Әсер ету механизмі
Линаглиптин инкретин гормондарының – глюкагон тәрізді пептид-1-дің (GLP-1) және глюкозаға тәуелді инсулинотропты полипептидтің (GIP) белсенділігін жоюға қатысатын DPP-4 ферментінің (дипептидил пептидаза 4, EC коды 3.4.14.5) тежегіші болып табылады. Бұл гормондар DPP-4 ферментімен тез бұзылады. Екі гормон да инкретин глюкоза гомеостазының физиологиялық реттелуіне қатысады. Инкретиндер сөлінісінің тәулік ішіндегі негізгі деңгейі төмен, ол тамақтанған соң жылдам артады. GLP-1 және GIP қан глюкозасының қалыпты және жоғары көрсеткіштерінде ұйқы безінің бета-жасушаларымен инсулиннің биосинтезі мен сөлінісін күшейтеді. Бұдан басқа, GLP-1 ұйқы безінің альфа-жасушаларымен глюкагонның сөлінісін азайтады, бұл бауырдағы глюкоза өнімінің азаюына әкеледі.Линаглиптин DPP-4-пен тиімді әрі қайтымды байланысады, бұл инкретиндер деңгейінің тұрақты артуын және олардың белсенділіктерінің ұзақ уақыт сақталуын тудырады. Линаглиптин глюкоза деңгейіне қарай инсулиннің сөлінісін жоғарылатады және глюкозаның гомеостазын жақсарта отырып, глюкагон сөлінісін төмендетеді. Линаглиптин DPP-4-пен селективті байланысады, оның селективтілігі in vitro DPP-8-ге қатысты селективтіліктен немесе DPP-9-ға қатысты белсенділіктен 10000 еседен аса артық болады.
Клиникалық тиімділігі және қауіпсіздігі
Линаглиптиннің тиімділігі мен қауіпсіздігін бағалау үшін 2 типті диабеті бар 5239 пациенттің қатысуымен ІІІ фазадағы 8 рандомизацияланған бақыланатын клиникалық зерттеулер жүргізілді, олардың 3319 пациенті линаглиптин алған. Аталған зерттеулерде линаглиптин қабылдаған 65 жастағы және одан асқан 929 пациент қатысты. Линаглиптинге зерттеулер жасағанда да жеңіл дәрежедегі бүйрек жеткіліксіздігі бар 1238 пациент және орташа дәрежедегі бүйрек жеткіліксіздігі бар 143 пациент қатысты. Тәулігіне бір рет қабылдағанда дене салмағының клиникалық тұрғыдан маңызды өзгеруі болмаған кезде линаглиптин гликемиялық бақылаудың клиникалық тұрғыдан маңызды жақсаруына әкелді. Гликацияланған гемоглобин A1c (HbA1c) төмендеуі әр түрлі шағын топтарда ұқсас болды, оның ішінде жынысы, жасы, бүйрек функциясының бұзылуы және дене салмағының индексі (ДСИ) бойынша бөлінген. HbA1с жоғары бастапқы деңгейі HbA1c деңгейінің айқынырақ төмендеуімен астасқан. Жиынтық деректерді талдау кезінде азиялық (0,8%) және еуропеоид (0,5%) нәсілді пациенттер арасында HbA1c төмендеуі дәрежесінде елеулі айырмашылық байқалды.
Метформин қабылдауға болмайтын пациенттерде линаглиптинмен монотерапия
Линаглиптинмен монотерапияның тиімділігі мен қауіпсіздігі 24 аптаға созылатын плацебо бақыланатын қосарлы жасырын зерттеуде бағаланды. Тәулігіне 1 рет 5 мг дозада линаглиптинмен емдеген кезде HbA1c бастапқы деңгейі шамамен 8% пациенттерде HbA1c елеулі жақсаруы (плацебомен салыстырғанда өзгеріс – 0,69%) байқалды. Линаглиптин сондай-ақ ашқарынға өлшенген плазмадағы глюкоза деңгейінің және плацебомен салыстырғанда ас қабылдаудан кейін 2 сағаттан соң өлшенетін постпрандиальді глюкоза деңгейінің қалпына келуіне тиімді ықпал етті. Линаглиптин қабылдаған пациенттерде бақыланған гипогликемия жиілігі плацебо қабылдаған топта байқалғанмен ұқсас болды.
