Симптоматикалық гипотензия
Симптоматикалық гипотензия асқынбаған артериялық гипертензиясы бар пациенттерде сирек кездеседі. Лизиноприлді қолдану аясында артериялық гипертензиясы бар пациенттерде артериялық гипотензия гиповолемия аясында, мысалы, диуретиктерді қолдану кезінде, диетада ас тұзын шектеу кезінде, диализ, диарея немесе құсу кезінде немесе ренинге тәуелді айқын гипертензия болған кезде пайда болады. Жүрек жеткіліксіздігі бар пациенттерде қатар жүретін бүйрек жеткіліксіздігінің болуына қарамастан, симптоматикалық гипотензияның дамуы байқалды. Ауыр жүрек жеткіліксіздігі бар пациенттерде симптоматикалық гипотензияның дамуы анағұрлым ықтимал, онда ілмектік диуретиктердің, гипонатриемияның немесе бүйректің функционалдық жеткіліксіздігінің жоғары дозалары пайдаланылады. Симптоматикалық гипотензияның даму қаупі жоғары пациенттерде емнің басында немесе дозаны түзетуде жағдайды мұқият бақылау қажет. Жүректің ишемиялық ауруы немесе цереброваскулярлық ауруы бар пациенттерге де қатысты, оларда артериялық қысымның аса қатты төмендеуі миокард инфарктісіне немесе ми қан айналымының бұзылуына әкелуі мүмкін.
Артериялық гипотензия пайда болған кезде пациентті жатқызу керек, қажет болған жағдайда 0,9% натрий хлориді ерітіндісін вена ішіне құю ұсынылады. Өтпелі артериялық гипотензия, әдетте, одан әрі емдеу үшін қарсы көрсетілім болып табылмайды, одан әрі емдеу әдетте гиповолемияны түзету нәтижесінде артериялық қысымды қалпына келтіргеннен кейін асқынусыз өтеді.
Жүрек жеткіліксіздігі және артериялық қысымы қалыпты немесе төмен кейбір пациенттерде лизиноприлді қолдану кезінде жүйелік артериялық қысымның қосымша төмендеуі орын алуы мүмкін. Бұл нәтиже күтілімді және емдеуді тоқтату үшін себеп болып табылмайды. Егер гипотензия клиникалық көріністеулерге әкелсе, онда дозаның төмендеуі немесе Лизиноприл-ТК препаратын тоқтату көрсетілуі мүмкін.
Жедел миокард инфарктісі кезіндегі артериялық гипотензия
Жедел миокард инфарктісі дамыған жағдайда, егер тамыр кеңейтетін препараттармен емдеу гемодинамиканың жағдайын едәуір нашарлатуы мүмкін болса (мысалы, егер систолалық артериялық қысымы 100 мм сын.бағ. немесе одан төмен болса немесе кардиогенді шок болса) лизиноприл тағайындауға болмайды. Миокард инфарктісінен кейінгі алғашқы 3 күнде, егер систолалық артериялық қысымы 120 мм сын.бағ. немесе одан төмен болса, дозаны азайту керек. Егер систолалық артериялық қысымы 100 мм сын.бағ. құраса немесе одан төмен болса, демеуші дозаларды 5 мг-ға дейін немесе уақытша 2.5 мг-ға дейін төмендету керек. Тұрақты артериялық гипотензия кезінде (систолалық АҚ 90 мм сын. бағ.-нан төмен 1 сағат ішінде) лизиноприлді тоқтату керек.
Аортальді және митральді клапан стенозы / гипертрофиялық кардиомиопатия
Басқа АӨФ тежегіштерін қолданғандағыдай, лизиноприлді митральді клапан стенозы және сол жақ қарыншаның лықсу жолының обструкциясы бар пациенттерде, мысалы, аортальді клапан стенозы немесе гипертрофиялық кардиомиопатия кезінде сақтықпен қолдану керек.
Бүйрек функциясының бұзылуы
Бүйрек функциясы бұзылған кезде (КК <80 мл/мин) лизиноприлдің бастапқы дозасы КК-ға, содан кейін пациенттің емге клиникалық жауабына байланысты таңдалуы тиіс. Қан сарысуындағы калий мөлшері мен креатинин концентрациясын күнделікті бақылау мұндай пациенттерді емдеудің стандартты медициналық тәжірибесінің бөлігі болып табылады.
