Әсер ету механизмі
Простата обыры андрогендерге сезімтал екені және андрогендік рецепторлардың тежелуіне реакция беретіні белгілі. Сарысулық андрогендердің төмен немесе тіпті анықталмайтын деңгейіне қарамастан, андрогендік рецепторлардың бәсеңдеуі аурудың үдеуіне ықпал етуді жалғастыруда. Андрогендік рецепторлар арқылы ісік жасушаларының өсу стимуляциясы ядролық локализацияны және ДНҚ-мен байланысуды қажет етеді. Энзалутамид андрогендік рецепторлардың сигнал беру жолындағы бірнеше кезеңдерді бөгейтін күшті андрогендік рецепторларды бәсеңдететін тежегіш болып табылады. Энзалутамид андрогендердің андрогендік рецепторлармен байланысуын бәсекеге қабілетті түрде тежейді, осылайша белсендірілген рецепторлардың ядролық транслокациясын тежейді және андрогендік рецепторлардың шамадан тыс экспрессиясы жағдайында да және антиандрогендерге төзімді простата обыры жасушаларында да белсендірілген андрогендік рецепторлардың ДНҚ-мен байланысын тежейді. Энзалутамидпен емдеу простата обыры жасушаларының өсуін төмендетеді және обыр жасушаларының қырылуын және ісік регрессиясын тудыруы мүмкін. Клиникаға дейінгі зерттеулерде энзалутамид андрогендік рецептор агонистінің белсенділігін көрсетпейді.
Фармакодинамикалық әсерлері.
Алдыңғы доцетаксел химиотерапиясы тиімсіз болған пациенттерді қамтитын 3-фазадағы клиникалық зерттеуде (AFFIRM) энзалутамид алған пациенттердің 54%-да плацебо қабылдаған пациенттердің 1,5%-мен салыстырғанда ПСА деңгейінің бастапқы деңгейден кемінде 50% төмендегені байқалды. Бұрын химиотерапиядан өтпеген пациенттердегі басқа 3-фазадағы клиникалық зерттеуде (PREVAIL) энзалутамид алған пациенттер плацебо алған пациенттермен салыстырғанда ПСА жауабының (бастапқы деңгейден ≥ 50 % төмендеу ретінде анықталған) жалпы деңгейі 78%-дан 3,5%-ға дейін айтарлықтай жоғары болды (айырмашылық = 74,5%, p <0,0001). Бұрын химиотерапиядан өтпеген пациенттердегі басқа 2-фазадағы клиникалық зерттеуде (TERRAIN) энзалутамид алған пациенттер бикалутамид алған пациенттермен салыстырғанда ПСА жауабының (бастапқы деңгейден ≥ 50 % төмендеу ретінде анықталған) жалпы деңгейі 82,1 %-дан 20,9 %-ға дейін айтарлықтай жоғары болды (айырмашылық = 61,2 %, p <0,0001).
Бұрын кем дегенде 24 апта абиратеронмен (плюс преднизон) емделген пациенттердің бір топтық зерттеуінде (9785-CL-0410) 22,4% ПСА деңгейінің бастапқы деңгейден ≥ 50% төмендеді. Алдыңғы химиотерапия тарихына сәйкес, ПСА деңгейі ≥ 50% төмендеген пациенттердің үлесі алдыңғы химиотерапиясыз және алдыңғы химиотерапиясы бар пациенттер топтары үшін тиісінше 22,1% және 23,2% құрады.
MDV3100-09 (STRIVE) метастаздық емес және метастаздық ҚБКРО клиникалық зерттеуінде энзалутамид алған пациенттерде бикалутамид алған пациенттерде салыстырғанда ПСА реакциясының жалпы расталған деңгейі (бастапқы деңгейден ≥ 50% төмендеу ретінде анықталған) айтарлықтай жоғары болды, 81,3% қарсы 31,3 % (айырмашылық = 50%, p <0,0001).
MDV3100-14 (PROSPER) метастаздық емес ҚБКРО клиникалық зерттеуінде энзалутамид алған пациенттерде плацебо алған пациенттермен салыстырғанда ПСА жауабының расталған деңгейі (бастапқы деңгейден ≥ 50% төмендеу ретінде анықталған) айтарлықтай жоғары болды, 76,3% қарсы 2,4% (айырмашылық = 73,9%, p <0,0001).