Линаглиптинмен монотерапияның тиімділігі мен қауіпсіздігі, метформинге қарсы көрсетілімдері бар пациенттерде жақпаушылығына немесе бүйрек жеткіліксіздігіне байланысты 18 аптаға созылатын қосарлы жасырын плацебо-бақыланатын зерттеуде бағаланды. Линаглиптинмен емдеген кезде HbA1c орташа бастапқы деңгейі 8,09%-ға тең пациенттерде HbA1c (плацебомен салыстырғанда өзгеріс – 0,57%) айтарлықтай жақсаруы байқалды. Линаглиптин сондай-ақ плацебомен салыстырғанда, ашқарынға өлшенетін плазмадағы глюкоза деңгейін қалыпқа келтіруге тиімді ықпал етті. Линаглиптин алған пациенттерде байқалатын гипогликемия жиілігі плацебо қабылдаған топта байқалғанмен ұқсас болды.
Метформинмен ем кезінде линаглиптин қосымша препарат ретінде
Линаглиптиннің тиімділігі мен қауіпсіздігі метформинмен үйлесімде 24 аптаға созылатын қосарлы жасырын плацебо-бақыланатын зерттеуде бағаланды. Линаглиптинмен емдеген кезде HbA1c орташа бастапқы деңгейі 8%-ға тең пациенттерде HbA1c (плацебомен салыстырғанда өзгеріс – 0,64%) айтарлықтай жақсаруы байқалды. Линаглиптин сондай-ақ ашқарынға өлшенген плазмадағы глюкоза деңгейінің және плацебомен салыстырғанда ас қабылдаудан кейін 2 сағаттан соң өлшенетін постпрандиальді глюкоза деңгейінің қалпына келуіне тиімдірек ықпал етті.
Линаглиптин алған пациенттерде байқалатын гипогликемия жиілігі плацебо қабылдаған топта байқалғанмен ұқсас болды.
Линаглиптин метформин мен сульфонилмочевина біріктірілген емінде қосымша препарат ретінде
Плацебомен салыстырғанда 5 мг линаглиптиннің тиімділігі мен қауіпсіздігін бағалау үшін метформинмен және сульфонилмочевинамен біріктірілген емге жеткіліксіз жауап көрсеткен пациенттерде плацебо-бақыланатын 24-апталық зерттеу жүргізілген. Линаглиптинмен емдегенде орташа бастапқы деңгейі 8,14%-ға тең HbA1c пациенттермен салыстырғанда HbA1c елеулі жақсаруы (өзгеруі – 0,62-% плацебомен салыстырғанда) байқалды. Линаглиптин ашқарынға өлшенген плазмадағы глюкоза деңгейінің және плацебомен салыстырғанда ас қабылдаудан кейін 2 сағаттан соң өлшенетін постпрандиальді глюкоза деңгейінің қалпына келуіне тиімдірек ықпал етті.
Линаглиптин метформин және эмпаглифлозинмен біріктірген ем кезінде қосымша препарат ретінде
Метформинмен және эмпаглифлозинмен (10 мг (n = 247) немесе 25 мг (n = 217)) емдеу кезінде талапқа сай емес бақылауы бар пациенттерде қосымша препарат ретінде 5 мг линаглиптин қолдану арқылы 24 апталық ем бастапқы деңгейге қатысты түзетілген орташа HbA1c мәнінің тиісінше –0,53%-ға (қосымша препарат ретінде плацебо қабылдайтын топтан едәуір айырмашылық –0,32% (95% СА –0,52, –0,13)) және –0,58%-ға (қосымша препарат ретінде плацебо қабылдайтын топтан едәуір айырмашылық –0,47% (95% СА –0,66, –0,28)) төмендеуіне әкелді. 5 мг дозада линаглиптинмен емдеу кезінде бастапқы HbA1c ≥ 7,0% пациенттердің статистикалық тұрғыдан елеулі үлкен мөлшері плацебо алған топтың нәтижелерімен салыстырғанда HbA1c < 7% мақсатты деңгейге жетті.