Жүрек жеткіліксіздігі бар пациенттерде АӨФ тежегіштерін тағайындағаннан кейін артериялық гипотензия бүйрек функциясының одан әрі нашарлауына әкелуі мүмкін. Мұндай жағдайда жедел бүйрек жеткіліксіздігінің әдетте қайтымды дамуы туралы хабарланды.
Екі жақты бүйрек артериясының стенозы немесе АӨФ тежегішін қабылдаған жалғыз бүйрек артериясының стенозы бар кейбір пациенттерде қан сарысуындағы мочевина мен креатининнің жоғарылауы байқалды, әдетте емдеу тоқтатылғаннан кейін қайтымды болады. Бұл әсер үлкен ықтималдылықпен бүйрек жеткіліксіздігі бар пациенттерде байқалады. Қатарлас реноваскулярлық гипертензия болған кезде ауыр артериялық гипотензия және бүйрек жеткіліксіздігі қаупі артады. Мұндай пациенттерде емдеуді төмен дозаларды пайдалана отырып және дозаны абайлап титрлеп, мұқият медициналық қадағалаумен бастаған жөн. Диуретиктер бұл жағдайды нашарлатуы мүмкін болғандықтан, лизиноприлмен емнің алғашқы апталарында оларды тоқтатып, бүйрек функциясын бақылау керек.
Бүйректің қандай да бір қатарлас тамыр аурулары жоқ артериялық гипертензияға шалдыққан кейбір пациенттерде қан сарысуында мочевина мен креатинин концентрациясының жоғарылауы, әдетте елеусіз және қысқа мерзімді, әсіресе лизиноприл мен диуретикті бір мезгілде қолданғанда байқалды. Бұл әсер үлкен ықтималдылықпен бүйрек жеткіліксіздігі бар пациенттерде байқалады. Дозаны төмендету және/немесе диуретикті және / немесе лизиноприлді тоқтату қажет болуы мүмкін.
Сарысудағы креатинин концентрациясы 177 мкмоль/л-ден асатын және/немесе протеинурия 500 мг/24 сағаттан асатын бүйрек функциясы бұзылған пациенттерде жедел миокард инфарктісі кезінде лизиноприлмен емдеуді бастамаған жөн. Емдеу кезінде бүйрек функциясының бұзылуы дамыған жағдайда (сарысудағы креатинин концентрациясы 265 мкмоль/л-ден жоғары немесе бастапқы деңгеймен салыстырғанда екі есе жоғары) дәрігер лизиноприлді тоқтату мүмкіндігін қарастыруы тиіс.
Аса жоғары сезімталдық / ангионевроздық ісіну
Сирек жағдайларда, лизиноприлді қоса, ангиотензин-өзгертуші фермент тежегіштерін қолданған кезде беттің, аяқ-қолдың, еріннің, тілдің, дауыс саңылауының және/немесе көмейдің ангионевроздық ісінуінің дамуы туралы хабарланды. Ісіну емдеудің кез келген сәтінде дамуы мүмкін. Мұндай жағдайда лизиноприлді дереу тоқтату қажет, пациент тиісті ем алуы және симптомдар толық басылғанға дейін стационарда медициналық бақылауда болуы тиіс. Тыныс алу функциясының қатарлас бұзылуынсыз тек тіл аймағында ісіну пайда болса да, пациентке ұзақ бақылау қажет болуы мүмкін, өйткені антигистаминдермен және кортикостероидтармен емдеу жеткіліксіз болуы мүмкін.
Өте сирек жағдайларда көмейдің немесе тілдің ангионевроздық ісінудің дамуына байланысты өліммен аяқталған жағдай туралы хабарланды. Тілге, дауыс саңылауына немесе көмейге қатысты, тыныс алу жолдарының тарылу қаупі жоғары, әсіресе тыныс алу жолдарының аймағында хирургиялық араласым болған пациенттерде. Мұндай жағдайларда кезек күттірмейтін емдеу көрсетіледі, оған адреналин енгізу және / немесе тыныс жолдарының өткізгіштігін сақтау кіруі мүмкін. Пациент симптомдар толық және тұрақты жойылғанға дейін қатаң медициналық бақылауда болуы керек.