Клиникалық тиімділік және қауіпсіздік
Энзалутамидтің тиімділігі үш рандомизацияланған, плацебо-бақыланатын, көп орталықты 3-фазадағы клиникалық зерттеулерде [MDV3100-14 (PROSPER), CRPC2 (AFFIRM), MDV3100-03 (PREVAIL)] андрогендік депривациялық терапиясы аясында аурудың үдеуі байқалған үдемелі қуықасты безінің обыры бар пациенттеде анықталды [LHRH аналогы немесе одан кейін екі жақты орхиэктомия]. PREVAIL зерттеуінде бұрын химиотерапиядан өтпеген метастаздық CRPC бар пациенттер тіркелді; ал AFFIRM зерттеуінде бұрын доцетаксел алған метастаздық CRPC бар пациенттер тіркелді; ал PROSPER зерттеуінде метастаздық емес CRPC бар пациенттер тіркелді. mHSPC бар пациенттерде тиімділік бір рандомизацияланған, плацебо-бақыланатын, көп орталықты 3 фазадағы клиникалық зерттеуде анықталды [9785-CL-0335 (ARCHES)]. Тағы бір рандомизацияланған, плацебо-бақыланатын, көп орталықты 3-фазалық клиникалық зерттеу [MDV3100-13 (EMBARK)] BCR nmHSPC қаупі жоғары пациенттерде тиімділікті анықтады. Барлық пациенттер LHRH аналогымен емделді немесе басқаша көрсетілмесе, екі жақты орхиэктомияны бастан өткерді.
Белсенді емдеу топтарында энзалутамид күніне 160 мг дозада пероральді тағайындалды. Бес клиникалық зерттеулерде (EMBARK, ARCHES, PROSPER, AFFIRM және PREVAIL) пациенттер бақылау тобында плацебо қабылдады және пациенттерге преднизон қабылдаудың қажеті жоқ. Қан сарысуындағы ПСА концентрациясының өзгеруі әрқашан клиникалық пайданы болжай бермейді. Сондықтан бес зерттеуде пациенттерге әр зерттеу үшін төменде көрсетілген тоқтата тұру немесе тоқтату критерийлері орындалғанға дейін зерттелетін емдеуді жалғастыруды ұсынылды.
MDV3100-13 (EMBARK) зерттеуі (метастаздық емес HSPC BCR қаупі жоғары пациенттер).
EMBARK зерттеуі BCR nmHSPC қаупі жоғары 1068 пациентті қамтыды, олар 1:1:1 рандомизацияланған, энзалутамидті пероральді түрде күніне бір рет 160 мг дозада AДT (N = 355), энзалутамидті пероральді түрде күніне бір рет 160 мг дозада ашық монотерапия ретінде (N = 355) немесе плацебоны пероральді түрде күніне бір рет AДT-мен бір мезгілде (N = 358) (AДT лейпролид ретінде анықталды). Барлық пациенттер бұрын радикалды простатэктомиямен емдеуден немесе сәулелік емнен (оған қоса брахитерапия) немесе емдік мақсатта екеуімен де радикалды емдеуден өткен. Пациенттерге метастаздық емес ауруды жасырын тәуелсіз орталық шолу (BICR) және жоғары қауіпті биохимиялық рецидив (ПСА-ның екі еселенген уақыты ≤ 9 ай) арқылы растау қажет болды. Пациенттерде простата обырының негізгі емі ретінде алдыңғы радикалды простатэктомия (радиотерапиямен немесе онсыз) болса немесе ПСА мәндері надирден кемінде 2 нг/мл жоғары болса, ПСА ≥ 1 нг/мл мәндері болуы керек еді, егер оларда тек алдыңғы радиотерапия болса. Зерттеуші анықтағандай, бұрын простатэктомиясы бар және құтқарушы радиотерапияға лайықты үміткерлер болған пациенттер зерттеуден шығарылды.
Пациенттер ПСА скринингі (≤ 10 нг/мл қарсы > 10 нг/мл), ПСА екі еселенген уақыты (≤ 3 айға қарсы > 3 айдан ≤ 9 айға дейін) және алдыңғы гормондық терапия (алдыңғы гормондық терапияның болмауына қарсы алдыңғы гормондық терапия) арқылы стратификацияланды. 36-шы аптада PSA мәндері анықталмайтын (< 0,2 нг/мл) пациенттер үшін емдеу 37-ші аптада тоқтатылды, содан кейін ПСА мәндері алдыңғы простатэктомиясы бар пациенттер үшін ≥ 2 нг/мл немесе алдыңғы простатэктомиясы жоқ пациенттер үшін ≥ 5 нг/мл дейін жоғарылаған кезде қайта басталды. ПСА мәндері 36-шы аптада (≥ 0,2 нг/мл) анықталған пациенттер үшін емдеуді үздіксіз тоқтату критерийлері орындалғанға дейін емдеу тоқтатылмай жалғасты. Бастапқы жергілікті зерттеуден кейінгі орталық зерттеу үдеу мен өзгерістерді расталған кезде емдеу біржола тоқтатылды.
Демографиялық және бастапқы сипаттамалар емдеудің үш тобы арасында жақсы теңдестірілген. Рандомизацияның жалпы медианалық жасы 69 жасты құрады (диапазон: 49-93). Жалпы популяциядағы пациенттердің көпшілігі еуропалықтар (83,2 %), 7,3% азиялықтар және 4,4% қара нәсілділер болды. ПСА орташа екі еселенген уақыты 4,9 айды құрады. Пациенттердің 74%-да радикалды простатэктомиямен алдыңғы соңғы терапия болған, пациенттердің 75%-да алдыңғы сәулелік ем (оған қоса брахитерапия), ал пациенттердің 49%-да екі нұсқасы бар алдыңғы терапия болған. Пациенттердің 32 %-да Глисон шкаласы бойынша ≥ 8 балл болды. ECOG PS шкаласы бойынша балл пациенттердің 92%-да 0 және зерттеу басталған кезде пациенттердің 8%-да 1 болды.