Линаглиптин инсулинмен емдегенде қосымша препарат ретінде
5 мг линаглиптиннің тек инсулинмен біріктіргенде немесе инсулин плюс метформин және/немесе пиоглитазон біріктірілімінде тиімділігі мен қауіпсіздігі 24 аптаға созылатын қосарлы жасырын плацебо-бақыланатын зерттеуінде бағаланды. Линаглиптинмен емдеу кезінде HbA1c орташа бастапқы деңгейі 8,3%-ға тең пациенттерде HbA1c елеулі жақсаруы (–0,65% плацебомен салыстырғанда) байқалды. Линаглиптин сондай-ақ плацебоға қарағанда ашқарынға өлшенетін плазмадағы глюкоза деңгейінің қалыпқа келуіне және плацебо алған топпен салыстырғанда пациенттердің көбінде HbA1c <7,0% мақсатты мәніне қол жеткізуге анағұрлым тиімді ықпал етті. Бұл өзгеріске инсулиннің тұрақты дозасы (40,1 ХБ) көмегімен қол жеткізілді. Топтар арасындағы дене салмағына қатысты елеулі айырмашылықтары болмады. Плазма липидтеріне ықпалы маңызды болмады. Линаглиптин алған пациенттерде байқалған гипогликемия жиілігі плацебо алған топта байқалғанмен ұқсас болды (линаглиптин алған топта 22,2%; плацебо алған топта 21,2%).
Линаглиптинді глимепиридпен салыстырғанда метформинге қосымша ем ретінде 24 ай қолдану деректері
Метформинмен монотерапиядағы гликемия бақылауы жеткіліксіз пациенттерде қосымша ем ретінде 5 мг линаглиптин немесе глимепиридтің (орташа дозасы 3 мг) тиімділігі және қауіпсіздігі салыстырылатын зерттеуде HbA1c деңгейінің орташа төмендеуі линаглиптин қабылдаған кезде –0,16 % (бастапқы деңгейде HbA1c орташа мәні 7,69 %) және глимепирид қабылдаған кезде –0,36% (бастапқы деңгейде HbA1c орташа мәні 7,69 %7) құрады; емдеу әдістері арасындағы орташа айырмашылық көрсеткіші 0,20 % (97,5 % СА: 0,09, 0,299). Линаглиптин қабылдаған топтарда гипогликемия туындау жиілігі (7,5 %) глимепирид (36,1 %) қабылдаған топпен салыстырғанда елеулі төмен болды. Линаглиптин алған пациенттер глимепирид (+1,29 кг-мен салыстырғанда -1,39) алған пациенттерде дене салмағын елеулі жинаумен салыстырғанда бастапқы деңгей көрсеткіштеріне қатысты дене салмағының едәуір орташа төмендегенін көрсетті.
Линаглиптин ауыр дәрежедегі бүйрек жеткіліксіздігі бар пациенттерде қосымша ем ретінде, 12-апталық плацебо-бақыланатын зерттеудің (тұрақты фондық ем) және 40-апталық плацебо-бақыланатын кеңейтілген зерттеудің (түзетілетін фондық ем) деректері
Линаглиптиннің тиімділігі мен қауіпсіздігі 12 аптаға созылатын қосарлы жасырын зерттеуде ауыр дәрежедегі бүйрек жеткіліксіздігімен 2 типті диабеті бар пациенттерде плацебомен салыстырғанда да бағаланды, оның барысында фондық гликемиялық ем өзгермей қалды. Пациенттердің көпшілігі (80,5 %) фондық ем ретінде жеке инсулин немесе сульфонилмочевина, глинид және пиоглитазон сияқты басқа диабетке қарсы ауыз арқылы қабылданатын препараттармен біріктірілімде қабылдады. Әрі қарай 40-апталық емнің бақылау кезеңімен жалғасты, ол уақытта диабетке қарсы фондық препаратты түзетуге рұқсат берілді.
Линаглиптинмен емдегенде HbA1c орташа бастапқы деңгейі 8,2%-ға тең пациенттерде HbA1c (өзгеруі – 0,59-% плацебомен салыстырғанда 12 аптадан кейін) елеулі жақсаруы байқалған. Плацебомен салыстырғанда HbA1c деңгейінің айырмашылығы 52 аптадан кейін 0,72 % құрады.
Топтар арасындағы дене салмағына қатысты елеулі айырмашылықтары болмады. Линаглиптин қабылдаған пациенттерде симптомсыз гипогликемиялық оқиғалар саны артуына байланысты байқалатын гипогликемия жиілігі плацебо тобында байқалғаннан жоғары болды. Топтар арасындағы ауыр дәрежедегі гипогликемиялық оқиғалар бойынша айырмашылық болған жоқ.