Бұрын АӨФ тежегіштерімен жүргізілген емдеумен байланысты емес ангионевроздық ісіну байқалған пациенттер АӨФ тежегішін қабылдаған кезде ангионевроздық ісінудің даму қаупі жоғары болуы мүмкін.
Сүтқоректілер жасушаларында рапамицин нысанасының (mTOR-MammalianTargetofRapamycin) тежегіштерімен (мысалы, сиролимус, эверолимус, темсиролимус) бір мезгілде қолдану
mTOR тежегіштерін (мысалы, сиролимус, эверолимус, темсиролимус) қолданатын пациенттерде ангионевроздық ісінудің даму қаупі жоғары (тыныс алу жолдарының немесе тыныс алу бұзылулары бар немесе оларсыз тілдің ісінуі).
Гемодиализде жүрген пациенттердегі анафилактоидты реакциялар
Өткізгіштігі жоғары (мысалы, AN69) жоғары ағынды диализді жарғақшалар пайдаланылатын гемодиализде жүрген және бір мезгілде АӨФ тежегішін алатын пациенттерде анафилактоидты реакциялар туралы хабарланған. Мұндай пациенттерде диализ жарғақшасының басқа түрін немесе басқа кластың гипертензияға қарсы препаратын қолдануға назар аудару керек.
Тығыздығы төмен липопротеиндердің (ТТЛП) аферезі кезіндегі анафилактоидты реакциялар
Сирек жағдайларда декстран сульфатын қолдана отырып, ТТЛП аферезі кезінде АӨФ тежегіштерін алатын пациенттерде өмірге қауіпті анафилактоидты реакциялардың дамуы мүмкін. Егер әрбір аферез жүргізер алдында АӨФ тежегішін қабылдауды уақытша тоқтатса, мұндай реакцияларды болдырмауға болады.
Десенсибилизация
Десенсибилизация кезінде (мысалы, жәндіктердің уы) АӨФ тежегіштерін қабылдаған пациенттерде тұрақты анафилактоидты реакциялар байқалады. Дәл сол пациенттерде АӨФ тежегіштерімен емді уақытша тоқтата тұру кезінде осындай реакциялардың пайда болуын болдырмады, алайда олар осы препараттарды кездейсоқ қабылдаған кезде қайтадан пайда болды.
Бауыр жеткіліксіздігі
Өте сирек жағдайларда АӨФ тежегіштерімен емдеу аясында холестаздық сарғаюдан басталатын және фульминантты некрозға дейін жететін және (кейде) өлімге әкелетін синдром дамыды. Бұл синдромның даму механизмі зерттелмеген. Сарғаю белгілері пайда болған кезде немесе «бауыр» ферменттерінің белсенділігі едәуір артқан кезде лизиноприлмен емдеуді тоқтатып, тиісті медициналық бақылауда болу керек.
Нейтропения/агранулоцитоз
АӨФ тежегіштерін қабылдайтын пациенттерде нейтропения/агранулоцитоз, тромбоцитопения және анемия дамуы туралы хабарланды. Бүйрек функциясы қалыпты пациенттерде басқа ауырлататын факторларсыз нейтропения сирек дамиды. Нейтропения және агранулоцитоз АӨФ тежегіштерімен емдеуді тоқтатқаннан кейін жойылды. Лизиноприлді қантамырлар коллагенозы бар пациенттерде, сондай-ақ иммуносупрессивті ем, аллопуринол немесе прокаинамид қабылдайтын немесе осы асқынатын факторлар бірлескен пациенттерде, әсіресе, егер бүйрек функциясының бұзылуы болса, аса сақтықпен қолдану керек. Кейбір пациенттерде ауыр инфекциялар пайда болды, олар кейбір жағдайларда қарқынды антибиотикотерапияға жауап бермеді. Егер лизиноприл осындай пациенттерде пайдаланылса, онда лейкоциттер санын мерзімді бақылау ұсынылады; бұдан басқа, пациенттерге инфекцияның кез келген белгілері туралы хабарлау қажеттігін түсіндіру керек.
