In vitro долутегравир OCT2 органикалық катиондарының бүйректік тасымалдаушыларын (IC50 = 1,93 мкм) және 1 мультидәрілік экструзиялық уыттар тасымалдағышын (MATE) (IC50 = 6,34 мкм) тежейді. In vivo долутегравир OCT2 және ықтималды түрде MATE1 тежей отырып, креатинин өзекшелік секрециясын тежейді. Долутегравир OCT2 немесе MATE1 арқылы шығарылған препараттардың (дофетилид пен метформин, 3 кестені қараңыз) қан плазмасындағы концентрациясын жоғарылатуы мүмкін.
In vitro долутегравир негізгі-латеральді бүйрек тасымалдаушыларын, 1 органикалық аниондар тасымалдағышын (ОАТ) (IC50 = 2,12 мкм) және OAT3 (IC50=1,97 мкм) бәсеңдетті. Алайда in vivo долутегравир OAT1 және OAT3 субстраттары – тенофовир немесе пара-аминогиппурат плазмалық концентрацияларына ықпал етпеді.
In vitro долутегравир келесі элементтерді (IC50 50 мкм мөлшерінен аса): P450 цитохромын (CYP)1A2, CYP2A6, CYP2B6, CYP2C8, CYP2C9, CYP2C19, CYP2D6, CYP3A, 1A1 уридиндифосфат (УДФ)-глюкуронозилтрансферазаны (UGT1A1), UGT2B7, P-гликопротеинді (P-gp), сүт безі обырына төзімді ақуызды (BCRP), өт тұзын шығаруға арналған сорғыны (BSEP), органикалық аниондарды (OATP)1B1, OATP1B3, OCT1 тасымалдау полипептидін, 2 көп түрлі дәрілерге төзімділік ақуызын (MRP) немесе MRP4 бәсеңдетпейді. In vitro долутегравир CYP1A2, CYP2B6 немесе CYP3A4 индукцияламады. Осы деректердің және дәрілік өзара әрекеттесу сынақтарының нәтижелері негізінде долутегравирдің аталған ферменттердің немесе тасымалдағыштардың субстраттары болып табылатын дәрілер фармакокинетикасына ықпалын тигізбеуі ықтималды.
Дәрілік өзара әрекеттесу зерттеулерінде долутегравир келесі препараттардың: даклатасвир, тенофовир, метадон, мидазолам, рилпивирин және құрамында норгестимат пен этинилэстрадиол бар пероральді контрацептивтер фармакокинетикасына клиникалық мәнді әсер етпеді. Әрбір дәрілік өзара әрекеттесуге түсетін препарат үшін тарихи фармакокинетикалық деректермен айқаспалы салыстыруды пайдалана отырып, долутегравирдің келесі препараттар: атазанавир, дарунавир, эфавиренц, этравирин, фосампренавир, лопинавир, ритонавир және боцепревир фармакокинетикасына ықпал етпейтіні анықталды.
Басқа агенттердің долутегравир, эмтрицитабин және тенофовир алафенамиді фармакокинетикасына әсері
Долутегравир: ДИФАКТРА препараты компоненттерінің бірі бола отырып, долутегравир аздаған CYP3A қатысуымен UGT1A1 арқылы метаболизденеді.
Долутегравир in vitro UGT1A3, UGT1A9, BCRP және P-gp субстраты болып та табылады. Осы ферменттер мен тасымалдағыштарды индукциялайтын дәрілер плазмада долутегравир концентрациясының төмендеуіне ықпал етуі және долутегравирдің емдік әсерін төмендетуі мүмкін.
Долутегравир мен аталған ферменттерді тежейтін басқа препараттарды бір мезгілде қабылдау плазмада долутегравир концентрациясын жоғарылатуы мүмкін.
Этравирин қан плазмасындағы долутегравир концентрациясын едәуір төмендетті, бірақ этравирин әсері лопинавир/ритонавир немесе дарунавир/ритонавирді бір мезгілде қабылдаумен жеңілдетілді және күтілгендей атазанавир/ритонавир қабылдаумен жеңілдетілді (3 кестені қараңыз).
In vitro долутегравир OATP1B1 немесе OATP1B3 субстраты емес.
Дәрілік өзара әрекеттесу сынақтарының нәтижелерін негізге ала отырып, келесі препараттарды дозасын түзетусіз долутегравирмен біріктірілімде тағайындауға болады: атазанавир/ритонавир, лопинавир/ритонавир, дарунавир/ритонавир, даклатасвир, боцепревир, элбасвир/гразопревир, құрамында метадон бар ішуге арналған контрацептивтер, құрамында мидазолам бар препараттар және этинилэстрадиол, преднизон, рифабутин, рилпивирин және софосбувир/велпатасвир.
