Фентанил раствор 0,005%

Бір ампуланың ішінде белсенді зат – 0.157 мг фентанил цитраты (0.1 мг фентанилге шаққанда) қосымша зат – инъекцияға арналған су. Сыртқы түрінің, иісінің, дәмінің сипаттамасы Мөлдір түссіз немесе сәл боялған сұйықтық.

Фентанил – апиындық анальгетик, мыналарда қолданылады: • анестезия, премедикация, индукция және демеуші ем кезеңінде, сондай-ақ операциядан кейінгі кезеңде қысқа мерзімдік пайдалануға арналған ауырғанды басатын төмен дозаларда дәрі ретінде қолдану • жалпы немесе аумақтық анестезияда кешенді емде апиындық анальгетик ретінде • премедикациялау анестетигі ретінде, анестезияны индукциялау үшін және жалпы және аумақтық анестезияны демеп тұру үшін қосымша дәрі ретінде нейролептиктермен бірге • ашық жүрекке хирургиялық араласым, күрделі неврологиялық немесе ортопедиялық емшаралар жасалатын, қауіптілігі жоғары жекелеген пациенттерде ингаляциялық анестезия кезінде. • жедел ауырсынуды емдеу үшін, мысалы миокард инфарктінде.

Әсер ету механизмі Фентанил – морфинге қарағанда клиникалық тиімділігі 50-100 есе жоғары синтетикалық апиын. Оның әсері тез басталады, ал әсер ету ұзақтығы көпке созылмайды. Адамда дене салмағына 0,5-1 мг/70 кг бір реттік венаішілік дозасы хирургиялық анальгезияның айқын жағдайын, тыныс алудың бәсеңдеуін, брадикардияны және басқа да типтік морфин тәрізді әсерлерді дереу туындатады. Шыңдық әсерлерінің әсер ету ұзақтығы 30 минутқа жуықты құрайды. Күшті әсер ететін морфин тәрізді препараттардың барлығы ауырсынудың жеңілдеуін, тыныс алудың бәсеңдеуін, құсуды, іш қатуды, физикалық тәуелділікті, кейбір вагустық әсерлерді және седацияның әртүрлі дәрежесін туындатады. Фентанил, алайда, жануарларда морфиннен өзінің әсер ету ұзақтығының қысқалығымен ғана емес, құсу әсерінің болмауымен және ең төмен гипотензивті белсенділікпен де ерекшеленеді.

Дозалану режимі Апиындармен емдеуді бастар алдында тәуелділіктің даму қаупін және препаратты тоқтату синдромын барынша азайту үшін фентанилмен емдеуді тоқтату стратегиясын пациенттермен талқылау керек. Брадикардияны болдырмау үшін тікелей анестезия индукциясы алдында антихолинергиялық препараттың аздаған дозасын вена ішіне енгізу ұсынылады. Фентанилді ересектерге де, балаларға да вена ішіне енгізуге болады. Фентанилдің дозасын жас шамасын, дене салмағын, физикалық жай-күйін, негізгі патологиялық жай-күйлерді, басқа дәрілік заттарды қабылдауды, хирургиялық араласудың және анестезияның түрін ескере отырып әркімге жеке таңдау керек. Ересектер Ересектер үшін әдеттегі дозалау режимі мынадай: Бастапқы доза, мкг — Демеуші доза, мкг Өздігінен тыныс алудың сақталуымен — 50 – 200 — 50 Өкпені жасанды желдетумен — 300-3500 — 100-200 200 мкг-ден астам дозалар анестезия жүргізу үшін ғана пайдаланылады. Премедикация үшін 1-2 мл дәрілік препаратты кіріспе наркозға дейін 45 минут бұрын бұлшықет ішіне енгізеді. Вена ішіне енгізгеннен кейін пациенттерде премедикация жүргізусіз 2 мл фентанил ауырсыну сезімінің қарқындылығы төмен операцияларды жүргізу үшін 10-20 минут ішінде талапқа сай анальгезияны қамтамасыз етуі мүмкін. 10 мл фентанилді болюстік енгізу шамамен 1 сағат анальгезияны қамтамасыз ете алады, ауырсыну сезімінің қарқындылығы орташа операцияларды жүргізу үшін пайдаланылады. Фентанилді 50 мкг/кг дозада енгізу ауырсыну сезімінің қарқындылығы жоғары операцияларды жүргізу үшін анальгезияны 4-6 сағат бойы қамтамасыз етеді. Фентанил вена ішіне инфузия жолымен енгізілуі мүмкін. Өкпені жасанды желдетудегі пациенттерге алғашқы 10 минут ішінде шамамен минутына 1 мкг/кг жылдамдықпен фентанилдің екпінді дозасын жылдам енгізіп, артынша шамамен минутына 