Бастапқы соңғы нүкте плацебо плюс АДТ қабылдау үшін рандомизацияланған пациенттермен салыстырғанда энзалутамид плюс АДТ қабылдау үшін рандомизацияланған пациенттерде метастазсыз өміршеңдік (MFS) болды. Метастазсыз өміршеңдік рандомизациядан рентгендік үдеуге немесе зерттеудегі өлімге дейінгі уақыт ретінде анықталды, бұл қайсысы бұрын болғанына байланысты. Көп реттік тестілеумен бағаланған қайталама соңғы нүктелерге ПСА үдеуіне дейінгі уақыт, ісікке қарсы терапияны бірінші рет қолданғанға дейінгі уақыт және жалпы өміршеңдік кіреді. Көп реттік тестілеумен тестіленген тағы бір қайталама соңғы нүкте плацебо плюс AДT алу үшін рандомизацияланған пациенттермен салыстырғанда монотерапия ретінде энзалутамидті алу үшін рандомизацияланған пациенттерде MFS болды. Энзалутамид плюс ADT және монотерапия ретінде плацебо плюс ADT-мен салыстырғанда MFS статистикалық маңызды жақсарғанын көрсетті. Тиімділіктің негізгі нәтижелері 2-кестеде келтірілген.
2-кесте: EMBARK зерттеуінде монотерапия ретінде энзалутамид плюс АДТ, плацебо плюс АДТ немесе энзалутамидпен емделген пациенттердегі тиімділіктің жиынтығы («емдеуге ниет» принципі бойынша талдау)
Энзалутамид плюс АДТ (N = 355) — Плацебо плюс АДТ (N = 358) — Энзалутамид монотерапия ретінде (N = 355)
Метастазсыз өміршеңдік1
Құбылыстар саны (%)2 — 45 (12,7) — 92 (25,7) — 63 (17,7)
Медиана, ай (95% СА)3 — НР (НР, НР) — НР (85,1, НР) — НР (НР, НР)
Плацебо плюс AДT (95% СА) қатысты қауіп коэффициенті4 — 0,42 (0,30, 0,61) — -- — 0,63 (0,46, 0,87)
Плацебо плюс AДT-мен салыстыру үшін P-мәні5 — р <0,0001 — -- — р = 0,0049
ПСА үдеуіне дейінгі уақыт6
Құбылыстар саны (%)2 — 8 (2.3) — 93 (26,0) — 37 (10,4)
Медиана, ай (95% СА)3 — НР (НР, НР) — НР (НР, НР) — НР (НР, НР)
Плацебо плюс AДT (95% СА) қатысты қауіп коэффициенті4 — 0,07 (0,03, 0,14) — -- — 0,33 (0,23, 0,49)
Плацебо плюс AДT-мен салыстыру үшін P-мәні5 — р <0,0001 — -- — р <0,0001
Ісікке қарсы жаңа терапияны бастау уақыты
Құбылыстар саны (%)7 — 58 (16.3) — 140 (39,1) — 84 (23,7)
Медиана, ай (95% СА)3 — НР (НР, НР) — 76,2 (71,3, НР) — НР (НР, НР)
Плацебо плюс AДT (95% СА) қатысты қауіп коэффициенті4 — 0,36 (0,26, 0,49) — -- — 0,54 (0,41, 0,71)
Плацебо плюс AДT-мен салыстыру үшін P-мәні5 — р < 0,0001 — -- — р < 0,0001
Жалпы өміршеңдік деңгейі8
Құбылыстар саны (%) — 33 (9,3) — 55 (15,4) — 42 (11,8)
Медиана, ай (95% СА)3 — НР (НР, НР) — НР (НР, НР) — НР (НР, НР)
Плацебо плюс AДT (95% СА) қатысты қауіп коэффициенті4 — 0,59 (0,38, 0,91) — -- — 0,78 (0,52, 1,17)
Плацебо плюс AДT-мен салыстыру үшін P-мәні5 — р = 0,0153 9 — -- — р = 0,2304 9
NR = Қол жеткізілген жоқ.
1. Медианалық бақылау уақыты 61 айды құрады.
2. Ең ерте ықпал ететін оқиға негізінде (рентгенологиялық үдеу немесе өлім).
3. Каплан-Майер бағалауы негізінде.
4. Қауіп коэффициенті скринингтік PSA бойынша стратификацияланған Кокс регрессиясының моделіне, ПСА екі еселенген уақытына және алдыңғы гормондық терапияға негізделген.
5. Екі жақты P мәні PSA скринингі, ПСА екі еселенген уақыты және алдыңғы гормондық терапия арқылы стратификацияланған логрангілік тестке негізделген.