Эмтрицитабин және тенофовир алафенамиді: ДИФАКТРА препараты компоненттерінің бірі – тенофовир алафенамиді P-gp, BCRP, OATP1B1 және OATP1B3 субстраты болып табылады.
P-gp және BCRP белсенділігіне елеулі ықпал ететін дәрілер тенофовир алафенамидінің сіңірілу өзгерістеріне әкелуі мүмкін (1 кестені қараңыз). P-gp белсенділігін индукциялайтын препараттар тенофовир алафенамидінің сіңірілуін азайтады, ал бұл плазмадағы тенофовир алафенамиді концентрациясының төмендеуіне әкеліп, ДИФАКТРА препаратының төзімділікті дамытуға емдік әсерінің жоғалуына әкелуі мүмкін деп болжанады.
ДИФАКТРА препаратын P-gp және BCRP (сүт безі обырына төзімді ақуыз) тежейтін басқа препараттармен бірге қабылдау плазмадағы тенофовир алафенамидінің сіңірілуі мен концентрациясын арттыруы мүмкін.
Тенофовир алафенамиді – CYP1A2, CYP2B6, CYP2C8, CYP2C9, CYP2C19, CYP2D6 немесе UGT1A1 тежегіші емес. Тенофовир алафенамиді – in vitro CYP3A әлсіз тежегіші және in vivo CYP3A тежегіші немесе индукторы емес.
Эмтрицитабинмен және тенофовир алафенамидімен жүргізілген дәрілік өзара әрекеттесу зерттеулері негізінде эмтрицитабин мен тенофовир алафенамидін келесі антиретровирустық препараттармен: ритонавирмен немесе кобицистатпен бірге атазанавир, дарунавир немесе ритонавир, кобицистат, долутегравир, эфавиренц, ледипасвир, лопинавир/ритонавир, маравирок, невирапин, ралтегравир, рилпивирин және софосбувирмен біріктіру кезінде клиникалық мәнді дәрілік өзара әрекеттесу байқалмады немесе күтілмейді. Эмтрицитабин мен тенофовир алафенамидінің келесі препараттармен: бупренорфин, итраконазол, кетоконазол, лоразепам, метадон, мидазолам, налоксон, норбупренорфин, норгестимат/этинилэстрадиол және сертралинмен клиникалық мәнді дәрілік өзара әрекеттесуі байқалмады және күтілмейді.
Анықталған және басқа ықтималдығы зор дәрілік өзара әрекеттесулер
Долутегравир және эмтрицитабин мен тенофовир алафенамидінің бекітілген дозасы немесе барлық үш компоненттің бекітілген дозалары біріктірілімінің дәрілік өзара әрекеттесу зерттеулері жүргізілмеді.
Долутегравирмен, эмтрицитабинмен және тенофовир алафенамидімен ықтималды дәрілік өзара әрекеттесу туралы ақпарат төменде 1 кестеде берілген.
Аталған ұсынымдар дәрілік өзара әрекеттесу сынақтарына немесе өзара әрекеттесудің күтілетін шамасына және күрделі жағымсыз әсерлерінің немесе тиімділігінің жоғалу мүмкіндігіне орай болжанатын өзара әрекеттесулерге негізделген.
1 кесте. Долутегравир, эмтрицитабин және тенофовир алафенамидінің анықталған және басқа ықтималдығы зор дәрілік өзара әрекеттесулері: дозасын өзгертуді дәрілік өзара әрекеттесу сынақтары немесе болжанатын өзара әрекеттесу негізінде ұсынуға болады
Қатарлас препараттар класы: Препарат атауы — Долутегравир, тенофовир алафенамиді және/немесе қатарлас препарат концентрациясына әсері — Клиникалық әсерлер
Аритмияға қарсы: Дофетилид — ↑ Дофетилид — Долутегравирмен, эмтрицитабинмен және тенофовир алафенамидімен бірге қабылдау қарсы көрсетілімді.
Микобактерияға қарсы препараттар: Рифабутин Рифампицин Рифапентин — ↓ Долутегравир ↓Тенофовир алафенамиді — Долутегравир, эмтрицитабин және тенофовир алафенамидін рифабутинмен, рифампицинмен немесе рифапентинмен бір мезгілде қабылдау ұсынылмайды.