0,1 мкг/кг жылдамдықпен енгізуге болады. Екпінді дозаны енгізудің баламалы жолы болюсті түрде енгізу болуы мүмкін. Инфузия жылдамдығын пациенттің жеке жауабына сәйкес титрлеу керек; енгізу жылдамдығын азайту керек болуы мүмкін. Өкпені жасанды желдетуді операциядан кейін де жалғастыру жоспарланған жағдайларды қоспағанда, операция аяқталғанға дейін шамамен 40 минут бұрын енгізуді тоқтату керек. Өздігінен тыныс алу сақталғанда фентанил енгізудің төменірек жылдамдығы, мысалы, минутына 0,05 – 0,08 мкг/кг керек болуы мүмкін. Дәрілік затты енгізудің жоғарырақ жылдамдықтары (минутына 3 мкг/кг дейін) жүрекке операция жүргізгенде қолданылады. Қажетті дозасын есептеген кезде хирургиялық стимуляцияның ықтимал дәрежесін, премедикация әдісін және емшараның ұзақтығын бағалау маңызды. Фентанилдің дозасын жас шамасын, дене салмағын, физикалық жай-күйін, негізгі патологиялық жай-күйін, басқа дәрілік заттарды қабылдауды, операция мен анестезия түрін ескере отырып, әр пациентке жекелей таңдау керек. Бастапқы дозасы егде жастағы және әлсіреген пациенттерде азайтылуы тиіс. Қосымша дозаларын анықтаған кезде бастапқы дозасының әсерін ескеру қажет. Балалар 2-ден 11 жасқа дейінгі балалардағы стандартты дозалау режимі: Жасы — Бастапқы доза — Демеуші доза Өздігінен тыныс алудың сақталуымен — 2-11 жас — 1-3 мкг/кг — 1-1.25 мкг/кг Өкпені жасанды желдету кезінде — 2-11 жас — 1-3 мкг/кг — 1-1.25 мкг/кг 12-ден 17 жасқа дейінгі балалар: дозалау режимі ересектердегімен бірдей. Балаларда препаратты операция жүргізу кезінде анальгезия үшін, өздігінен тыныс алудың сақталуымен анестезияны күшейту үшін пайдаланылады. Өздігінен тыныс алуы сақталған балаларға анальгезия жүргізуді анестезиологиялық шараларға қосымша ретінде немесе седация үдерісіне қосымша ретінде (немесе седация/анальгезия техникасының бір бөлігі ретінде) ғана, білікті қызметкерлер мен кеңірдекті интубациялауды қажет ететін кеуде қуысының кенеттен сіресіп қалуын немесе тыныс алу жолдарын демеп тұруды қажет ететін апноэні бақылауға мүмкіндік беретін құрал-жабдықтар бар болған жағдайда пайдалану керек . Егде жастағы және әлсіреген пациенттер Бастапқы дозасын егде жастағы (65 жастан асқан) және әлсіреген пациенттерде азайту керек. Демеуші дозаларын анықтаған кезде бастапқы дозасының әсерін ескеру қажет. Семіздікке ұшыраған пациенттер Егер доза дене салмағы негізінде есептелсе, семіздікке ұшыраған пациенттерде артық дозалану қаупі бар. Мұндай пациенттерде қолданған кезде дозаны олардың есептік бұлшықет массасына сәйкес есептеу керек. Бүйрек жеткіліксіздігі бар пациенттер Бүйрек жеткіліксіздігі бар пациенттерде дозасын төмендету мүмкіндігін қарастыру керек, сондай-ақ пациенттерді фентанилдің уыттылық белгілерінің болуына қатысты мұқият бақылау қажет. Қолдану тәсілі Фентанилді тыныс алу жолдарын бақылауға мүмкіндік бар жағдайларда ғана және тыныс алу жолдарын бақылай алатын қызметкер ғана енгізуі керек . Брадикардияны болдырмау үшін тікелей анестезия индукциясы алдында антихолинергиялық препараттың аздаған дозасын вена ішіне енгізу ұсынылады Енгізу әдісі және жолы Фентанилді вена ішіне және бұлшықет ішіне енгізеді. Фентанил 50 мкг/мл инъекцияға/инфузияға арналған ерітіндісін ересектер мен балаларға вена ішіне болюс түрінде немесе инфузия түрінде енгізуге болады. Препаратты бір ыдыста басқа дәрілік заттармен араластыруға болмайды. Фентанил pH айырмашылығы елеулі болғандықтан индукциялық препараттармен: натрий пентобарбиталымен, тиопентанмен және метогекситонмен химиялық тұрғыда үйлесімді емес. Ампуланы ашқан кезде қолғап киіп алу ұсынылады Препараттың ампуласы бір рет пайдалануға арналған және ашылғаннан кейін дереу пайдаланылуы тиіс. Ішінде бөгде бөлшектер болған жағдайда препаратты пайдаланбау керек. Кез келген пайдаланылмаған бөлігін тастау керек. Препаратты сұйылтылмаған, сондай-ақ сұйылтылған түрінде де пайдалануға болады. 