2 типті диабеті бар егде жастағы пациенттерде (≥70 жас шамасындағы) линаглиптин қосымша ем ретінде
2 типті диабеті бар егде жастағы (≥70 жас шамасындағы) пациенттерде линаглиптиннің тиімділігі мен қауіпсіздігі 24 аптаға созылатын қосарлы жасырын плацебо-бақыланатын зерттеуде бағаланды. Қосымша ем ретінде метформин және/немесе сульфонилмочевина және/немесе инсулин қабылдаған пациенттер. Бірінші 12 апта ішінде диабетке қарсы дәрілік препараттардың негізгі дозалары тұрақты болып қалды, содан соң оларды түзетуге рұқсат етілді. Линаглиптинмен емдегенде HbA1c орташа бастапқы деңгейі 7,8 %-ға тең пациенттерде HbA1c (өзгеруі – 0,64 % плацебомен салыстырғанда 24 аптадан кейін) елеулі жақсаруы байқалған Линаглиптин плацебомен салыстырғанда ашқарынға өлшенген плазмадағы глюкоза деңгейінің қалпына келуіне тиімдірек ықпал етті. Дене салмағына қатысты елеулі топаралық айырмашылықтар болмады.
Линаглиптиннің жүрек-қантамыр және бүйрек қауіпсіздігін зерттеу (CARMELINA)
CARMELINA рандомизацияланған зерттеуі 2 типті қант диабеті бар және жүрек-қантамырлары ауруларының даму қаупі жоғары 6979 пациенттің арасында жүргізілді, бұл туралы макрорангиопатияның немесе анамнезде бүйрек ауруларының болуы айғақтайды. Пациенттерге 5 мг (N=3494) дозада линаглиптин немесе плацебо (N=3485) тағайындаған, олар HbA1c деңгейінің аумақтық стандарттарына, жүрек-қантамырлары ауруларының қауіп факторлары мен бүйрек ауруларына бағытталған стандартты терапияны толықтырған. Зерттелетін популяция пациенттердің ≥ 75 жастағы 1211 (17,4%) пациентті және бүйрек жеткіліксіздігі бар 4348 (62,3%) пациентті қамтыды. Популяциясының шамамен 19%-ында еШСЖ ≥45-тен <60 мл/мин/1,73 м2 дейінін құрады, 28%-ында ≥30-дан <45 мл/мин/1,73 м2 дейінін және 15%-ында <30 мл/мин/1,73 м2 құрады. Зерттеудің басында HbA1c орташа мәні 8,0%-ға жетті.
Зерттеу жүрек-қантамыр патологиясынан өлімнің алғашқы жағдайы немесе фатальді емес миокард инфарктісі (МИ) немесе фатальді емес инсульт (3P-MACE) ретінде анықталған жүрек-қантамыр ауруларына қатысты бастапқы соңғы нүктенің жеткілікті деңгейін көрсету үшін әзірленген. Бүйрек ауруларына қатысты соңғы нүкте бүйрек ауруынан қайтыс болу немесе бүйрек жеткіліксіздігінің ұзақ терминалдық сатысы немесе ШСЖ 40% және одан артық тұрақты төмендеуі ретінде анықталды.
Медианасы 2,2 жылды құраған бақылау кезеңінен кейін стандартты емге линаглиптин қосылған кезде күрделі қолайсыз жүрек-қантамыр оқиғаларының немесе бүйректің зақымдануының даму қаупін ұлғайтпаған. Жүрек жеткіліксіздігі бойынша ауруханаға емдеуге жатқызу қаупі жоғары болған жоқ, оның бар екендігі 2 типті қант диабеті бар пациенттерде линаглиптинсіз стандартты еммен салыстырғанда соңғы нүкте ретінде қосымша бағаланған (2-кестені қараңыз).
2-кесте. CARMELINA зерттеуіндегі емдеу тобына байланысты жүрек-қантамыр және бүйрек аурулары бойынша нәтижелер.
Линаглиптин 5 мг — Плацебо — Қатерлер қатынасы
Жағдайлар саны (%) — Сырқаттану коэффициенті 1000 ПЖ * — Жағдайлар саны (%) — Сырқаттану коэффициенті 1000 ПЖ* — (95% СА)
Пациенттер саны — 3494 — 3485
Соңғы нүктені құрайтын ЖҚА (жүрек-қантамыр патологиясынан болатын өлім, фатальді емес миокард инфарктісі, фатальді емес инсульт) — 434 (12,4) — 57,7 — 420 (12,1) — 56,3 — 1,02 (0,89, 1,17)**
Бүйрек ауруларына қатысты соңғы нүкте (бүйрек ауруынан болатын өлім, БЖ терминалдық сатысы, ШСЖ 40%-ға тұрақты төмендеуі) — 327 (9,4) — 48,9 — 306 (8,8) — 46,6 — 1,04 (0,89, 1,22)
Кез келген себептен болатын өлім-жітім — 367 (10,5) — 46,9 — 373 (10,7) — 48,0 — 0,98 (0,84, 1,13)
ЖҚА болатын өлім — 255 (7,3) — 32,6 — 264 (7,6) — 34 — 0,96 (0,81, 1,14)
Жүрек жеткіліксіздігіне байланысты ауруханаға емделуге жатқызу — 209 (6,0) — 27,7 — 226 (6,5) — 30,4 — 0,90 (0,74, 1,08)
* ПГ= пациент-жыл
** Қатерлер қатынасы үшін жоғары шегі 95% СА 1,3-тен аз екенін көрсету үшін жеткілікті деңгейге арналған тест
Альбуминурияның өршуіне арналған талдауларда (микро - немесе макроальбуминурияда нормоальбуминурияның өзгеруі немесе микроальбуминурияда микроальбуминурияның өзгеруі) плацебомен салыстырғанда линаглиптинді қабылдау кезіндегі қатердің есептік қатынасы 0,86 (95% СА 0,78; 0,95) болды.