Кері транскриптазаның нуклеозидті емес тежегіші: Этравирин күшейтілген протеаза тежегіштерінсіз — ↓ Долутегравир — Долутегравир дозасын тәулігіне екі рет 50 мг дейін түзету қажет. ДИФАКТРА препаратынан дербес 12 сағат аралықпен долутегравирдің 50 мг қосымша дозасын қабылдау керек. Долутегравир, эмтрицитабин және тенофовир алафенамидін этравиринмен біріктіріп қабылдау атазанавир/ритонавир, дарунавир/ритонавир немесе лопинавир/ритонавирді бір мезгілде қабылдаусыз ұсынылмайды
Кері транскриптазаның нуклеозидті емес тежегіші: Эфавиренц — ↓ Долутегравир — Долутегравир дозасын тәулігіне екі рет 50 мг дейін түзету қажет. ДИФАКТРА препаратынан дербес 12 сағат аралықпен долутегравирдің 50 мг қосымша дозасын қабылдау керек.
Кері транскриптазаның нуклеозидті емес тежегіші: Невирапин — ↓ Долутегравир — Долутегравир дозасын тәулігіне екі рет 50 мг дейін түзету қажет. ДИФАКТРА препаратынан дербес 12 сағат аралықпен долутегравирдің 50 мг қосымша дозасын қабылдау керек.
Протеаза тежегіштері: Типранавир/ ритонавир — ↓ Долутегравир ↓Тенофовир алафенамид — ДИФАКТРА препаратын типранавир/ритонавирмен бір мезгілде қабылдау ұсынылмайды. Егер типранавир/ритонавир эмтрицитабинмен және тенофовир алафенамидімен біріктірілімде пайдаланылса, тенофовир алафенамидінің экспозициясы төмендейді деп күтіледі.
Басқа біріктірілімдер
Карбамазепин Окскарбазепин Фенитоин Фенобарбитал — ↓ Долутегравир ↓Тенофовир алафенамид — Құрысуға қарсы препараттардың баламалы нұсқасын қарастыру қажет
Шайқурай (Hypericum perforatum) — ↓ Долутегравир ↓Тенофовир алафенамиді — ДИФАКТРА препаратын шайқураймен бір мезгілде қабылдау ұсынылмайды.
Құрамында поливалентті катиондар бар препараттар (мысалы, магний немесе алюминий): құрамында катиондар бар антацидтер немесе құрамында сукральфатты буфер бар іш жүргізетін препараттар — ↓ Долутегравир — ДИФАКТРА препаратын құрамында поливалентті катиондар бар препараттарды қабылдауға дейін 2 сағат бұрын немесе одан кейін 6 сағат өткен соң тағайындау қажет.
Құрамында кальций бар немесе темір бар пероральді түрдегі қоспалар, құрамында кальций немесе темір бар полидәрумендер — ↓ Долутегравир — ДИФАКТРА препаратын құрамында кальций немесе темір бар қоспаларды қабылдауға дейін 2 сағат бұрын немесе одан кейін 6 сағат өткен соң тағайындау қажет. Бәрінен тыс, долутегравир, эмтрицитабин және тенофовир алафенамидін және құрамында кальций немесе темір бар қоспаларды ас ішумен бірге қабылдауға болады.
Метформин — ↑ Метформин — Бір мезгілде қолдану кезінде метформин немесе ДИФАКТРА препаратын қабылдаудың басында метформиннің жалпы тәуліктік дозасын 1000 мг дейін шектеу қажет. ДИФАКТРА препаратын қабвлдауды тоқтатқанда метформин дозасын түзету қажет болуы мүмкін. ДИФАКТРА препаратын бір мезгілде қолдану кезінде қандағы глюкоза деңгейіне мониторинг өткізуіне кеңес беріледі.
Кетоконазол Итраконазол Флуконазол Исавуконазол — ↑ Тенофовир алафенамиді — Теновофир алафенамидін 25 мг дозада қолдану ұсынылмайды.
Бүйрек функциясына әсер ететін препараттар
Эмтрицитабин мен тенофовир шумақтық сүзілу және белсенді өзекшелік секрецияның бірігуі есебінен көбінесе бүйрекпен шығарылатындықтан, ДИФАКТРА препаратын бүйрек функциясын төмендететін немесе белсенді өзекшелік секреция үшін бәсекелесетін препараттармен бірге қолдану эмтрицитабин, тенофовир және бүйрек арқылы шығарылатын басқа препараттар концентрациясының жоғарылауына ықпал етуі мүмкін, бұл жағымсыз реакциялар қаупінің артуына түрткі болуы мүмкін. Мысалы, белсенді өзекшелік секрециямен шығарылатын кейбір препараттар мыналарды қамтиды, бірақ олармен шектелмейді. Оларға: ацикловир, цидофовир, ганцикловир, валацикловир, валганцикловир, аминогликозидтер (мысалы, гентамицин), сондай-ақ көп түрлі ҚҚСП немесе үлкен дозалары жатады.