Өзара әрекеттесудің басқа түрлері Литиймен біріктірілімде Депакин® Хроносфера™ препараты қан сарысуындағы литий концентрациясына ықпал етпейді. Бауырдың зақымдану қаупі Гепатоуыттылықтың даму қаупіне орай, 3 жасқа толмаған балаларда салицилаттарды бір мезгілде қолданудан аулақ болу керек. Вальпроат пен құрысуға қарсы басқа препараттарды, әсіресе, кішкентай жастағы балаларда бір мезгілде қолдану бауырдың зақымдану қаупін арттырады. Каннабидиолмен бір мезгілде қолдану трансаминазалар белсенділігінің жоғарылау жиілігін арттырады. Дене салмағына 10-нан 25 мг/кг дейінгі дозаларда каннабидиол мен вальпроатты бір мезгілде қабылдаған барлық жастағы пациенттерде клиникалық зерттеулерде пациенттердің 19%-да қалыптың жоғарғы шегіне қатысты АЛТ белсенділігінің 3 еседен астам жоғарылауы хабарланды. Каннабидиолды қоса, вальпроатты гепатоуыттылығы зор құрысуға қарсы басқа препараттармен бір мезгілде қолданғанда бауыр функциясына тиісті мониторинг өткізу керек. Бауыр функциясы көрсеткіштерінің қалып шегінен елеулі ауытқулары болған жағдайда дозаны төмендету немесе емді тоқтату мүмкіндігін қарастыру керек. Пивалат-конъюгацияланған дәрілермен біріктірілімде Гипокарнитинемия даму қаупіне орай вальпроаттар мен пивалат-конъюгацияланған дәрілік заттарды (цефдиторен пивоксил, адефовир дипивоксил, пивмециллинам және пивампициллин сияқты) бір мезгілде қолданбаған дұрыс. Бұл препараттарды бір мезгілде қолданбауға болмайтын пациенттер гипокарнитинемия белгілері мен симптомдары бар-жоғына мұқият бақылануы тиіс.

Сақтау мерзімі 2 жыл. Жарамдылық мерзімі өткеннен кейін қолдануға болмайды. Сақтау шарттары 25°С-ден аспайтын температурада сақтау керек. Балалардың қолы жетпейтін жерде сақтау керек!