Линаглиптиннің жүрек-қантамыр қауіпсіздігін зерттеу (CAROLINA)
CAROLINA рандомизацияланған зерттеуі 2-типті қант диабеті бар және ЖҚА дамуының қаупі жоғары немесе анықталған асқынулары бар 6033 пациенттің қатысуымен жүргізілді. Пациенттер HbA1c мақсатты көрсеткіштеріне қол жеткізу және жергілікті стандарттарға сәйкес ЖҚ қауіп факторларын төмендету мақсатында стандартты емдеуге (оның ішінде пациенттердің 83%-ы қабылдаған метформинге) қосымша ем ретінде 5 мг (3023) линаглиптин немесе 1– 4 мг (3010) глимепирид қабылдады. Зерттелетін популяцияның орташа жасы 64 жас болды, ол 2030 (34%) ≥ 70 жастағы пациенттерді қамтыды. Зерттелетін топ жүрек-қантамыр аурулары бар 2089 (35%) пациентті және бастапқы еШСЖ деңгейі < 60 мл/мин/1,73 м2 бүйрек функциясы нашарлаған 1130 (19%) пациентті қамтыды. Зерттеудің басында HbA1c орташа мәні 7,15% құрады.
Зерттеу жүрек-қантамыр патологиясынан өлімнің алғашқы жағдайы немесе миокард инфарктісі (ИМ) немесе фатальді емес инсульт (3P-MACE) ретінде анықталған жүрек-қантамыр ауруларына қатысты бастапқы соңғы нүктенің жеткілікті деңгейін көрсету үшін әзірленген.
6,25 жылға дейін созылған бақылау кезеңінен кейін глимепиридпен салыстырғанда линаглиптин ауыр жағымсыз жүрек-қантамыр құбылысының даму қаупін арттырмайды (3-кестені қараңыз). Нәтижелер метформинді қабылдаған және оны қабылдамаған пациенттер үшін ұқсас болды.
3-кесте. CAROLINA зерттеу шеңберінде зерттелетін топтың арасындағы күрделі жағымсыз жүрек-қантамыр құбылыстары (MACE) және өлім.
Линаглиптин 5 мг — Глимепирид (1–4 мг) — Қатерлер қатынасы
Субъектілер саны (%) — Сырқаттану коэффициенті жылына 1000 * — Субъектілер саны (%) — Сырқаттану коэффициенті жылына 1000 * — (95% СА)
Пациенттер саны — 3023 — 3010
Соңғы нүктені құрайтын ЖҚА (жүрек-қантамыр патологиясынан болатын өлім, летальді емес МИ, летальді емес инсульт) — 356 (11,8) — 20,7 — 362 (12,0) — 21,2 — 0,98 (0,84, 1,14) **
Кез келген себептен болатын өлім-жітім — 308 (10,2) — 16,8 — 336 (11,2) — 18,4 — 0,91 (0,78, 1,06)
ЖҚА болатын өлім — 169 (5,6) — 9,2 — 168 (5,6) — 9,2 — 1,00 (0,81, 1,24)
Жүрек жеткіліксіздігіне байланысты ауруханаға емделуге жатқызу (ЖЖАЖ) — 112 (3,7) — 6,4 — 92 (3,1) — 5,3 — 1,21 (0,92, 1,59)
*ПЖ = пациент-жыл.