0,9% натрий хлориді ерітіндісімен және 5% глюкоза ерітіндісімен тестіленген сұйылту диапазондары 1:1 және 1:25 құрайды. Демек, ең жоғары сұйылту 0,9% натрий хлориді ерітіндісінің және 5% глюкоза ерітіндісінің 25 бөлігімен фентанилдің 1 бөлігінен аспауы тиіс. Тоқтату симптомдары қаупінің болуына нұсқау Препаратты тоқтатуды біртіндеп жүргізеді («Қолдану кезіндегі қажетті сақтандыру шаралары» бөлімін қараңыз)

• әсер етуші затқа, басқа морфиномиметиктерге немесе қосымша заттардың кез келгеніне аса жоғары сезімталдық • тыныс алудың орталығының бәсеңдеуімен қатар жүретін жай-күйлер, тыныс алу жолдарының обструкциялық аурулары (бронх демікпесі) • моноаминоксидаза (MAOТ) тежегіштерімен бір мезгілде немесе МАО қолдану тоқтатылғаннан кейін 2 аптаның ішінде қолдану

Өте жиі • жүрек айнуы, құсу • бұлшықеттердің, соның ішінде кеуде бұлшықеттерінің сіресуі Жиі • қозу • үрейлену жағдайлары, дискинезия, ұйқышылдық, бас айналу • анық көрмеу • брадикардия, тахикардия, аритмия • артериялық қысымның төмендеуі немесе жоғарылауы, веналар бойының ауыруы • ларингоспазм, бронх түйілуі, апноэ • аллергиялық дерматит • операциядан кейін уақыттағы және кеңістіктегі бағдарсыздық Жиі емес • эйфория • бас ауыру • флебит, артериялық қысымның тұрақсыздығы • гипервентиляция, ықылық • дисфагия • қалтырау, гипотермия, тоқтату синдромы • анестезиядан кейін тыныс алу жолдары тарапынан асқыну Белгісіз (қолда бар деректер негізінде бағалау мүмкін емес) • аса жоғары сезімталдық реакциялары (анафилаксиялық шок, анафилаксиялық реакциялар, есекжем сияқтылар) • делирий, дәрілік тәуелділік • құрысулар, естен тану, миоклонус • жүректің тоқтап қалуы • тыныс алудың бәсеңдеуі • қышыну • Одди сфинктерінің түйілуі Фентанилді нейролептиктермен қолданғанда келесілер байқалуы мүмкін: қалтырау/қызба, мазасыздық, операциядан кейінгі елестеу көріністері, экстрапирамидалық симптомдар. Жағымсыз дәрілік реакциялар туындағанда медицина қызметкеріне, фармацевтикалық қызметкерге немесе, дәрілік препараттардың тиімсіздігі туралы хабарламаларды қоса, дәрілік препараттарға болатын жағымсыз реакциялар (әсерлер) жөніндегі ақпараттық деректер базасына тікелей хабарласу керек Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігі Медициналық және фармацевтикалық бақылау комитетінің «Дәрілік заттар мен медициналық бұйымдарды сараптау ұлттық орталығы» ШЖҚ РМК http://www.ndda.kz

Симптомдары: брадипноэ, апноэ, бұлшықеттердің сіресуі, тыныс алу орталығының бәсеңдеуі, артериялық қысымның төмендеуі, брадикардия. Фентанилдің артық дозалану жағдайында ми ауруы байқалды (уытты лейкоэнцефалопатия деп аталады). Емі: спецификалық антагонисі – налоксонды енгізу; симптоматикалық және организмнің өмірлік маңызды функцияларын демеуші ем (соның ішінде миорелаксанттарды енгізу, өкпені жасанды желдету, брадикардия кезінде атропинді енгізу, артериялық қысым айқын төмендегенде – айналымдағы қан көлемінің орнын толтыру). Егер тыныс алудың бәсеңдеуі бұлшықет сіресуімен байланысты болса, қосымша немесе бақыланатын тыныс алуды жеңілдету үшін жүйке-бұлшықет блокаторын вена ішіне енгізу қажет болуы мүмкін. Пациентті мұқият қадағалау керек; дененің жылылығын сақтау және сұйықтықты жеткілікті тұтыну қажет. Дәрілік препараттың бір немесе бірнеше дозаларын өткізіп алғанда қажет болатын шаралар Өткізіп алған дозаның орнын толтыру үшін екі есе дозаны қолданбаңыз.