Ренин-ангиотензин-альдостерон жүйесінің (РААЖ) қосарлы блокадасы
АӨФ тежегіштерін, ангиотензин II рецепторларының блокаторларын немесе алискиренді қатарлас қолдану артериялық гипотензия, гиперкалиемия және бүйрек функциясының (жедел бүйрек жеткіліксіздігін қоса алғанда) төмендеу қаупін арттырады. АӨФ тежегіштерін, ангиотензин II рецепторларының блокаторларын немесе алискиренді біріктіріп қолдану есебінен РААЖ қосарлы блокадасы осы себеппен ұсынылмайды. Егер қосарлы блокада өте қажет болса, онда мұндай емдеу бүйрек функциясын, электролиттердің құрамын және артериялық қысымды жиі мұқият бақылау арқылы медициналық бақылауда жүргізілуі керек. Диабеттік нефропатиясы бар пациенттерде АӨФ тежегіштерімен және ангиотензин II рецепторларының блокаторларымен біріктірілген емді қолданбаған жөн.
Нәсілі
Негроидты нәсілді пациенттерде АӨФ тежегіштері басқа нәсілге жататын пациенттерге қарағанда ангионевроздық ісінуді туындатады.
Басқа АӨФ тежегіштеріндегідей, негроидты нәсілді пациенттерде лизиноприл басқа нәсілге жататын пациенттерге қарағанда артериялық қысымды төмендетуге қатысты тиімділігі төмен болуы мүмкін, бұл артериялық гипертензиядан зардап шегетін негроидты нәсілді пациенттерде ренин деңгейі төмен жағдайлардың жоғары жиілігіне байланысты болуы мүмкін.
Жөтел
АӨФ тежегіштерімен емдеу кезінде жөтелдің пайда болуы туралы хабарланады. Жөтел әдетте құрғақ, тұрақты болған және препаратты тоқтатқаннан кейін тоқтаған. Жөтелді дифференциалды диагностикалау кезінде АӨФ тежегіштерімен индукцияланған жөтелдің мүмкіндігін ескеру керек.
Хирургиялық араласым/анестезия
Ауқымды операциялық араласым жүргізілетін пациенттерде немесе артериялық гипотензияға әкелетін препараттармен жалпы анестезия кезінде лизиноприл рениннің компенсаторлық шығарылуынан кейін ангиотензин II түзілуін бөгеуі мүмкін. Егер артериялық гипотензия жоғарыда аталған механизмнің нәтижесінде дамитын болса, айналымдағы қан көлемінің ұлғаюымен түзету жүргізуге болады.
Гиперкалиемия
Лизиноприлді қоса, АӨФ тежегіштерін қабылдаған кейбір пациенттерде қан сарысуындағы калий мөлшерінің жоғарылауы байқалды. Гиперкалиемияның даму қаупі бүйрек жеткіліксіздігі, қант диабеті бар пациенттерде, калий сақтайтын диуретиктерді, құрамында калий бар тағамдық қоспаларды немесе тұз алмастырғыштарды қатар қолданғанда және қан сарысуындағы калий мөлшерін жоғарылатуы мүмкін препараттарды (мысалы, гепарин, ко-тримаксозол, сондай-ақ триметоприм/сульфаметоксазол ретінде де белгілі) қабылдайтын пациенттерде жоғары. Егер жоғарыда аталған препараттарды бір мезгілде қабылдау міндетті болып табылса, қан сарысуындағы калий мөлшерін тұрақты бақылау ұсынылады.
Қант диабетімен ауыратын пациенттер
Қант диабетімен ауыратын науқастарда ішке қабылдау үшін инсулинмен немесе гипогликемиялық препараттармен алдыңғы емдеуге қосымша АӨФ тежегішімен емдеудің бірінші айында глюкоза концентрациясын анағұрлым мұқият бақылау қажет.
Литий препараттары
Әдетте, литий мен лизиноприлді бір мезгілде қабылдау ұсынылмайды.
Арнайы ескертулер
Педиатрияда қолдану
Қарсы көрсетілімді