**Қатерлер қатынасы үшін жоғары шегі 95% СА 1,3-тен аз екенін көрсету үшін жеткілікті деңгейге арналған тест.
Емдеудің барлық кезеңінде (орташа ұзақтығы 5,9 жыл) ауыр немесе орташа ауыр дәрежедегі гипогликемия глимепирид қабылдаған пациенттердің 30,9% салыстырғанда линаглиптинді қабылдаған пациенттердің 6,5%-ында байқалды. Ауыр гипогликемия линаглиптин қабылдаған пациенттердің 0,3%-нда және глимепирид қабылдаған пациенттердің 2,2%-нда байқалды.
Балалар
25 мг дейін жоғарылату мүмкіндігі бар 10 мг эмпаглифлозин немесе тәулігіне 1 рет 5 мг линаглиптиннің клиникалық тиімділігі мен қауіпсіздігі 10 мен 17 жас аралығындағы СД2 бар балалар мен жасөспірімдерде 26 апта бойы (салыстырмалы жасырын белсенді емдеудің қауіпсіздік кезеңін 52 аптаға дейін арттыра отырып) (DINAMO)- салыстырмалы жасырын, рандомизацияланған, плацебо-бақылаулы, параллельді топтық зерттеуде зерттелді.
HbA1c бастапқы орташа деңгейі 8,03% құрады. 5 мг дозада линаглиптинмен емдеу HbA1c айтарлықтай жақсартуға алып келмеді. 26 аптадан кейін HbA1c түзетілген орташа өзгерісінде линаглиптин мен плацебо арасындағы емдеу айырмашылығы -0,34% құрады (95% СА -0,99, 0,30; p=0,2935). Бастапқы деңгеймен салыстырғанда HbA1c түзетілген орташа өзгерісі линаглиптин қабылдаған пациенттерде 0,33%, плацебо қабылдаған пациенттерде 0,68% құрады (4.2 бөлімін қараңыз).
• Фармакокинетикалық қасиеттері
Линаглиптиннің фармакокинетикасы дені сау субъектілерде және 2 типті қант диабеті бар пациенттерде толық баяндалған. Дені сау еріктілер немесе пациенттер линаглиптинді 5 мг дозада ішке қабылдаған соң, препарат жылдам сіңіріліп, плазмадағы ең жоғарғы шектік концентрациясына (Tmax медианасы) 1,5 сағаттан кейін қол жеткізіледі.
Плазмадағы линаглиптиннің концентрациясы соңғы жартылай шығарылу кезеңі ұзақ (линаглиптиннің соңғы жартылай шығарылу кезеңі 100 сағаттан аса уақытты құрайды) болғанда үш фазалы сызба бойынша азаяды, бұл, негізінен, линаглиптиннің DPP-4-пен қарқынды, тұрақты байланысуымен шартталған және препараттың жинақталуына әкелмейді. Линаглиптинді 5 мг дозада көп рет қабылдаудан соң, линаглиптиннің жинақталуы үшін жартылай шығарылудың тиімді кезеңі шамамен 12 сағатты құрайды. Линаглиптинді бір рет 5 мг дозада қабылдаған жағдайда, плазмада препараттың тұрақты концентрацияларына үшінші дозадан соң қол жеткізілді, мұнда линаглиптиннің плазмадағы AUC («концентрация–уақыт» қисығы астындағы аудан) шамасы бірінші дозамен салыстырғанда, шамамен 33%-ға артты. Линаглиптиннің AUC арналған фармакокинетикалық параметрлерінің ауытқу коэффициенттері кішігірім болды (12,6% және 28,5%). Линаглиптин фармакокинетикасы дозаға байланысты емес, линаглиптиннің плазмадағы AUC жалпы мәні пропорционалды жоғарылайтын байланыспаған AUC қарағанда, дозаға аз ғана тәуелділікпен жоғарылаған. Дені сау адамдардағы және 2 типті қант диабеті бар пациенттерде линаглиптиннің фармакокинетикасы ұқсас болып келді.
Абсорбциясы
Линаглиптиннің абсолюттік биожетімділігі шамамен 30%-ды құрайды. Линаглиптинді құрамында май мөлшері көп тамақпен бірге қабылдау Сmax жету уақытын 2 сағатқа ұлғайтады және Сmax 15 %-ға төмендеуіне алып келеді, бірақ AUC0-72 сағ. әсер етпейді. Сmax және Тmax клиникалық елеулі өзгерістері жоқ, тиісінше линаглиптинді ас қабылдауға байланыссыз қолдануға болады.