Фентанил стационарда, апиындарды вена ішіне енгізу тәжірибесі бар анестезиолог дәрігердің қатысуымен және реанимациялық дайын болған жағдайларда пайдалануға ғана арналған! Фентанилді тыныс алу жолдарын бақылауға мүмкіндік беретін жағдайларда және тыныс алу жолдарын дұрыс бақылауға үйретілген қызметкер болғанда ғана тағайындалуы керек. Тыныс алудың бәсеңдеуі Барлық күшті әсер ететін апиындарды қолдану кезіндегідей, терең анальгезия тыныс алудың айқын бәсеңдеуімен қатар жүреді, ол операциядан кейінгі ерте кезеңде сақталуы немесе қайталануы мүмкін. Фентанилдің үлкен дозаларын енгізгеннен немесе инфузиядан кейін пациентті қарқынды ем жүргізу палатасынан шығарар алдында талапқа сай өздігінен тыныс алудың қалпына келгеніне және сақталып тұрғанына көз жеткізу үшін сақтық таныту керек. Фентанилді 200 мкг асатын дозаларда енгізгенде тыныс алудың едәуір бәсеңдеуі орын алады. Барлық апиындар сияқты, тыныс алудың бәсеңдеуі фентанилдің дозасына байланысты болады және налоксон сияқты апиындардың нақты антагонисін пайдаланғанда қайтымды болуы ықтимал, алайда, қосымша дозалар қажет етілуі мүмкін, өйткені тыныс алу депрессиясы апиынды антагонистің әсеріне қарағанда ұзаққа созылуы мүмкін. Қажет болғанда реанимацияға арналған жабдық және апиын антагонистеріне қолжетімділік оңай болуы тиіс. Анестезия кезіндегі гипервентиляция пациенттің СО2 концентрациясына жауабын өзгертуі және операциядан кейінгі кезеңде тыныс алудың бәсеңдеуін тудыруы мүмкін. Фентанилді босану кезінде қолдану жаңа туған нәрестенің тыныс алуының бәсеңдеуіне әкелуі мүмкін. Гипералгезия Егер ұзақ уақыт апиындық ем алып жүрген пациентте ауырсынудың күшеюі байқалса, гипералгезия диагнозы қойылуы мүмкін. Ол аурудың үдеуімен байланысты ауырсынудан, немесе апиындарға толеранттылықтың дамуы нәтижесінде туындайтын қарқынды ауырсынудан анатомиялық тұрғыда ерекшеленуі мүмкін. Гипералгезиямен байланысты ауырсыну, әдетте, бұрыннан бар ауырсынуға қарағанда неғұрлым диффузиялы болады, және сапасы жағынан азырақ анықталады. Гипералгезияның симптомдары апиындардың дозасын төмендеткен кезде басылуы мүмкін. Бензодиазепиндер сияқты седативті препараттарды немесе тектес препараттарды бір мезгілде қолданумен байланысты қауіп. Фентанилді және бензодиазепиндер немесе тектес препараттар сияқты седативті препараттарды бір мезгілде қолдану седацияға, тыныс алудың бәсеңдеуіне, комаға және өлімге әкелуі мүмкін. Осы қауіпке байланысты бұл седативті препараттарды бір мезгілде тағайындау емдеудің баламалы нұсқалары мүмкін болмаған пациенттерге ғана жүзеге асырылуы тиіс. Егер фентанилді седативті препараттармен бір мезгілде тағайындау туралы шешім қабылданса, ең аз тиімді дозаны пайдалану керек, ал емдеу ұзақтығы мүмкіндігінше қысқа болуы тиіс. Тыныс алудың бәсеңдеуінің және седацияның белгілері мен симптомдарын анықтау үшін пациенттерді мұқият қадағалау керек. Осыған байланысты пациенттер және оларға күтім жасайтындар бұл симптомдар туралы білуі үшін оларды хабардар ету табанды түрде ұсынылады. Жүрек аурулары Пациенттерде сонымен қатар, егер ол антихолинергиялық дәрілерді жеткіліксіз мөлшерде алса немесе егер фентанил ваголитикалық емес миорелаксанттармен қосылса, брадикардия және жүректің тоқтап қалуы болуы мүмкін.Брадикардияны атропин енгізіп бәсеңдетуге болады. Бұлшықет сіресуі Пациенттерде кеуде бұлшықеттерін қоса, бұлшықет сіресуі дамуы мүмкін, оны мынадай тәсілдермен болдырмауға болады: вена ішіне баяу инъекция (әдетте төменірек дозалар үшін жеткілікті), бензодиазепиндермен премедикация және миорелаксанттарды пайдалану. Бұдан басқа, эпилепсиялық емес (мио) клонустық қозғалыстар дамуы ықтимал. Арнайы дозалау шарттары Миішілік қан айналымының бұзылуы бар пациенттерде жылдам болюсті инъекцияны пайдаланудан аулақ болған жөн; мұндай пациенттерде орташа артериялық қысымның уақытша төмендеуі кейде мидың перфузиялық қысымының қысқа мерзімді төмендеуімен қатар жүруі мүмкін. Егде және әлсіреген пациенттерге дозаны азайту ұсынылады. Апиындарды келесі: • бақыланбайтын гипотиреозы; • өкпе аурулары, • респираторлық резервтің төмендеуі; • алкоголизм; • бауыр немесе бүйрек функциясының бұзылулары бар пациенттерде сақтықпен титрлеу керек; Мұндай пациенттер операциядан кейін анағаұрлым ұзақ мониторингті қажет етеді. Ұзақ уақыт бойы апиындармен емделіп жүрген немесе апиынға тәуелділігі бар пациенттерге фентанилдің жоғарырақ дозалары қажет болуы мүмкін. Миастения гравис Фентанилді, барлық басқа есірткілік анальгетиктер сияқты, миастениясы бар пациенттерге сақтықпен қолданған жөн. Миастения гравис бар пациенттерде белгілі бір антихолинергиялық дәрілерді және жүйке-бұлшықет берілісін бөгейтін дәрілерді фентанилді вена ішіне енгізуді қамтитын жалпы анестезия жүргізгенге дейін және жүргізу уақытында пайдалану туралы мәселені қарастыруға мұқият мән беру керек. Нейролептиктермен өзара әрекеттесуі Егер фентанил нейролептикпен енгізілетін болса (мысалы, дроперидолмен), әрбір препараттың спецификалық қасиеттерін, әсіресе олардың әсер ету ұзақтығындағы айырмашылығын ескеру қажет. Мұндай біріктірілімді пайдаланғанда гипотонияның жоғары жиілігі байқалған. Нейролептиктер экстрапирамидалық симптомдарды туындатуы мүмкін, оларды паркинсонға қарсы дәрілік заттардың көмегімен бақылауға болады. Өт түтіктері Басқа да апиындар жағдайындағы сияқты, антихолинергиялық әсердің салдарынан фентанилді енгізу өт түтіктерінде қысымның жоғарылауына, жекелеген жағдайларда - Одди сфинктерінің түйілуіне әкелуі мүмкін. Ішек моторикасы Басқа да апиындар сияқты, фентанил ішек моторикасын тежейтін әсер көрсетуі мүмкін. Ішектің қабыну немесе обструкциялық аурулары бар, қарқынды емдеу бөлімінде жатқан пациенттердің ауырсынуын басқан кезде осыны ескеру керек. Серотонинді синдром Фентанилді серотонинергиялық нейротрансмиттерлі жүйелерге әсер ететін препараттармен бірге енгізгенде сақ болған дұрыс. Серотонинді қайта сіңірудің селективті тежегіштері (SSRIs), серотонинді қайта сіңірудің тежегіштері (SNRI) сияқты серотонинергиялық препараттарды және моноаминоксидаза тежегіштерін қоса (MAOIs), серотонин метаболизмін бұзатын препараттармен бір мезгілде пайдаланғанда өмірге қауіптілігі зор серотонин синдромының дамуы мүмкін. Бұл ұсынылатын доза шегінде орын алуы мүмкін. Серотонинді синдром ментальді статустың өзгеруімен (мазасыздық, елестеулер, кома), вегетативті тұрақсыздықпен (тахикардия, гипертермия, құбылмалы артериялық қысым), жүйке-бұлшықет бұзылуларымен (гиперрефлексия, үйлесімнің бұзылуы, сіресу) және/немесе асқазан-ішек симптомдарымен (жүрек айнуы, құсу, диарея) байқалуы мүмкін. Серотонинді синдромға күдіктенгенде фентанил қабылдауды дереу тоқтату керек. Балаларда пайдалану Өздігінен тыныс алуы сақталған балаларға анальгезия жүргізуді анестезиологиялық шараларға қосымша ретінде немесе седация үдерісіне қосымша ретінде (немесе седация/анальгезия техникасының бір бөлігі ретінде) ғана, білікті қызметкерлер мен кеңірдекті интубациялауды қажет ететін кеуде қуысының кенеттен сіресіп қалуын немесе тыныс алу жолдарын демеп тұруды қажет ететін апноэні бақылауға мүмкіндік беретін құрал-жабдықтар бар болған жағдайда пайдалану керек. Ескерту Апиындар әсіресе гиповолемиясы бар пациенттерде артериялық қысымның уақытша төмендеуін туындатуы мүмкін, сондықтан тұрақты артериялық қысымды демеу үшін тиісті шаралар қабылдануы тиіс. Толеранттылық және апиындарды пайдаланумен байланысты бұзылыстар (шамадан тыс қолдану және тәуелділік) Барлық пациенттерде бұл препаратты ұзақ қолдану, тіпті емдік дозаларда пайдаланған кезде де, дәрілік тәуелділікке (есірткіқұмарлыққа) әкеліп соғуы мүмкін. Апиындарды қайталап пайдалану апиындарды