Таралуы
Байланысу нәтижесінде вена ішіне бір реттік 5 мг дозадан кейін тепе-теңдік жағдайында таралудың орташа көлемі шамамен 1110 литрді құрайды, бұл тіндердегі қарқынды таралуды көрсетеді. Линаглиптиннің плазма ақуыздарымен байланысуы препараттың концентрациясына байланысты және 1 нмоль/л болғанда 99 %-дан >30 нмоль/л шамасындағы 75-89 %-ға дейін төмендейді, бұл линаглиптин концентрациясы артқанда DPP-4 байланысуының қанығуын көрсетеді. Линаглиптиннің жоғары концентрациясында және DPP-4 толық қанығуында линаглиптиннің 70-80 %-ы плазманың басқа ақуыздарымен байланысады (DPP-4 емес), ал 20-30 %-ы плазмада бос күйде болады.
Биотрансформациясы
[14C]-таңбаланған 10 мг линаглиптинді ауыз арқылы қабылдағаннан кейін радиоактивті заттың шамамен 5 %-ы несеппен шығарылды. Метаболизм линаглиптин шығарылуында қосалқы рөл атқарады. Тепе-теңдік жай-күйінде салыстырмалы әсері бар линаглиптиннің 13,3% негізгі метаболиттерінің бірі табылды және ол фармакологиялық белсенділігі жоқ болғандықтан плазмада линаглиптиннің DPP-4-тежегіштік белсенділігіне қатысқан жоқ.
Элиминациясы
Дозаны пероральді қабылдағаннан кейін [14C]-линаглиптин дені сау субъектілерде енгізілген радиоактивті препараттың шамамен 85%-ы нәжіспен (80%) немесе қабылдағаннан кейін 4 күн ішінде несеппен (5%) шығарылды. Тепе-тең жағдайдағы бүйрек клиренсі шамамен 70 мл/мин болды.
Пациенттердің ерекше топтары
Бүйрек функциясының бұзылуы
Линаглиптин фармакокинетикасын (5 мг дозада) бағалау үшін бақылау тобының дені сау субъектілерімен салыстырғанда түрлі дәрежедегі созылмалы бүйрек жеткіліксіздігі бар пациенттерде көп реттік дозаларды пайдалану арқылы ашық зерттеу жүргізілді. Зерттеуде креатинин клиренсі бойынша жеңіл (50-ден < 80 мл/мин дейін), орташа (30-дан < 50 мл/мин дейін) және ауыр (< 30 мл/мин) деп бөлінген бүйрек жеткіліксіздігі бар пациенттер, сондай-ақ гемодиализдегі бүйрек жеткіліксіздігінің терминальді сатысы бар пациенттер қатысты. Одан өзге, 2 типті ҚД бар және бүйрек функциясы ауыр бұзылған (< 30 мл/мин) пациенттер 2 типті ҚД бар және бүйрек функциясы қалыпты пациенттермен салыстырылды. Креатинин клиренсі тәуліктік несеп үлгісін талдау нәтижелері бойынша өлшенді немесе Кокрофт-Голт формуласының көмегімен қан сарысуында креатининнің мөлшері бойынша есептелді. КрКл = (140 – жас шамасы) х салмағы / 72 х креатинин қан сарысуында (x 0,85 әйелдер үшін), мұнда жас шамасы жылмен, салмақ - килограмммен, ал қан сарысуындағы креатинин - мг/дл бойынша ұсынылған. Ауырлық дәрежесі орташа бүйрек функциясының бұзылуында ықпалдың орташа жоғарылауы (бақылаумен салыстырғанда шамамен 1,7 есе) байқалды. 2 типті ҚД бар және бүйрек функциясы қалыпты пациенттермен салыстырғанда 2 типті ҚД бар және бүйрек функциясы ауыр бұзылған пациенттерге ықпалы шамамен 1,4 есе жоғарылаған. Линаглиптиннің тепе-тең AUC болжамдалған мәндері бүйрек жеткіліксіздігінің терминальді сатысы бар пациенттерде бүйрек функциясы орташа немесе ауыр бұзылған пациенттерге ықпалмен салыстырмалы әсерін көрсетті. Одан өзге, линаглиптин гемодиализ немесе перитонеальді диализ есебінен емдік тұрғыдан маңызды дәрежеде шығарылмауы тиіс. Осылайша, кез келген дәрежедегі бүйрек жеткіліксіздігі бар пациенттерде линаглиптин дозасын түзету қажеттілігі жоқ.