пайдаланумен байланысты бұзылыстарға (OUD) алып келуі мүмкін. Фентанилді шамадан тыс пайдалану немесе әдейі қате пайдалану артық дозалануына және/немесе өлімге әкеліп соқтыруы мүмкін. Жеке немесе отбасылық анамнезінде психобелсенді заттарды қолданумен байланысты бұзылыстар (алкогольді пайдаланудан болған бұзылысты қоса) бұрыннан бар пациенттерде, сондай-ақ, темекі бұйымдарын тұтынушыларда немесе анамнезінде психикалық саулықтың басқа да жеке бұзылыстары (мысалы депрессия, үрейлену және тұлғалық бұзылыстар) болған пациенттерде OUD даму қаупі арта түседі. Апиындарды шамадан тыс тұтыну қаупі бар пациенттерге тағайындаған кезде қосымша қолдау және мониторинг қажет болуы мүмкін. Пациенттің ауру тарихы туралы толық ақпаратты жинау қажет, ол қабылдап жүрген қосымша препараттарды, оның ішінде рецептсіз және Интернет арқылы алынған дәрілерді, сондай-ақ бұрынғы және қазіргі соматикалық және психикалық аурулар туралы мәліметтерді тіркеу үшін. Пациенттер препаратты тұрақты қолдану кезінде емдеудің тиімділігі азая түсетінін байқауы және бастапқыдағыдай ауыруды бақылау деңгейіне жету үшін дозаны арттыру қажеттілігін білдіруі мүмкін. Пациенттер сонымен қатар емдеуді ауырсынуды басатын қосымша дәрілермен толықтыра алады. Бұл пациентте толеранттылық дамып жатқанының белгісі болуы мүмкін. Пациентке толеранттылықтың даму қаупін түсіндіру керек. Шамадан тыс немесе қате пайдалану артық дозалануға және/немесе өлімге әкелуі мүмкін. Пациенттер өздеріне жазып берілген дәрілерді ғана, тағайындалған дозасында пайдалануы және бұл дәріні басқа адамдарға бермеуі маңызды. Пациенттер шамадан тыс тұтыну немесе тәуелділік белгілеріне қатысты мұқият қадағалауда болуы тиіс. Анальгетиктердің клиникалық қажеттілігін ұдайы қайта қарап отыру керек. Препаратты тоқтату синдромы Кез келген апиындармен емдеуді бастар алдында фентанилмен емдеуді тоқтату стратегиясын пациенттермен талқылау қажет. Емді күрт тоқтатқанда немесе дозаны азайтқанда препаратты тоқтату синдромы туындауы мүмкін. Пациентке бұдан әрі ем қажет болмаған кезде тоқтату симптомдарын барынша азайту үшін дозаны бірте-бірте төмендету ұсынылады. Дозаны төмендету бірнеше аптадан бірнеше айға дейін уақыт алуы мүмкін. Апиын препараттарын тоқтату синдромы келесі симптомдардың кейбіреулерімен немесе барлығымен сипатталады: мазасыздық, көзден жас ағу, ринорея, есінеу, терлеу, қалтырау, миалгия, мидриаз және жүрек соғуының жиілеуі. Тітіркенуді, қозуды, мазасыздықты, гиперкинезияны, треморды, әлсіздікті, ұйқысыздықты, анорексияны, іштің түйілуін, жүрек айнуын, құсуды, диареяны, артериялық қысымның жоғарылауын, тыныс алудың жиілеуін немесе жүрек қағуын қоса, басқа да симптомдар пайда болуы мүмкін. Егер әйелдер бұл препаратты жүктілік кезінде қабылдаса, олардың жаңа туған балаларында неонаталдық абстиненттік синдромның туындау қаупі бар. Арнайы сақтандырулар Педиатрияда қолдану Өздігінен тыныс алуы сақталған балаларға анальгезия жүргізуді анестезиологиялық шараларға қосымша ретінде немесе седация үдерісіне қосымша ретінде (немесе седация/анальгезия техникасының бір бөлігі ретінде) ғана, білікті қызметкерлер мен кеңірдекті интубациялауды қажет ететін кеуде қуысының кенеттен сіресіп қалуын немесе тыныс алу жолдарын демеп тұруды қажет ететін апноэні бақылауға мүмкіндік беретін құрал-жабдықтар бар болған жағдайда пайдалану керек Препараттың көлік құралын немесе қауіптілігі зор механизмдерді басқару қабілетіне әсер ету ерекшеліктері Емдеу кезінде зейін қою мен психомоторлық реакциялардың жоғарылығын қажет ететін қауіптілігі зор қызмет түрлерімен айналыспаған жөн. Препарат когнитивтік функцияларды нашарлатуы мүмкін. Пациенттер автокөлікті және қауіптілігі зор механизмдерді басқаруға препаратты енгізгеннен кейін жеткілікті уақыт (кем дегенде 24 сағат) өткен кезде ғана қайта оралуына болады.

Жүктілік кезінде тұрақты қолдану шаранада дәрілік тәуелділікті тудыруы мүмкін, бұл жаңа туған нәрестеде тоқтату синдромына әкеледі. Егер жүкті әйелге апиындарды ұзақ уақыт қолдану қажет болса, пациент әйелге неонаталдық апиындарды тоқтату синдромының даму қаупі туралы хабарлаңыз және тиісті емдеудің қолжетімді болуын қамтамасыз етіңіз. Фентанилді жүкті әйелдерде қолдану туралы жеткілікті деректер жоқ. Фентанил жүктіліктің ерте кезеңдерінде плацента арқылы өтуі мүмкін. Жануарларға жүргізілген зерттеулер ұрпақ өрбітуге аздаған уыттылығын көсретті. Адам үшін әлеуетті қаупі белгісіз. Фентанил может емшек сүтіне бөлінуі және нәрестеде тыныс алудың бәсеңдеуін туғызуы мүмкін. Сондықтан емдеуден кейін 24 сағаттың ішінде бала емізу немесе сауылған емшек сүтін пайдалану ұсынылмайды. Фентанилді енгізгеннен кейін бала емізудің қаупін/пайдасын ескеру керек. Фентанилдің ерлердің немесе әйелдердің фертильділігіне әсер етуіне қатысты клиникалық деректер жоқ. Жануарларға жүргізілген кейбір зерттеулер ана үшін уытты дозаларды қолданған кезде ұрғашыларының фертильділігі төмендегенін көрсетті.

Бензодиазепиндер немесе тектес препараттар сияқты седативті препараттар: Апиындарды бензодиазепиндер немесе тектес препараттар сияқты седативті препараттармен бір мезгілде қолдану ОЖЖ бәсеңдеуінің аддитивті әсері салдарынан седацияның, тыныс алудың бәсеңдеуінің, команың және өлімнің даму қаупін арттырады. Доза және бір мезгілде қолдану ұзақтығы шектеулі болуы тиіс. Орталық жүйке жүйесінің (ОЖЖ) басқа депрессанттары Апиындық премедикация, барбитураттар, нейролептиктер, жалпы анестетиктер, габапентиноидтар (габапентин және прегабалин) сияқты басқа ОЖЖ депрессанттарын және басқа орталық жүйке жүйесінің селективті емес депрессанттарын (мысалы, алкогольді) қолдану фентанилдің тыныс алуды басуын күшейтуі немесе ұзартуы мүмкін. Егер пациенттер осындай препараттарды қабылдаса, фентанилдің қажетті дозасы әдеттегіден азырақ болады. Өздігінен тыныс алуы сақталған пациенттердің фентанилді бір мезгілде қолдануы тыныс алудың бәсеңдеу, терең седация, кома және өлім қаупін арттыруы мүмкін. Фентанил цитратының фармакологиялық әсерлерін налоксонмен бейтараптандыруға болады. Дроперидол Дроперидолды бір мезгілде қолдану гипотензия жағдайларының жиілеуіне әкелуі мүмкін. Клонидин Клонидинді бірге қолдану фентанилдің әсерін күшейтуі және, атап айтқанда, фентанилден туындаған тыныс алудың бәсеңдеуін ұзаққа созуы мүмкін. CYP3A4 тежегіштері Фентанил, клиренсі жоғары препарат, негізінен CYP3A4 арқылы жылдам және белсенді метаболизденеді. Фентанилді вена ішіне қолданған кезде CYP3A4 тежегішін қатарлас қолдану фентанил клиренсінің төмендеуіне әкелуі мүмкін. Фентанилді вена ішіне бір рет енгізген кезде тыныс алудың бәсеңдеу қаупінің кезеңі ұлғаюы мүмкін, бұл пациентке ерекше күтім жасауды және неғұрлым ұзағырақ бақылауды қажет етуі мүмкін. Фентанилді бірнеше рет енгізген кезде тыныс алудың жедел және/немесе кешеуілдеген бәсеңдеуінің қаупі артуы мүмкін, және фентанилдің жинақталуына жол бермеу үшін фентанилдің дозасын азайту қажет болуы мүмкін. Ритонавирді (CYP3A4 анағұрлым күшті тежегіштерінің бірі) пероральді түрде қабылдау фентанилдің клиренсін үштен екіге азайтады, осыған қарамастан, фентанилдің бір реттік дозасын қолданғаннан кейінгі плазмадағы