Бауыр функциясының бұзылуы
Жеңіл, орташа және ауыр бауыр (Чайлд-Пью жіктеуіне сәйкес) жеткіліксіздігі бар қант диабетінен зардап шекпейтін пациенттерде линаглиптиннің орташа AUC және Cмакс. линаглиптиннің 5 мг көп реттік дозаларын енгізгеннен кейін тиісті параметрлері дені сау субъектілерде тиісті көрсеткіштермен баламалы сәйкестікте болды. Бауыр функциясының жеңіл, орташа немесе ауыр дәрежедегі бұзылуынан зардап шегетін диабеті бар пациенттер үшін линаглиптин дозасын түзету талап етілмейді.
Дене салмағының индексі (ДСИ)
Пациенттің ДСИ дозаны түзету үшін негіз болып табылмайды. I және II фазадағы зерттеулерде популяциялық фармакокинетикалық талдау деректеріне сәйкес ДСИ линаглиптин фармакокинетикасына клиникалық маңызды ықпал көрсетпейді. Тіркеу куәлігін алғанға дейін жүргізілген клиникалық зерттеулер 40 кг/м2 дейін ДСИ бар пациенттерді қамтыды.
Жынысы
Пациенттің жынысы дозаны түзету үшін негіз болып табылмайды. Жыныс I және II фазадағы зерттеулерде популяциялық фармакокинетикалық талдау деректеріне сәйкес линаглиптин фармакокинетикасына клиникалық маңызды ықпал көрсетпейді.
Егде жастағы пациенттер
80 жасқа дейінгі пациенттер жасы дозаны түзету үшін негіз болып табылмайды, өйткені жас шамасы I және II фазадағы зерттеулерде популяциялық фармакокинетикалық талдау деректеріне сәйкес линаглиптин фармакокинетикасына клиникалық маңызды ықпал көрсетпейді. Егде жастағы (65–80 жас шамасында, ең кәрі пациенттің жасы 78 жасты құрады) субъектілердің плазмасындағы линаглиптиннің концентрациясы жасырақ субъектілердегімен салыстырымды болды.
Бала жастағы пациенттер
1 және 5 мг линаглиптиннің 2-ші типті қант диабеті бар 10-нан 18 жасқа дейінгі балалар мен жасөспірімдердегі фармакокинетикасы мен фармакодинамикасы зерттелді. Бақыланған фармакокинетикалық және фармакодинамикалық реакциялар ересек субъектілердегі осындайларға сәйкес келді. 5 мг-ге тең линаглиптин дозасы қалдық концентрацияда ДПП-4 тежеуі бойынша 1 мг дозадан асып түсті (32%-бен салыстырғанда 72, p = 0,0050) және бастапқы деңгейге қатысты HbA1c сандық шамадағы түзетілген орташа өзгерісінің төмендеуі байқалды (-0,48%-бен салыстырғанда -0,63, статистикалық мәні жоқ). Деректер мөлшері шектеулі болғандықтан, нәтижелерді сақтықпен түсіндірген жөн.
Зерттеудің 3 фазасында 2 типті қант диабеті бар 10 жастан 17 жасқа дейінгі балалар мен жасөспірімдерде 5 мг линаглиптиннің фармакокинетикасы мен фармакодинамикасын (HbA1c бастапқы деңгейімен салыстырғандағы өзгеруі) зерттелді. Бақыланатын «экспозиция-жауап» тәуелділігі жалпы педиатриялық және ересек емделушілер арасында салыстырарлықтай болды, алайда препараттың әсері балаларда азырақ байқалды. Линаглиптинді пероральді қабылдау ересек емделушілерде байқалған диапазонда экспозицияға әкелді. Ішке қабылдағаннан кейін 1,5 сағаттан кейін байқалған орташа геометриялық ең төменгі концентрациялар және орташа геометриялық концентарциялары (концентрация шамамен tmax деңгейінде) тепе-тең күйде сәйкесінше 4,30 нмоль/л және 12,6 нмоль/л болды. Ересек пациенттерде қан плазмасындағы сәйкес концентрациялар 6,04 нмоль/л және 15,1 нмоль/л құрады.
Нәсілі
Пациенттің нәсілдік тегі дозаны түзету үшін негіз болып табылмайды. Пациенттердің нәсілдік шығу тегі кавказдық, испан тілді, африкалық және азиялық пациенттерді қоса алғанда, қолда бар фармакокинетикалық деректердің жиынтық талдауының нәтижелері бойынша линаглиптиннің плазмадағы концентрациясына айқын ықпал етпеді. Одан өзге, I фаза арнайы зерттеулері барысында линаглиптиннің фармакокинетикалық сипаттамалары Жапонияның, Қытайдың, сондай-ақ Кавказдың дені сау субъектілерінде баламалы екені анықталған.