ең жоғарғы шектегі концентрациясы өзгермейді. Ритонавирді фентанилмен қолдану пациентке ерекше күтім жасауды және қадағалауды қажет етеді. Алайда, итраконазол (CYP3A4 күшті тежегіші) күніне 200 мг дозада 4 күн бойы пероральді түрде қолданғанда фентанилдің бір реттік дозасының фармакокинетикасына елеулі ықпалын тигізбеді. Флуконазолды немесе вориконазолды (CYP3A4 орташа тежегіштері) және фентанилді бірге қолдану фентанилдің әсерінің күшеюіне және ұзаруына әкелуі мүмкін. Фентанилді ваголитикалық емес миорелаксанттармен (мысалы, векурониймен) бірге пайдаланған кезде бардикардия пайда болуы және, жүректің тоқтап қалуы мүмкін. Дилтиазем - тағы бір CYP3A4 тежегіші, ол фентанилдің жинақталуын туғызуы мүмкін. Үздіксіз емдеу кезінде тыныс алу жеткіліксіздігі қаупін арттыруы мүмкін фентанилдің жинақталуын болдырмау үшін, оның дозасын төмендету қажет болуы мүмкін. Серотонинергиялық препараттар Фентанилді серотонинді кері қармаудың селективті тежегіштері (СКҚСТ), серотонинді және норадреналинді кері қармаудың селективті тежегіштері (СНКҚСТ) немесе моноаминоксидаза (МАО) тежегіштері сияқты серотонинергиялық препараттармен бірге қолдану серотонинді синдромның – өмір үшін қауіптілігі зор жай-күйдің даму қаупін жоғарылатуы мүмкін. Әдетте МАО тежегіштерін кез келген хирургиялық араласудың немесе анестезияның алдында 2 апта бұрын тоқтату ұсынылады. Фентанилдің басқа препараттарға әсері Фентанилді енгізгеннен кейін, орталық жүйке жүйесін бәсеңдететін басқа препараттардың дозасы азайтылуы тиіс. Терең анальгезия тыныс алудың айқын бәсеңдеуімен қатар жүреді, ол персистирленуі немесе операциядан кейінгі кезеңде қайта туындауы мүмкін. Бензодиазепин сияқты орталық жүйке жүйесін бәсеңдететін препараттарды осы кезең ішінде енгізу тыныс алу бәсеңдеуінің даму қаупін диспропорционалды ұлғайтуы мүмкін. Фентанилмен бір мезгілде қолданған кезде этомидаттың плазмалық концентрациясы айтарлықтай (2-3 есе) ұлғаяды. Фентанилмен бірге енгізген кезде этомидаттың жалпы плазмалық клиренсі және таралу көлемі жартылай шығарылу кезеңінің өзгеруінсіз 2-3 есе төмендейді. Фентанилді және венаішілік мидазоламды бір мезгілде енгізу мидазоламның плазмадан жартылай шығарылуының ақырғы кезеңінің ұлғаюына және плазмалық клиренсінің төмендеуіне әкеледі. Бұл препараттарды фентанилмен бірге қолданған кезде олардың дозасын азайту қажет болуы мүмкін. Циметидинмен алдын ала емдеу немесе циметидинді бір мезгілде қабылдау екі препараттың қайталанған дозаларын пайдаланған кезде фентанилдің қан плазмасындағы деңгейінің артуына әкелуі мүмкін. Бета-блокаторлар, суксаметоний, галотан, векуроний сияқты, өздері де брадикардияны туындатуы мүмкін препараттарды алдын ала қабылдағанда немесе бір мезгілде қолданған кезде брадикардия күшеюі мүмкін.

Сақтау мерзімі 3 жыл. Жарамдылық мерзімі өткеннен кейін қолдануға болмайды! Сақтау шарттары Жарықтан қорғалған жерде, 30°С-ден аспайтын температурада және «Қазақстан Республикасында бақылауға жататын есірткі құралдарын, психотроптық заттар мен олардың прекурсорларын медициналық мақсатта пайдалану Қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрінің 26.01.2015 жылғы № 32 бұйрығына сәйкес (01.02.2017 ж. жағдайы бойынша өзгерістермен және толықтырулармен) сақтау керек. Балалардың қолы жетпейтін жерде сақтау керек!